BIST 100 endeksi, güne 19,80 puan ve yüzde 0,14 artışla 13.707,73 puandan başladı.

Gün içinde en düşük 13.564,77 puanı, en yüksek 13.779,68 puanı gören BIST 100 endeksi, günü önceki kapanışa göre yüzde 0,11 değer kazanarak 13.703,13 puandan tamamladı.

BIST 30 endeksi ise önceki kapanışa göre 22,18 puan ve yüzde 0,14 artışla 15.529,00 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre teknoloji endeksi yüzde 1,62, hizmetler endeksi yüzde 0,65 ve mali endeks yüzde 0,23 değer kaybederken, sanayi endeksi yüzde 1,72 değer kazandı.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 47'si prim yaptı, 52'si geriledi. Türk Hava Yolları, Tüpraş, ASELSAN, Astor Enerji ile Akbank en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

- Altının ons fiyatı 4 bin 257 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla 4 bin 257 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışına göre yüzde 2,3 artışla 6 milyon 360 bin lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 37,96, bileşik getirisi yüzde 41,57 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 47,4548, satışta 47,6450 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 47,4362, satışta 47,6263 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1552, sterlin/dolar paritesi 1,3475 ve dolar/yen paritesi 157,5 düzeyinde seyrediyor.

Londra'da ekim vadeli Brent petrolün varili ise yüzde 0,3 artışla 79,6 dolardan işlem görüyor.

Endekse alınacak paylar

1. AKSGY – Akış GMYO

2. ARSAN – Arsan Holding

3. BORSK – Bor Şeker

4. EKIM – Ekim Turizm

5. GEREL – Gersan Elektrik

6. METRO – Metro Holding

7. PRKME – Park Elektrik Madencilik

8. TEZOL – Europap Tezol Kağıt

9. TRALT – Türk Altın İşletmeleri

10. ULUFA – Ulusal Faktoring

Endeksten Çıkarılacak Paylar:

1. ATAKP – Atakey Patates

2. BOSSA – Bossa

3. SUWEN – Suwen Tekstil

Değişiklikler 07.08.2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girecek.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,11 değer kazanarak 13.703,13 puandan tamamladı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 15,20 puan artarken, toplam işlem hacmi 199,1 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 1,32, holding endeksi yüzde 0,23 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 5,09 ile madencilik, en fazla kaybettiren ise yüzde 3,10 ile bilişim oldu.

VİOP’ta endeks kontratı günü yükselişle tamamladı

Finansal rapora göre Koç Holding’in satış gelirleri 1,69 trilyon TL’ye ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde bu rakam 1,55 trilyon TL seviyesindeydi. Böylece satışlarda yıllık bazda yüzde 9 büyüme gerçekleşti.

Şirketin brüt kârı 306,6 milyar TL olarak açıklanırken, geçen yılın aynı dönemindeki 266,6 milyar TL’ye göre yüzde 15 artış kaydedildi.

Koç Holding’in operasyonel performansını gösteren FAVÖK rakamı yüzde 32 artarak 157,2 milyar TL’ye çıktı. Önceki yıl aynı dönemde FAVÖK 118,9 milyar TL seviyesindeydi.

Şirketin net dönem kârı ise 20,3 milyar TL olarak gerçekleşti. 2025/6 dönemindeki 8,2 milyar TL’lik net kâra göre yüzde 147’lik önemli bir artış görüldü.

Bilanço tarafında borç artışı sınırlı kaldı

Koç Holding’in toplam varlıkları 6,23 trilyon TL seviyesine yükseldi. Dönen varlıklar yıllık bazda yüzde 2 artarken, duran varlıklarda yatay bir görünüm oluştu.

Şirketin net borcu 1,05 trilyon TL seviyesinde gerçekleşti. Önceki döneme göre net borçta yaklaşık yüzde 13 artış görüldü.

Özkaynaklar ise 792,6 milyar TL’ye yükselerek yıllık bazda yüzde 4 büyüdü.

Hisse performansı ve değerleme

KCHOL hisseleri rapor döneminde 206,20 TL seviyesinden işlem görürken, şirketin piyasa değeri 522,9 milyar TL olarak hesaplandı.

Değerleme göstergelerinde:

• F/K oranı: 13,77
• PD/DD oranı: 0,66
• FD/FAVÖK oranı: 5,45

olarak yer aldı.

Son üç aylık dönemde hisse fiyatı 183,30 TL ile en düşük, 213,00 TL ile en yüksek seviyeyi gördü.

Bankacılık endeksi yüzde 1,32, holding endeksi yüzde 0,23 değer kaybetti.

Şirketin 5 Ağustos 2026 tarihinde gerçekleştirilen genel kurul toplantısında, kâr dağıtımının yönetim kurulunun önerisine uygun şekilde gerçekleştirilmesine karar verildi.

Buna göre, B Grubu PCILT payları için 1 TL nominal değerli pay başına brüt 2,5348542 TL, yüzde 15 stopaj sonrasında net 2,1546260 TL temettü ödenecek.

Temettü verimi nominal değer üzerinden brüt yüzde 253,48542, net yüzde 215,4626 olarak hesaplandı.

Nakit temettü için hak kullanım tarihi 10 Ağustos 2026, kayıt tarihi 11 Ağustos 2026, pay sahiplerinin hesaplarına aktarılacağı ödeme tarihi ise 12 Ağustos 2026 olarak kesinleşti.

Şirketin toplam 300 milyon TL brüt nakit kâr payı dağıtacağı bildirildi. Stopaj sonrasında ortaklara dağıtılacak toplam net tutar 258 milyon 505 bin TL olacak.

A Grubu payların sahibi tam mükellef tüzel kişi olduğu için bu paylara ilişkin temettüde stopaj uygulanmayacak. A Grubu paylar için pay başına brüt ve net temettü tutarı 2,5348542 TL olarak belirlendi.

Şirketin KAP’a gönderdiği açıklama şu şekildedir:

Şirketimizin bugün yapılan Genel Kurul Toplantısı'nda, kar dağıtımının Yönetim Kurulu'nun ekteki kar dağıtım önerisine uygun olarak gerçekleştirilmesine ve kar payı ödeme tarihinin 10 Ağustos 2026 olarak belirlenmesine karar verilmiştir.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,11 değer kazanarak 13.703,13 puandan tamamladı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 15,20 puan artarken, toplam işlem hacmi 199,1 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 1,32, holding endeksi yüzde 0,23 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 5,09 ile madencilik, en fazla kaybettiren ise yüzde 3,10 ile bilişim oldu.

Küresel piyasalarda Orta Doğu'daki gerilimin azalabileceğine yönelik iyimserlik ve güçlü şirket bilançoları fiyatlamalar üzerinde etkili oluyor.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, önemli şirket bilançolarının yatırımcıların odağındaki yerini koruduğu günü madencilik ve enerji şirketleri öncülüğünde pozitif bir seyirle tamamladı.

Analistler, yarın yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise Almanya'da fabrika siparişleri, ABD'de işsizlik maaşı başvuruları ve toptan eşya stoklarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.800 ve 13.900 puanın direnç, 13.600 ve 13.500 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Associated Press’in (AP), görüşmeler hakkında bilgilendirilen ve isimlerinin açıklanmasını istemeyen iki bölgesel yetkiliye dayandırdığı haberine göre, İranlı ve Ummanlı müzakereciler Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik anlaşma taslağını tamamladı.

Yetkililer, taslağın yürürlüğe girmesi için İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney’in nihai onayının beklendiğini belirtti. İran ve Umman yönetimleri ise taslağın tamamlandığı iddiasına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı.

Geçici çözüm olarak değerlendiriliyor

Söz konusu düzenlemenin, ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişleri konusunda yaşanan anlaşmazlığa geçici bir çözüm getirmesinin planlandığı kaydedildi.

AP’ye konuşan yetkililer, anlaşmanın aynı zamanda ABD ile İran arasında nükleer program başta olmak üzere daha kapsamlı konulardaki müzakerelerin yeniden başlamasının önünü açabileceğini ifade etti.

Görüşülen model kapsamında gemilerin Basra Körfezi’ne İran tarafından kontrol edilen bir rotadan girmesi, çıkışların ise Umman’ın kontrolündeki güney rotasından gerçekleştirilmesi değerlendiriliyor. Ancak geçiş ücretleri, gemilerin denetlenmesi ve İran’ın yetkilerinin kapsamı konusunda farklı önerilerin bulunduğu belirtiliyor.

Reuters kaynakları daha temkinli

Reuters’a konuşan İranlı ve bölgesel kaynaklar ise anlaşmanın yakın olduğu yönündeki açıklamalara temkinli yaklaşarak, önemli ayrıntıların henüz sonuçlandırılmadığını bildirdi.

İranlı üst düzey bir kaynak, görüşmelerin devam ettiğini ancak Umman ile anlaşmanın tamamlandığını söylemek için henüz erken olduğunu ifade etti. Kaynaklar, İran’ın giriş rotasındaki yetkilerinin kapsamı, çıkış yapan gemiler üzerindeki rolü ve olası hizmet ücretlerinin başlıca anlaşmazlık konuları arasında bulunduğunu aktardı.

Trump: 48 saat içinde belli olacak

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen görüşmelerin olumlu ilerlediğini belirterek, gelişmelerin 48 saat içinde netleşeceğini söyledi.

Hürmüz Boğazı’nın çok yakında açılacağını savunan Trump, İran’ın görüşmelerden çekilmesi halinde Tahran’ın sert bir karşılıkla karşılaşacağı tehdidinde bulundu. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da görüşmelerde ilerleme sağlandığını ancak henüz nihai bir anlaşmaya ulaşılamadığını açıkladı.

İran: ABD’nin tehditleri süreci geciktiriyor

İran Devrim Muhafızları Ordusuna bağlı Sepah News’e konuşan İranlı bir kaynak ise anlaşmanın gecikmesinin temel nedeninin ABD’nin müdahalesi ve Trump’ın askeri tehditleri olduğunu ileri sürdü.

Kaynak, ABD’nin müdahalesi ve İran’a yönelik saldırı tehdidi devam ettiği sürece anlaşmanın gecikeceğini belirterek, Tahran’ın tehdit altında bir mutabakata imza atmayacağını savundu.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran ile Umman arasındaki görüşmelerin teknik ve siyasi düzeylerde sürdüğünü, müzakerelerin güvenli giriş ve çıkış rotalarının belirlenmesine odaklandığını açıklamıştı. Bekayi, nihai sonuçların görüşmeler tamamlandıktan sonra kamuoyuna duyurulacağını kaydetmişti.

Savaş öncesinde dünya genelinde ticareti yapılan petrol ve doğal gazın yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki ulaşımın normale dönmesi, enerji fiyatları ve küresel ticaret açısından kritik önem taşıyor.

New York borsası, ABD ile İran arasında yeni bir anlaşma sağlanabileceğine yönelik iyimserliklerle güne yükselişle başladı.

Açılışta Dow Jones endeksi yüzde 0,33 artarak 54.266,12 puana çıktı.

​​​​​S&P 500 endeksi yüzde 0,45 artışla 7.771,62 puana, Nasdaq endeksi de yüzde 0,43 kazançla 26.698,01 puana yükseldi.

Orta Doğu'daki jeopolitik gelişmeler, devam eden bilanço sezonu ve makroekonomik veriler yatırımcıların odağında bulunurken, pay piyasalarında açılışta pozitif bir seyir izlendi.

ABD ile İran arasındaki diplomatik girişimlere ilişkin gelişmeler yakından takip edilirken, ABD Başkanı Donald Trump, İran ile görüşmelerin "çok iyi" ilerlediğini ve tablonun "48 saat içinde" netleşeceğini belirterek, Hürmüz Boğazı'nın da "çok yakında açılacağını" ifade etti.

Bilanço sezonu da piyasaların yönü üzerinde etkili olmaya devam ederken, dün piyasa kapanışının ardından finansal sonuçlarını açıklayan SpaceX ve Advanced Micro Devices'ın (AMD) hisselerinde bilanço sonrası hareketlilik izlendi.

Haziran ayındaki halka arzının ardından ilk bilançosunu açıklayan SpaceX, gelirinin ikinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 92 yükselişle 7,81 milyar dolara ulaştığını bildirdi. Şirket ikinci çeyrekte net zararının ise geçen yılın aynı dönemine göre azaldığını açıkladı. Ancak şirketin özellikle yapay zeka alanındaki yüksek sermaye harcamalarının da etkisiyle SpaceX hisseleri açılışta yüzde 10'un üzerinde değer kaybetti.

AMD'nin de ikinci çeyrek finansal sonuçlarının beklentilerin üzerinde gerçekleşmesine rağmen hisseleri yüzde 6'nın üzerinde düştü.

Buna karşılık ilaç şirketi Eli Lilly'nin hisseleri, yıl geneline ilişkin gelir tahminini yükseltmesinin ardından yüzde 5'in üzerinde değer kazanırken, medya ve eğlence şirketi The Walt Disney Company'nin hisseleri de karının beklentileri aşmasıyla yüzde 3'ün üzerinde yükseldi.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD Merkez Bankasının (Fed) para politikası açısından önem taşıyan iş gücü piyasasına ilişkin veriler izleniyor.

Ülkede bugün açıklanan verilere göre özel sektör istihdamı temmuzda 44 bin kişi artarak piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti.

Borsa İstanbul Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası'nda (KMKTP) standart altının kilogram fiyatı, günün sonunda 6 milyon 360 bin liraya çıktı.

Altın piyasasında en düşük 6 milyon 200 bin lira, en yüksek 6 milyon 411 bin lirayı gören standart altının kilogram fiyatı, günün sonunda yüzde 2,3 artışla 6 milyon 360 bin lira oldu.

Standart altının kilogram fiyatı dün günü 6 milyon 216 bin 600 liradan tamamlamıştı.

KMKTP'de altında toplam işlem hacmi 14 milyar 663 milyon 933 bin 375,10 lira, işlem miktarı ise 2 bin 305,42 kilogram oldu.

Tüm metallerde toplam işlem hacmi ise 14 milyar 668 milyon 613 bin 375,42 lira olarak gerçekleşti.

Altın borsasında bugün en fazla işlem yapan kurumlar, Türkiye İş Bankası, NMGlobal Kıymetli Madenler, Uğuras Kıymetli Madenler, Dünya Katılım Bankası ile Yapı ve Kredi Bankası olarak sıralandı.

Altında bugün gerçekleşen işlemlere ilişkin veriler şöyle:

Kurmaylık sınavına Kara Harp Okulunda girdiğini ifade eden Karatepe, sınava girdiğinde soruların kendilerine daha önce verilen sorularla birebir aynı olduğunu gördüğünü söyledi.

Tayin döneminden önce sonuçların açıklandığını anlatan Karatepe, "Ben, Ümit Burtaçoğlu ve Hasan Hüseyin Altınsoy sınavı kazandık. Eğitim için 2015 yılında İstanbul Levent Kara Harp Akademisi'ne gittik ve eğitime başladık. Burayı kazanınca akademinin içerisinde bulunan lojmanlardan yer tahsis edildi. Eşim ile lojmana yerleştik ve burada kalmaya başladık." dedi.

Kara Harp Okulu'na başladığı dönemde kendisinden "Muhammet Baran" isimli örgüt mensubunun sorumlu olduğunu belirten Karatepe, "Kurmaylığı kazanınca Muhammet Baran bizi İstanbul'da bizimle ilgilenecek kişiyle tanıştırdı." ifadesini kullandı.

Bu tanışmada Ümit Burtaçoğlu ve Hasan Hüseyin Altınsoy'un da bulunduğunu kaydeden Karatepe, ifadesini şöyle sürdürdü:

"Burada bizimle ilgilenecek şahısla telefon alışverişi yaptık. Eşimin tayin işlemlerini hallettik ve İstanbul'a taşındık. İstanbul'a taşınınca Muhammet Baran'ın İstanbul'da bizimle ilgilenecek kişiyle, tanıştırdığı şahısla görüşmeye başladık. Bu şahsın eşi ise askeri personelin eşleri ile ilgileniyordu. İki haftada bir bu şahsın Bahçelievler'de bulunan evine giderek görüşüyorduk. Bu görüşmelere Ümit Burtaçoğlu ve Hasan Hüseyin Altınsoy birlikte gidiyorduk."

Kurs aldığı dönemde kurmaylık kursunda 5 veya 6 sınıftan oluşan 100 kursiyer bulunduğunu dile getiren Karatepe, "Bize soruları veren örgütün bizim gibi başka şahıslara da soruları verdiğini ve kurmaylık sınavını kazandırdıklarını düşündüğüm ve 15 Temmuz darbe girişimi sonrasında benimle aynı dönemde kursiyer olanların yüzde 90'ının ihraç edilmesi sebebiyle kursa gelenlerin yüzde 90'ının FETÖ'cü olduğunu düşünüyorum." beyanında bulundu.

"Kendi aramızdaki konuşmalarımızda hepimizin FETÖ'den olduğunu öğrendik"

Karatepe, kurmaylık eğitimi birinci sınıfın sonuna gelirken 9 veya 10 Temmuz 2016 günü birlikte kurmaylık eğitimi aldığı Mehmet Cantaz'ın lojmana İstanbul'daki "kendisinden sorumlu abi"nin selamı ile geldiğini ve birlikte "abi"nin evine gitmelerini gerektiğini söylediğini anlattı.

Bir gün sonra Mehmet Cantaz'ın aracıyla Muammer Gözübüyük, Ergün Şahin ve Murat Köse ile "kendilerinden sorumlu abi"nin Bahçelievler'deki evine gittiklerini belirten Karatepe, şöyle devam etti:

"Burada İsmail Yiğit, Mustafa Serdar Özay, Enes Yılmaz, Bahadır Sagun, Mehmet Öztürk ve Mehmet Demir isimli şahısların da evde olduklarını gördüm. Burada sorumlu abi bize hitaben yakında önemli bir faaliyet olacağını, başımızda komutan olarak Şükrü Seymen’in bulunacağını, onun emir ve talimatlarına uymamızı belirterek, 'bu konudan eşiniz dahil kimseye bahsetmeyin ve yanınıza telefon almayın' diye talimat verdi. Yapılacak faaliyet ile ilgili bize başka bir bilgi vermedi. Şükrü Seymen'in FETÖ'den olduğunu burada öğrendim. Bir saat kadar burada kaldık ayrıca kendi aramızdaki konuşmalarımızda birbirimizin FETÖ'den olduğunu burada öğrendik, herkes birbirine şaşkınlığını ifade etti. Hepimiz Özel Kuvvetler'de görevliydik ve kurmaylık eğitiminde aynı dönemde eğitim alıyorduk. Buna rağmen birbirimizin 'hizmet'ten olduğundan bu toplantıya kadar haberdar değildik."

Burkay Karatepe, Bahçelievler'de yapılan bu görüşmeden sonra akademideki eğitimlere rutin olarak devam ettiklerini, toplantıya katılanlarla ders aralarında kantinde kendi aralarında durum değerlendirmesi yaptıklarını kaydetti.

Faaliyetin ne olabileceği konusunda görüş alışverişinde bulunduklarını ifade eden Karatepe, "15 Temmuz'a kadar akademide de olağanüstü bir durum gözlemlemedim. Cuma günü öğleden sonra akademide kurmay albay rütbesiyle öğretim başkanı olarak görev yapan Ahmet Zeki Gerehan akademinin konferans salonunda kurmay sınıflarındaki tüm öğrencileri topladı, rutin olan bir toplantı değildi. Burada kurmay albay, öğrencilere hitaben açıkça olmamakla birlikte bir şeyler olacağını, verilecek emirlere uyulmasını söyledi." diye konuştu.

Konferans salonundan çıktıktan sonra kantinde bir araya geldiklerini dile getiren Karatepe, yüzbaşı İsmail Yiğit'in yanlarına gelerek bahsedilen faaliyetin bu akşam olacağını söylediğini anlattı.

Evlere ayrılırken lojmanın otoparkında buluşmak üzere sözleştiklerini belirten Karatepe, ifadesini şöyle sürdürdü:

"Otoparkta buluştuğumuzda diğer gelenlerin de sivil şekilde geldiklerini gördüm ayrıca burada birlikte hareket edeceğimiz timin tüm personelini gördüm. Ben, Mehmet Cantaz, Ergün Şahin, Muammer Gözübüyük, İsmail yüzbaşı, Mustafa Serdar Özay, Murat Köse, Enes Yılmaz ve Mehmet Demir isimli şahıslar bulunuyordu. Bu şahısların tamamı Özel Kuvvetler Komutanlığı'da (ÖKK) görevli personellerdi ve kurmay eğitiminde kursiyer olarak bulunuyorlardı. Burada yalnızca Şükrü Seymen yoktu. Daha sonraki süreçte dahil oldu. Bizim buluştuğumuz esnada otoparkta bir hareketlilik vardı. Başka grupların da bir araya geldiklerini gördüm. Üsteğmen Mehmet Cantaz'ın aracı, yüzbaşı İsmail Yiğit'in aracı ve hangimizin olduğunu hatırlamadığım üçüncü bir araçla Avrupa yakasında askeri havalimanını geçtik. Saat 20.00-21.00 sıralarında havalimanına ulaştık. Kamuflajlarımızı burada giydik. Burada birlikte geldiğimiz isimlerini verdiğim kişilerle hazır beklerken binbaşı Şükrü Seymen de bize katıldı."

Burada herhangi bir silah ve mühimmat almadan Couger tipi helikoptere bindiklerini, saat 21.00-21.30 sıralarında helikopter ile kalkış yaptıklarını anlatan Karatepe, alanda topladıklarında ve helikopterde iken yapılacak görevle ilgili bir açıklama yapılmadığını iddia etti.

Lübnan resmi ajansı NNA'nın haberine göre, İsrail savaş uçakları Sur'a bağlı Mansuri beldesinin kırsalını 2 hava saldırısıyla hedef aldı.

İsrail topçuları da Sur'un Mecdel Zun beldesinin çevresini bombaladı.

Ayrıca İsrail ordusu, Nebatiye vilayetine bağlı Kefertebnit beldesinde şiddetli bir patlama gerçekleştirdi. NNA, İsrail ordusunun Keferrumman Tepeleri'ne aydınlatma fişekleri atarak bölgede yangın çıkarmaya çalıştığını aktardı.

Lübnan ile İsrail arasında Roma'da dün başlayan 7. tur müzakereleri 3 gün sürecek.

İsrail'in Lübnan'daki saldırıları ve ateşkes süreci

İsrail ordusu, Lübnan'a 2 Mart'ta yoğun hava saldırıları başlatarak, ülkenin güneyinde birçok beldeyi işgal etmişti.

Lübnan hükümeti bu sürede, ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığını açıklamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, 24 Nisan'da yaptığı açıklamada, Lübnan ile İsrail arasında 17 Nisan'da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta daha uzatıldığını duyurmuştu.

ABD arabuluculuğunda Lübnan ile İsrail arasında 14-15 Mayıs'ta gerçekleştirilen 3. tur görüşmeler sonucunda, 17 Mayıs itibarıyla ateşkesin 45 gün uzatılması kararlaştırılmıştı.

Lübnan Sağlık Bakanlığı, son açıklamasında, İsrail'in 2 Mart'tan bu yana ülkeye düzenlediği saldırılarda 4 bin 333 kişinin hayatını kaybettiğini bildirmişti.

Öte yandan Washington'da İsrail ile Lübnan arasında yürütülen doğrudan müzakerelerin 5. turunun ardından ise 26 Haziran'da Lübnan ve İsrail arasında çerçeve anlaşması imzalanmıştı.

Değerli basın mensupları, bizleri ekranları başında izleyen aziz milletimizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum. Huzurlarınızdayız. Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız Bey, yine Milliyetçi Hareket Partisi Grup Başkanvekilleri Erkan Akçay Bey ve Filiz Hocamız, yine yanımda AK Parti Grup Başkanvekilimiz Abdulhamit Gül Bey, yine Adalet Komisyonu Başkanımız Cüneyt Yüksel Bey ve milletvekili arkadaşlarımızla birlikte sizleri, biraz önce meclis başkanlığımıza, genel sekreterliğimize iletmiş olduğumuz ve ismiyle beraber biraz sonra detaylı açıklama yapacağım çerçeve yasa hakkında bilgilendirmiş olacağız.

Çok değerli basın mensupları, ismi olarak "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifimiz" toplamda, yürütme ve yürürlük maddesiyle beraber, 12 maddeden oluşuyor. Biraz sonra kanunun içeriğine dair, madde başlıkları hakkında da sizleri teknik olarak neler getirdiğine dair açıklamamızı yapacağız.

Ben bu sürece gelene kadar, öncelikli olarak teşekkürlerimizi arz edeceğimiz Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a, Sayın Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Devlet Bahçeli’ye ve biraz sonra imza sahipleri olarak DEM Parti grubuna, yine biraz sonra izahatını yapacağımız Cumhuriyet Halk Partisi grubuna ve eş genel başkanlarına, genel başkanlarına teşekkür ediyoruz. Yine bu konuda imzalarını eksik etmeyen HÜDA PAR’a ve bağımsız milletvekillerimize, yine Yeni Yol Grubundan bazı milletvekili arkadaşlarımıza teşekkür ediyoruz. Toplama baktığımızda yaklaşık 360’a yakın bir imza ile teklifimizi Meclis Başkanlığımıza arz ettik.

Tabii bu teklife daha sonradan, içtüzük kapsamı içinde teknik olarak desteklediklerini, imzaladıklarını ifade edecek milletvekillerimiz de olacaktır. Süreç açısından bu, bu şekliyle devam edecek. Tabii komisyonumuz, Adalet Komisyonu başkanımız kendi planlaması çerçevesinde içtüzük kapsamında 48 saat sonra yani Cuma günü öğleden sonra saat 14.30-15.00 gibi inşallah komisyon toplantısı için gerekli davetlerini yapacaktır.

Değerli basın mensupları, şimdi bu sürece kadar biz nasıl geldik? Bu konuda biraz sizleri teknik olarak aydınlatmak istiyorum.

5 Ağustos 2025 tarihinde malumunuz, Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde meclis başkanlığımızın başkanlığında Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, kuruluşundan itibaren ilk toplantısını bundan tam bir yıl önce, 5 Ağustos 2025 tarihinde yapmıştı. Ve devamında da yaklaşık 18 toplantı icra etti. 137 kişiyi; gerek başkan olarak, gerek şahıs olarak, gerek dernek başkanı, sendika başkanı, baro başkanı olarak, koruyucu ailelerimizin mensubu olarak, şehit ve gazi derneklerimizin başkanı olarak, yine ailelerimizin temsilcisi olarak, Diyarbakır annelerinin temsilcisi olarak, barış annelerinin temsilcisi olarak, birçok değerli hocalarımızı, ceza hukukçularımızı ve bu tür süreçleri yakından akademik olarak çalışmış hocalarımızı dinledik. Toplam 137 kişi. Hakikaten çok kıymetli, çok değerli fikirler orada konuşuldu ve dile getirildi.

Yine İçişleri Bakanlığımız, Milli Savunma Bakanlığımız, MİT Başkanlığımız, Dışişleri Bakanlığımız ve Adalet Bakanlığımız değişik dönemlerde komisyona gelerek mevcut bu durumları, gelişmeleri, ilerleyişi komisyonumuzda bilgilendirdiler.

Peki komisyonumuz nihai evrede şubat ayına gelindiğinde çalışmalarını tamamladı. Raporları bir bütün haline getirerek oraya temsilci veren gruplarımızın ve yine grubu olmayan siyasi partilerin temsilcileriyle beraber uzun istişareler ve müzakereler sonucunda bir rapor ortaya çıktı. Raporumuzu sizinle paylaşmak istiyorum: "Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu Raporu". 18 Şubat 2026 tarihiyle de bu yayınlandı, ortak mutabakat ile. İki milletvekilimiz tabii farklı düşünceleri vardı ama büyük bir ekseriyet, büyük bir çoğunlukla beraber bu rapor yayınlandı ve bütün kamuoyuyla paylaşıldı, internet sitesinde yer alıyor.

Burada raporumuzun altıncı başlığında, değerli basın mensupları, sürece ilişkin yasal düzenleme önerileriyle beraber bir başlık var. Buradan birkaç konu başlığını, izahatı sizlerle paylaşmak istiyorum.

Komisyonun bir diğer görevi, önemli görevi, örgütün silah bırakma süreciyle birlikte ortaya çıkacak durumu yönetecek yasal çerçeveyi belirlemektir. Milli dayanışma ve kardeşliğimizi pekiştirecek adımların atılmasının geniş katılımlı, temsil gücü yüksek, açık ve şeffaf bir istişare süreciyle temin etmektir.

Rapor devam ediyor değerli arkadaşlar. Özellikle 6'ya 1: "Kritik Eşik: Örgütün Silah Bırakması". Rapor aynen diyor ki: "Süreçte en kritik eşik, PKK/KCK terör örgütünün tüm unsurlarıyla silah bırakmasının ve kendisini tasfiye ettiğinin devletin güvenlik birimlerince tespit ve teyididir." Raporumuzun önemli başlığı.

Yine buradaki raporda: "Tespit ve teyit sürecinin sağlıklı bir şekilde tamamlanması yalnızca silahlı örgütün tehdidinin sona erdiğini ilanıyla sınırlı kalmayacak, aynı zamanda oluşan yeni durumun gerektirdiği hukuk ve politika çerçevesinde hayata geçirilmesi için bir başlangıç noktası olacaktır."

Örgütün tüm unsurlarıyla feshi ile silahların teslimi ve bırakılması sürecinde ihtiyaç duyulacak yasal düzenlemelerin yapılması konusunda da bütün partilerle genel bir anlayış ve mutabakatın varlığı da rapora yansıyor.

Peki, 6'ya ikinci fıkrası: "Toplumsal bütünleşmeyi güçlendirecek yasal düzenlemelerin içeriği nasıl olacak?" Orada aynen raporda: "Toplumsal bütünleşmenin güçlendirilmesini temin etmek üzere, silah bırakmayla birlikte süreci ve sonrasını yönetecek amaca özgülenmiş, müstakil ve geçici mahiyette bir yasal düzenlemeye de ihtiyaç duyulmaktadır." diyor.

Tabii buradaki mevcut kanunun; silah ve şiddeti reddeden bireylerin topluma yeniden kazandırılması, silah ve şiddete kalıcı olarak son verilmesini ve meselenin bütünüyle hukuki ve siyasi zemine çekilmesini hedef olarak raporumuzda yine ifade ediyor.

Tabii burada yine raporda, nihai evrede buradaki doğrulamanın, bu doğrultuda gelişen olayların, örgüt mensuplarının yalnızca silah bırakma sonrasındaki hukuki durumlarını tespit ve tayine yönelik olmamalıdır; kanunun aynı zamanda ilgili kişilerin adil, güvenli ve sağlıklı bir şekilde toplumla bütünleşmesi ve kazandırılması noktasında da bir hedefi ortaya koyması gerektiğini ifade ediyor.

Tabii burada yine raporun 6'ya 3 maddesinde, yasal düzenlemelerin asla toplumda bir cezasızlık ve af algısı gibi de bir kanaate kavuşmaması gerektiği de ifade ediliyor.

Değerli basın mensupları, tabii burada yine altıncı maddenin beşinci fıkrasında da raporda der ki: Kanunla örgüt mensuplarının tabi olduğu sürecin izlenmesinin ve raporlanmasını temin edecek yürütme içerisinde bir mekanizmanın da oluşturulması burada teklif edilmişti. Yine kanunumuzda bu şekliyle beraber, biraz sonra anlatacağız, bu hedef doğrultusunda bir çalışma ortaya konuldu.

Yine kanunda yürütmeye verilecek, çerçevesi belirlenmiş yetki kapsamında kamu kurum ve kuruluşları arasında eş güdüm sağlanması ve bu suretle sürecin etkin bir şekilde yürütülmesi de bu raporumuzda hedeflenmekteydi. Yine kanunumuzda bu konuda bir mutabakatla, arkadaşlarımızla paylaşarak metin olarak hazırlamış olduk.

Sonuç olarak altıncı maddesinde: Yürütülen süreçte görev alanlar; Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun toplantılarına iştirak edip görüş, öneri ve değerlendirmelerde bulunanlar, komisyon çalışmalarında yer alanlar ve görevlilerin faaliyetlerinin yasal güvenceye kavuşturulması da önerilerek raporda yer almıştı.

Değerli basın mensupları, raporumuzun yani 18 Şubat tarihinde yayınlanan, kamuoyuyla paylaşılan bu raporumuzda yer alan başlıkların tamamına yönelik uzun zamandır özel bir çalışma yürütüldü. Kurumlardan görüşler alındı. Yine Milliyetçi Hareket Partisi ile yakın çalışma içerisindeydik. Yine DEM Parti yetkilileriyle yakın diyalog halindeydik; "bu rapor doğrultusunda nasıl bir kanun metni ortaya konabilir?" diye. Tabii uzman arkadaşlarımızdan görüşler aldık.

En son geçen hafta artık kanun belli bir teklife, olgunluğa erişmişti ve siyasi parti gruplarıyla de görüşmelere başladık. Pazartesi itibarıyla şu anda mecliste grubu bulunan Yeni Yol Partisi, Yeni Parti, Cumhuriyet Halk Partisi, grubu olmayan HÜDA PAR ve diğer siyasi partilerle, raporun bu beklentisini karşılayacak şekilde belli konu başlıklarında nelerin olabileceğine dair istişareler yaptık. Yakın zamanda da, dün itibarıyla veya pazartesi, Abdülhamit Gül Bey ve Adalet Komisyonu Başkanımız yine parti gruplarını ziyaret etmek suretiyle bu başlıklardaki rapora yönelik olarak nasıl bir kanun teklifi olduğunu ifade ettiler.

Sonuçları itibarıyla, ben bu açıklamalardan sonra siyasi parti temsilcilerinin de kanun teklifine yönelik desteklerini ve imza atacaklarını beyan ettiler ve bugün de huzurda sizlere bunu açıklamış olalım.

Peki değerli basın mensupları, kanunumuzda biraz ayrıntıya girelim, raporumuzun çerçevesinde. Kanun, dediğim gibi, "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifimiz" 12 maddeden oluşuyor ve bu yürütme ve yürürlük maddesiyle beraber 12 madde; toplamda 10 madde.

Biraz önce rapordan bahsettik. Altıncı madde başlığı birinci maddede diyoruz ki raporda: Kritik eşik, terör örgütü PKK/KCK yapılanmasının silahlarının bırakılması, teslimi, imhası ve bunun süreç olaraktan da bir mekanizmayla teyit edilmesi.

Kanunun amacı: PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrol altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasına müteakip; yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve bu konuda, yani tasfiye süreciyle ilgili, toplumsal bütünleşmeyle ilgili yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi kanun teklifinin amacında.

Peki kapsamında ne var? İlgili bu terör örgütü yapısının kurma, yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma suçlarıyla bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve bu örgüt lehine işlenen, 2013 tarihli 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkındaki Kanun da yine bu teklifimizin kapsamı içerisinde yer alıyor.

Tabii buradaki mevcut kanunun; silah ve şiddeti reddeden bireylerin topluma yeniden kazandırılması, silah ve şiddete kalıcı olarak son verilmesini ve meselenin bütünüyle hukuki ve siyasi zemine çekilmesini hedef olarak raporumuzda yine ifade ediyor.

Tabii burada yine raporda, nihai evrede buradaki doğrulamanın, bu doğrultuda gelişen olayların, örgüt mensuplarının yalnızca silah bırakma sonrasındaki hukuki durumlarını tespit ve tayine yönelik olmamalıdır; kanunun aynı zamanda ilgili kişilerin adil, güvenli ve sağlıklı bir şekilde toplumla bütünleşmesi ve kazandırılması noktasında da bir hedefi ortaya koyması gerektiğini ifade ediyor.

Tabii burada yine raporun 6'ya 3 maddesinde, yasal düzenlemelerin asla toplumda bir cezasızlık ve af algısı gibi de bir kanaate kavuşmaması gerektiği de ifade ediliyor.

Değerli basın mensupları, tabii burada yine altıncı maddenin beşinci fıkrasında da raporda der ki: Kanunla örgüt mensuplarının tabi olduğu sürecin izlenmesinin ve raporlanmasını temin edecek yürütme içerisinde bir mekanizmanın da oluşturulması burada teklif edilmişti. Yine kanunumuzda bu şekliyle beraber, biraz sonra anlatacağız, bu hedef doğrultusunda bir çalışma ortaya konuldu.

Yine kanunda yürütmeye verilecek, çerçevesi belirlenmiş yetki kapsamında kamu kurum ve kuruluşları arasında eş güdüm sağlanması ve bu suretle sürecin etkin bir şekilde yürütülmesi de bu raporumuzda hedeflenmekteydi. Yine kanunumuzda bu konuda bir mutabakatla, arkadaşlarımızla paylaşarak metin olarak hazırlamış olduk.

Sonuç olarak altıncı maddesinde: Yürütülen süreçte görev alanlar; Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun toplantılarına iştirak edip görüş, öneri ve değerlendirmelerde bulunanlar, komisyon çalışmalarında yer alanlar ve görevlilerin faaliyetlerinin yasal güvenceye kavuşturulması da önerilerek raporda yer almıştı.

Değerli basın mensupları, raporumuzun yani 18 Şubat tarihinde yayınlanan, kamuoyuyla paylaşılan bu raporumuzda yer alan başlıkların tamamına yönelik uzun zamandır özel bir çalışma yürütüldü. Kurumlardan görüşler alındı. Yine Milliyetçi Hareket Partisi ile yakın çalışma içerisindeydik. Yine DEM Parti yetkilileriyle yakın diyalog halindeydik; "bu rapor doğrultusunda nasıl bir kanun metni ortaya konabilir?" diye. Tabii uzman arkadaşlarımızdan görüşler aldık.

En son geçen hafta artık kanun belli bir teklife, olgunluğa erişmişti ve siyasi parti gruplarıyla de görüşmelere başladık. Pazartesi itibarıyla şu anda mecliste grubu bulunan Yeni Yol Partisi, Yeni Parti, Cumhuriyet Halk Partisi, grubu olmayan HÜDA PAR ve diğer siyasi partilerle, raporun bu beklentisini karşılayacak şekilde belli konu başlıklarında nelerin olabileceğine dair istişareler yaptık. Yakın zamanda da, dün itibarıyla veya pazartesi, Abdülhamit Gül Bey ve Adalet Komisyonu Başkanımız yine parti gruplarını ziyaret etmek suretiyle bu başlıklardaki rapora yönelik olarak nasıl bir kanun teklifi olduğunu ifade ettiler.

Sonuçları itibarıyla, ben bu açıklamalardan sonra siyasi parti temsilcilerinin de kanun teklifine yönelik desteklerini ve imza atacaklarını beyan ettiler ve bugün de huzurda sizlere bunu açıklamış olalım.

Peki değerli basın mensupları, kanunumuzda biraz ayrıntıya girelim, raporumuzun çerçevesinde. Kanun, dediğim gibi, "Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifimiz" 12 maddeden oluşuyor ve bu yürütme ve yürürlük maddesiyle beraber 12 madde; toplamda 10 madde.

Biraz önce rapordan bahsettik. Altıncı madde başlığı birinci maddede diyoruz ki raporda: Kritik eşik, terör örgütü PKK/KCK yapılanmasının silahlarının bırakılması, teslimi, imhası ve bunun süreç olaraktan da bir mekanizmayla teyit edilmesi.

Kanunun amacı: PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrol altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasına müteakip; yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve bu konuda, yani tasfiye süreciyle ilgili, toplumsal bütünleşmeyle ilgili yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi kanun teklifinin amacında.

Peki kapsamında ne var? İlgili bu terör örgütü yapısının kurma, yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma suçlarıyla bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve bu örgüt lehine işlenen, 2013 tarihli 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkındaki Kanun da yine bu teklifimizin kapsamı içerisinde yer alıyor.

Raporun konu başlığında, değerli basın mensupları, adil... Yani nihayetinde silahını bırakmış, örgüt feshedilmiş, tamamen varlığı ortadan kalkmış örgüt mensuplarının da konumunun, hukuki durumunun adil, gerçekçi, topluma kazandırma, bütünleştirme noktasında da kanunun bir cevap vermesi gerekiyor bu düzenleme içinde diye.

Şimdi orada kanunumuzda aynen bu beklentiye karşılık üçüncü maddemizde "Soruşturma ve Kovuşturmaların Ertelenmesi" başlığında bir madde kaleme alındı. Burada aynen denildi ki: Örgütün fiili varlığına son verildiğinin ilgili Resmi Gazete'de yayınlanması olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten adam öldürme suçu ile 2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturma hariç olmak üzere...

Yani burada açıkça, değerli basın mensupları, adam öldürme suçları ve 2005 tarihinden önce örgüt yöneticisi olarak TCK 765 sayılı, TCK 125. madde bağlamında ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet hapis cezası alan veya bu soruşturma ve kovuşturması sürdürülen kişiler, örgüt mensupları hariç olmak üzere; çok net bir şey söylüyoruz, adam öldürme, kasten adam öldürme suçları hariç. Onu bir şekilde speküle edecek veya farklı anlamlara gelecek şekilde ifade edecek kişileri de buradan uyararak söyleyelim ki kasten adam öldürme suçları hariç olmak üzere ve yine 2005 öncesi müebbet hapis ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası soruşturması ve kovuşturması yürütülenler hariç olmak üzere diğer suçlara yönelik olarak bir düzenleme içeriyor.

Peki diğer suçların düzenlenmesinde ne esas alındı? Değerli basın mensupları, onunla da ilgili sizlere teknik birkaç hususu anlatmak isterim. Malumunuz bizim ilgili 5237 sayılı Türk Ceza Kanunumuzun 221. maddesi var, başlığı "Etkin Pişmanlık". Bunun bir bütünleyici... Çünkü bizim aynı zamanda düzenlemelerimizin Türk Ceza Kanunu içerisinde bir bütünlüğünü sağlaması gerekiyor.

Burada etkin pişmanlık maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarını sizlerle paylaşmak isterim ki bu maddeye bir bakış açısı geliştirilsin diye. Şu andaki halihazırda mer'i bulunan maddemizin ikinci fıkrası: "Örgüt üyesinin, örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenmesine iştirak etmeksizin, gönüllü olarak örgütten ayrıldığını ilgili makamlara bildirmesi halinde hakkında cezaya hükmolunmaz."

Üçüncü fıkra: "Örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeden yakalanan örgüt üyesinin, pişmanlık duyarak örgütün dağılmasını veya mensuplarının yakalanmasını sağlamaya elverişli bilgi vermesi halinde hakkında cezaya hükmolunmaz."

Dördüncü fıkra: "Suç işlemek amacıyla örgüt kuran, yöneten veya örgüte üye olan ya da üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleyen veya örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişinin, gönüllü olarak teslim olup örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgi vermesi halinde hakkında örgüt kurmak, yönetmek ve örgüte üye olmak suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz."

Biz bu maddeyi, üçüncü maddemizi kaleme alırken TCK 221. maddesinin bu fıkraları gelince de bir bütünlüğünü arz etme noktasında bir yaklaşım sergiledik. Bu yaklaşımımızda da kasten adam öldürme suçları hariç olmak üzere ve 2005 tarih öncesi, yani yeni TCK değişiminden önceki TCK 125 bağlamında verilen cezalarla ilgili soruşturmalar ve kovuşturmalarla ilgili bir düzenlemeyi yaptık. Diğer suç tipleri, yine 221'e benzer şekilde; örgüt yöneticiliği, örgüt üyeliği, yardım yataklık ve diğer propaganda gibi unsurlardan, örgüt faaliyeti çerçevesindeki işlenen suçlardan örgüt mensupları 15 yıla kadar olan cezalarda 5 yıl ertelemeye tabi, 15 yıl ve üstü müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet unsurlar çerçevesinde olanlara da 10 yıl ceza ertelemesini burada öngörüyoruz. Ki bu kişiler örgütün tamamen feshi, dağıtılması ve ortadan kalkması neticesinde topluma bir kazandırma ve bütünleştirme noktasında bir adil, gerçekçi, bir hukuki belirlilik kapsamında düzenleme olsun.

Üçüncü maddemizden sonra dördüncü maddemiz: Koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar. Halihazırda soruşturma devam eden, soruşturması tamamlanmış, kovuşturmaya dönmüş, kovuşturmada istinafta gerekirse onanmış, yerel mahkeme karar vermiş, Yargıtay safhası olan dosyalar var. Dolayısıyla bunlarla ilgili de ne yapılacak? Üçüncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlardan dolayı verilmiş olan tutuklama ve adli kontrole ilişkin koruma tedbirleri, soruşturma veya kovuşturmanın bulunduğu yerdeki yetkili hakim veya mahkeme tarafından; ilgili Bölge Adliye Mahkemesi veya Yargıtay'la ilgili ceza dairesi tarafından değerlendirilir, gerekirse koşulların oluşması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına dair madde. İkinci fıkrada, üçüncü madde uyarınca erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili istisnai veya temyiz kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar hakkında da bozma kararı verilerek ilgili yerel mahkemesine gönderilecek dördüncü maddemizde.

Erteleme kararlarının kaydedilmesi, beş yıllık ve on yıllıkla beraber ve yeniden suç işlenmesi hali. Değerli basın mensupları, bunlar özel bir takip modeliyle, cezası ertelenmiş olan bu tür örgüt mensuplarının doğrudan izlenmesi, herhangi bir terör suçu bağlamında -Terörle Mücadele Kanunumuz çok açık, TCK 220, 314 çok açık, Terörle Mücadele Kanunu üçüncü, dördüncü maddesi çok açık- bu eylemler noktasında tekrar bir suç işlenmesi halinde de bu erteleme kararının da ortadan kaldırılacağına dair bir hükmü getiriyoruz.

Yani ilgili kişi bundan yararlandıktan sonra topluma hem entegre olma, uyum sağlama, bütünleşme, toplum hayatında iyi bir vatandaş olma noktasında bir hayatı sürdürmesini de arzu ediyoruz. Tekrar eylemler, tekrar farklı çalışmalar içerisinde olmaması bizim esas amacımız. Olursa da bunun yaptırımının ne olduğunu açıkça kanunun metnine yazmış olduk.

Biraz önce bahsettik, soruşturma ve kovuşturma durumunda. Peki mahkumiyeti olanlar ne yapacak? Evet, bu suçlardan mahkum olanların, yine aynı istisnası belli -adam öldürme, kasten adam öldürme suçları ve 2005 öncesi TCK değişimi önceki müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası almış ve mahkumiyeti infaz aşamasında olanlar hariç olmak üzere- diğer, bahsettiğim gibi, TCK 221 bağlamında örgüte üye olma, yönetme, yardım yataklık, propaganda gibi eylemlerinden dolayı ceza almış ve infazı olan kişilerle de ilgili yine 15 yıla kadarki süreç açısından 5 yıl erteleme, özel takip, ve 10 yıl olaraktan da diğer 15 yıl üstü ve müebbet, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanlarla da ilgili olarak bir izleme durumu olacak.

Yine buradaki hükümler kapsamı içerisinde açık hükümleri yazdık bu kapsam içerisinde. Bu kayıtlar kendi sistematiği içerisinde takip edilecek. Erteleme kararı verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içerisinde yine terör suçlarından birinin işlenmesi halinde infaz hakimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak mevcut hem soruşturma konusu diğer dava devam edecek hem de mevcut durum içerisinde bu erteleme kararı kaldırılmış olacak.

Çok önemli bir maddeye gidiyoruz, yedinci madde. Değerli arkadaşlar, değerli basın mensupları, biz aynı zamanda dedik ki mevcut raporda en önemli eşiği geçtik, teyit mekanizması işledi, silahlar tamamen teslim ve imha ve yok edilmesi ve örgütün bu konuda tamamen tasfiyesiyle beraber, altıncı maddenin beşinci fıkrasında kanunla örgüt mensuplarının tabi olduğu sürecin izlenmesini ve raporlamasını temin edecek yürütme içerisinde bir mekanizma oluşturulması. Bu hedef doğrultusunda arkadaşlar yedinci maddeyi kaleme aldık.

Yedinci maddede Cumhurbaşkanı Yardımcımızın başkanlığında; İçişleri, Adalet, Dışişleri, Milli Savunma Bakanlığı, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği, MİT Başkanlığı ve Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği'nden oluşan bir heyet oluşturuyoruz. Bu süreci dönemsel yapacağı toplantılarla beraber diğer kamu kurum kuruluşlarından her türlü bilgi, belgeyi almak suretiyle takip edecek. Ve ihtiyaç duyulması halinde de kendisi, daha alt seviyede teknik çalışmalar yapacak komisyonlar da oluşturulabilecek.

Nihai evrede örgüt mensuplarının bir an önce silahlarını bırakması, örgütün kendini feshedip tamamen tasfiyesi ve devamında bu örgüt mensuplarının hem topluma entegre edilmesi, uyumunun gerçekleşmesi, bütünleşmenin sağlanması noktasında da özel çalışmalar yapacak, raporlar hazırlayacak alt komisyonlar da kurulacak şekilde biz bu kurula izin vermiş oluyoruz.

Burada bir durum var. Kurul, yine ikinci bir komisyonumuz var. Bu dönemsel çalışmalarını, faaliyetlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne düzenli olarak bilgilendirecek. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde de bu kanun kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere bir izleme komisyonu kurulacak. Bu izleme komisyonu bu süreci takip edip gerekirse de ihtiyaç halinde gerekli tavsiyelerde bulunacak.

Tabii bunun sayısıyla ilgili bir durum şu anda belirlemedik. Anayasamızın 95. maddesi gereğince siyasi parti gruplarının milletvekili sayısınca zaten belli bir sayı anlaşılır. O komisyonla da beraber hem aktif olarak hem de yarar sağlayacak, katkı sağlayacak bir sayıda inşallah komisyonumuzu da oluşturmuş olacağız.

8. maddede silahların teslimi ve malzeme, mühimmat, diğerlerle ilgili Milli Savunma Bakanlığımız, İçişleri Bakanlığımız bu konularda ortak, diğer kurumların görüşlerini almak suretiyle bu çalışmaların nerede, nasıl yapacağına dair bir yönetmelikle de beraber bu çalışmayı tamamlamış olacak.

Peki süre, arkadaşlar, önemli. Süre başlığı... Yine burada raporumuzda geçici ve müstakil özel bir kanun hedefi vardı. Süremiz, bu mekanizmaların tamamı teyit mekanizmasıyla beraber Milli Güvenlik Kurulu kararı olarak Resmi Gazete'de yayınlandığı andan itibaren 6 aylık başvuru süresi başlıyor. İlgili başsavcılıklarda bu müracaat başlayacak. Yurt dışında olanlar için de yine kurulumuz gerek büyükelçilikler gerek başkonsolosluklar, konsolosluklar müracaatıyla beraber başlayacaktır.

Yine raporumuzda süreçte görev alanlara yönelik yasal güvence sağlanması diye bir başlık vardı. 10. maddede de bu kanun kapsamında verilen görevlerle ilgili olarak görevi yerine getiren, çalışanlarla ilgili olaraktan hukuki, idari veya ceza sorumluluğu olmayacağına dair de bir maddeyi burada dercetmiş oluyoruz.

Teknik olarak kanun teklifimiz bu şekliyle beraber tamamlanmış oluyor. Ben emeği geçen bütün milletvekillerimize, uzmanlığı olan kamu kurumlarındaki arkadaşlara çok teşekkür ediyorum. Tabii Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliği, kararlı duruşu, yine Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Sayın Devlet Bahçeli'nin yol gösterici, ufuk açıcı açıklamaları, yine kararlı duruşu, bizlere destekleri çok kıymetliydi. Yine çok teşekkür ediyorum, sağ olsunlar, var olsunlar.

DEM Parti gerek İmralı heyeti gerekse eş başkanlar her süreçte bu manada olumlu katkıları oldu, sağ olsunlar. Tabii olumsuz beyanlar da geçti, doğrudur yanlıştır. Ben şuna arzu ediyorum bundan sonraki süreçte de: Bu bir kendi oluşumu içinde, gerçekliği içinde uzun uğraşların, komisyonun uzun çalışmalarının geldiği bir nokta. Bu kadarını yapabiliyoruz. Bundan sonra da gerek kanunun uygulamasında gerekse de kurulun çalışmalarında çok farklı ihtiyaçlar, farklı durumlar ortaya çıkabilecektir. Zaten biz bu kurula yetki veriyoruz.

Bu tasfiye sürecinden sonraki aşamada gerek adli gerek idari gerekse de yasal düzenlemeler noktasında her zaman bu çalışmalar ortaya konulabilecektir. Yine önümüzdeki dönemlerde de biz ihtiyaç duyulması halinde farklı alanlarda gerek yasal düzenleme gerek idari düzenlemeler mutlaka oluşacaktır. Çünkü çok değişken bir yapı. Uluslararası konjonktürün, bölgesel krizlerin de bu konuda etkisi yadsınamaz. Ben o yüzden aziz milletimiz şundan müsterih olsun: Çok net bir şey yapıyoruz. Bu topraklarda, bu coğrafyada, sadece ülkemizde değil, bölgede diğer ülkelerimizde de kardeşliğin, barışın, huzurun, güvenliğin sağlanması noktasında biz çalışmalar yürütüyoruz.

Biz biliyoruz ki yaklaşık 50 yıldır bu ülkede derin acılar yaşatmış, birçok manada olaylara, derin acılara yol açan olaylara yol açmış, saldırılara yol açmış, şehitlerimizin, gazilerimizin bu manada biz haklarını, hukuklarını ortadan kaldıracak veya zarar verecek asla bir konumda olamayız, öyle bir hedefimiz olamaz. Ama şunu da biliyoruz ki: Türkiye gelecek ikinci yüzyıla, Türkiye Yüzyılı'na, daha güçlü, daha müreffeh bir noktada 86 milyon aziz milletimizin tamamının etkileneceği ve hayatının daha da iyileşeceği; güven ortamı, huzur ortamı, hoşgörü ortamı, barış ortamının da sağlanmasını da hedefliyoruz. Dolayısıyla buna herkesin, her bireyin bu sürece katkı vermesi lazım.

Bu topraklardan asla silahın, şiddetin bir daha konuşulmaması lazım. Kim ne diyorsa açık yüreklilikle, demokratik ortamın zenginliği içerisinde fikirlerini herhangi bir suç ve suça teşvik olmaksızın paylaşabilir, hedeflerini ortaya koyabilir. Yani önemli olan aziz milletimizin, ülkemizin daha güçlü olması, sözünün ve kararlılığının dünyada saygı görmesi. Bakın biz yakın zamanda Ankara'da, başkentimizde NATO Devlet Başkanları Zirvesi yaptık. Oradaki dünyanın ülkemize bakışı, Sayın Cumhurbaşkanımıza, ülke ortamına, güvenliğine ve dünya barışına katkısı çok özel anlatıldı. Yani Türkiye'nin bu güçlü müreffeh gelecek dönemlere yansıyacak kararlı duruşu şu anda dünyada zaten etki yaratıyor.

Bölgemizdeki krizlere, maalesef bazı saldırgan katil İsrail'in dönem dönem yaptığı saldırılar maalesef devam ediyor. Ama dünyanın gerek kuzeyimizdeki Rusya-Ukrayna savaşı gerekse de ABD, İsrail, İran savaşı ve güneyimizde Kızıldeniz'de ve Yemen bölgesinde maalesef bölgesel krizler devam ediyor. Dolayısıyla bizim ülke olarak kararlı duruşumuzu, imkanlarımızı dünya barışına, dünyanın güvenliğine, diğer kriz bölgelerindeki krizlerin çözümü noktasında kararlı duruşumuzu Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde devam ettiriyoruz, bundan sonra da devam edeceğiz. Ama aynı zamanda da yine Sayın Cumhurbaşkanımızın açıklamaları, iç cephenin güçlendirilmesi, yine Sayın Devlet Bahçeli'nin, MHP Genel Başkanı'nın açıklamaları iç cephenin güçlendirilmesi, bunu da devam ettireceğiz.

İç cephemizi güçlü kılacak, iç cephemizi bundan sonra sürdürülebilirliğini, devamlılığını, güveni artıracak çalışmalarımız da devam edecek. Gazi Meclisimizde elimizden gelen tüm gayret ve çaba da bu yöndedir. Ben nihayetinde destek olan parti gruplarına tekraren teşekkür ediyorum. Bağımsız milletvekillerimiz var, ben biraz önce bahsettim, Yeni yol Partisi'nden bazı milletvekili arkadaşlarımız var, HÜDA PAR'dan dört milletvekili arkadaşımız imza koydu, CHP grubundan grup başkan, grup başkanvekilleri imza koydu, DEM Parti eş başkanlar, grup başkanvekilleri, meclis başkanvekili ve bölgeler partisinden imzalarını koydu, AK Parti 277 milletvekiliyle beraber tamamı imzasını koydu meclis başkanımızla birlikte, yine MHP tüm grubuyla beraber tamamı imzasını koymak suretiyle, Devlet Bahçeli Bey'in, genel başkanın bizzat ilk imza sahibi olaraktan imzalarını koyduğu kanun teklifimiz hayırlı uğurlu olsun. Ben şundan eminim ki iyi niyetle, samimiyetle bu çabaları sürdürelim. Ben Gazi Meclisimizdeki partilere de bu tavsiyede bulunmak isterim. Herkes lütfen samimi destek olsun.

Eksik olabilir. Bakın, arkadaşlar, biz dört dörtlük, mutlak manada her şeyi düşünerek bir şey yazdık demiyoruz. Elbette ortak akılla, samimi çabalarla da desteğe açığız bu konuda. Yıkıcı olmamak lazım, bozucu olmamak lazım, art niyet ve kötü niyet taşımamak lazım. Samimi niyetlerimizle bu sürece sahip çıkmamızı ben bütün parti gruplarından, milletvekillerimizden de hassaten bekliyorum. Çok teşekkür ediyorum. Kanun teklifimiz hayırlı uğurlu olsun.

Şimdi mahkumiyet halinde biliyorsunuz TCK 53. maddesi kapsamında hak yoksunluğuna yönelik de karar veriliyor. Bu ne olacak? Değerli arkadaşlar, bu özel bir ifadeye kullandık. Bizim amacımız entegrasyonu, topluma kazandırmayı ve şeyi sağlamak, bütünleşmeyi sağlamak. 5 yıla kadar ertelenenlerde 2 yıl bir süre, hak yoksunluğu devam edecek, 10 yıl olanlarda da 3 yıl. Bu tabii otomatik devreye giren bir durum değil, doğrudan kurul burada devrede olacak. Çünkü alt komisyonlarda bu süreci işleyecek bir durum var. Kurul bu konularda da karar verecek. Uygun görülen, bu manada dediğim gibi farklı şeylere karışmamışsa, ertelemeyle ilgili bir olumsuzluğu yoksa, ilgili infaz hakimliğinden hak yoksunluğuna yönelik tüm haklarının iadesi noktasında talepte bulunulabilecek.

Bazı tabii hukukçu kişilerin de açıklamaları var: Soruşturma ve kovuşturma safahatında nedir? Bakın arkadaşlar, anayasamızın 38. maddesi. Bir mahkumiyet oluşmadan, hüküm kesinleşmeden ona bağlı olarak (TCK 53 bağlamında) bir hak mahrumiyetini biz soruşturma ve kovuşturma safahatında yapma imkanımız yok. Yapsanız bile bu anayasal manada bir aykırılık teşkil edecektir. Siz kesin mahkumiyeti olmayan kişiyi, masumdur, cezası yoktur. Zaten halihazırda bakın uygulamamızda da siz herhangi bir seçimlerde herhangi bir soruşturma ve kovuşturmanız olsa bile, kesin mahkumiyetiniz yoksa, adli sicil kaydında yer almayan bir durumdan dolayı kişinin özellikle anayasal manada örgütlenme hürriyeti kapsamında, yine kişinin kendi bağlamında kişiye bağlı sıkı sıkıya haklar bağlamında bir engel oluşturabileceğini düşündüğümüz için bu konuda herhangi bir duruma burada yer vermedik.

Bir husus daha var, değerli basın mensupları, ondan da bahsedeyim. Kanun yürürlüğe girdi. Bu dönem içerisinde, kanundan önceki döneme ait herhangi bir şikayet, herhangi bir ihbar oldu, bundan 10 yıl önce, 15 yıl önce bilinmeyen faili meçhul veya soruşturma kovuşturma dosyası içerisinde bir durum ortaya çıktı, yeni bir delil. Burada arkadaşlar, başsavcılıklarımız kuruldan izin almadan soruşturmaya devam edemeyecek. Çünkü değerli arkadaşlar bundan sonraki süreç içerisinde yalan beyanlar, iftiralar, farklı ihbarlar, şikayetler de başsavcılıklarımızda olabilir. Bunun ciddi, toplum vicdanını, kamu vicdanını etkileyen, gerçekten delillendirilmiş şikayetin konumu, durumu iyiyse bu konuda kurul izin verecek ve soruşturma devam edecek. Burada da bir belirsizlik oluşmaması için böyle bir metni yazmış olduk.

Arkadaşlar bunlar, bakın, koşullu salıverilme şartlarımız ceza kanunumuzda, infaz kanunumuzda belli. Bugün verdiğiniz rakam yarın değişebilir çünkü bu canlı bir dönem. Yani şu anda şartları tutmuştur; 30 kişi, 40 kişi doğal olarak, hakkı olaraktan tahliye edilebilir. Ama bu süreç uzun bir süreç. Bakın buradaki teyit mekanizmasıdır. Teyit mekanizması gelişmeden bu gerek 3. maddede gerekse 6. maddeden yararlanma imkanı yok. Yani teyit mekanizması tüm silahların teslimi, imhası, örgütün feshi noktasında bir teyit mekanizması önce MGK kararıyla ilan edilecek. Sonra 6 aylık süre başlıyor. Henüz işin başındayız, çok erken. Bizim amacımız terörün tamamen bu topraklardan tasfiyesidir. Şu andaki sayı dediğiniz, 6 ay sonra 4.000'dir; 1 yıl sonra 3.000, bilemezsiniz ki yani, bu sayı üzerine takılmayın arkadaşlar. Evet.

ADP Araştırma Enstitüsünün, Stanford Digital Economy Lab işbirliğiyle hazırladığı temmuz ayına ilişkin Ulusal İstihdam Raporu yayımlandı.

Buna göre, ABD'de özel sektör istihdamı temmuzda 44 bin kişi arttı.

Piyasa beklentisi, özel sektör istihdamının bu dönemde 68 bin kişi artması yönündeydi.

Özel sektör istihdamında haziranda yaşanan artışa ilişkin veri ise 98 binden 95 bine revize edildi.

Söz konusu dönemde istihdam hizmet sektöründe 47 bin kişi artarken, üretim sektöründe istihdam 3 bin kişi azaldı.

ABD'de 26 milyondan fazla özel sektör çalışanının bordro bilgileri kullanılarak hesaplanan ADP verilerine göre, yıllık ücret artışı temmuzda işinde kalan çalışanlar için yüzde 4,4 olurken, iş değiştiren çalışanlar için yüzde 7 olarak kaydedildi.

ADP Araştırma Enstitüsü Başekonomisti Nela Richardson, verilere ilişkin değerlendirmesinde, iş değiştiren çalışanların ekonomik koşullardaki anlık değişimlere karşı son derece hassas olduğunu, bu gruptaki hızlı ücret artışının iş gücü piyasasının bazı bölümlerinde arz kısıtlarına işaret ettiğini belirtti.

Richardson, işverenlerin değişen makroekonomik koşullara uyum sağlamasıyla birlikte işe alımdaki geleneksel eğilimlerin de değiştiğini ifade etti.

ABD Hazine Bakanlığı, çarşamba günü yaptığı açıklamada, kuponlu tahvil ihraçlarını ve değişken faizli tahvil ihraçlarını en az önümüzdeki birkaç çeyrek boyunca mevcut seviyelerde tutacağını duyurdu.

Bu kararın, uzun vadeli borçlanma ihalelerinde beklenenden daha erken bir artışın tahvil getirileri üzerinde ek baskı yaratabileceği yönündeki endişeleri azaltması bekleniyor. Zira getiriler hâlihazırda son yılların en yüksek seviyelerine yakın seyrediyor

Hazine'nin açıklaması, analistlerin tahvil ihale büyüklüklerinde artışların gelecek yıldan önce başlamayacağı yönündeki beklentilerini doğrulamış oldu.