Ramallah'ın güneyindeki Kefr Malik köyünde 3 Filistinli evlerine düzenlenen baskında İsrail güçlerince gözaltına alındı.

İsrail askerleri, baskın düzenlediği evlerdeki eşyaları tahrip etti, Filistinlilerin cep telefonlarına el koydu.

Ramallah'ın kuzeydoğusundaki Sincil beldesinde ise İsrail güçleri, buldozerle girdiği tarım arazilerine zarar verdi, ağaçları söktü.

Yerel kaynaklar söz konusu baskın ve yıkımın, yaklaşık iki yıl önce kurulan kaçak yerleşimin genişletilmesi için yapıldığını aktardı.

Selfit kentinin kuzeyindeki Kıra köyünde ise İsrail güçleri, Bekir ailesinin evini bastı, eşyaları ciddi şekilde tahrip etti.

İsrai güçleri, baskında Bekir ailesinden 3 kardeşi gözaltına aldı.

El Halil kentinde ise İsrail güçleri Filistinli bir akademisyeni gözaltına aldı.

El Halil Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölüm Başkanı ve siyasi analist Bilal Şevbeki'nin evine baskın düzenleyen İsrail güçleri, evde arama yaptı.

İsrail askerleri, akademisyen Şevbeki'yi gözaltına almadan önce darbetti.

Yerel kaynaklardan alınan bilgiye göre, İsrail güçleri ayrıca Beytullahim, Eriha ve Tulkerim'de evlerine düzenlediği baskınlarla 3 Filistinliyi gözaltına aldı.

İsrailli silahlı grup, Ramallah'ın kuzeyindeki Cilcilye köyüne baskın düzenledi.

Köyde çalışan inşaat işçilerine saldıran İsrailliler, Filistinli işçileri darbetti ve bölgeden zorla uzaklaştırdı.

İsrail'in Gazze'ye saldırı başlattığı Ekim 2023'ten bu yana Batı Şeria'da baskın, gözaltı ve saldırılarda ciddi artış yaşanıyor.

İsrail ordusu ve Filistin topraklarını gasbeden İsrailliler, neredeyse her gün Batı Şeria'nın farklı bölgelerine baskınlar düzenliyor. Bu saldırılar, sık sık ölüm, yaralanma, gözaltı, mülkü tahrip etme; ekin ve hayvanları zarar vermeyle sonuçlanıyor.

Filistin Kurtuluş Örgütüne (FKÖ) bağlı Ayrım Duvarı ve Yahudi Yerleşim Birimleriyle Mücadele Konseyinin açıklamasına göre, İsrail ordusu ve Filistin topraklarını gasbeden İsrailliler, sadece geçen mayıs ayı boyunca işgal altındaki Batı Şeria'da 1659 saldırı gerçekleştirdi.

Haftanın ilk işlem günü olan pazartesi günü endeks yüzde 0,30 yükselerek 13.703,96 puana çıktı. Gün içerisinde 13.922 puanın üzeri görülse de Orta Doğu'da artan gerilim nedeniyle kazanımların bir kısmı geri verildi. Özellikle bilişim hisseleri güçlü performans sergilerken, yatırımcıların odağında İran-İsrail-Lübnan hattındaki gelişmeler yer aldı.

Salı günü ise haftanın en güçlü yükselişi yaşandı. BIST 100 endeksi yüzde 3,62 değer kazanarak 14.200,20 puana ulaştı. Bankacılık ve teknoloji hisselerine gelen yoğun alımlar yükselişte belirleyici oldu. Küresel piyasalarda yapay zekâ temalı teknoloji şirketlerine yönelik iyimserlik ve risk iştahındaki artış, Türk hisse senetlerine de olumlu yansıdı.

Ancak çarşamba günü yön yeniden aşağı döndü. Endeks yüzde 1,65 gerileyerek 13.965,65 puana indi. Orta Doğu'da yeniden yükselen jeopolitik tansiyon ve İran ile ABD arasındaki karşılıklı açıklamalar yatırımcıların risk algısını olumsuz etkiledi. Petrol fiyatlarındaki yükseliş ve enflasyon endişeleri de satış baskısını artırdı.

Perşembe günü düşüş eğilimi devam etti. BIST 100 endeksi yüzde 0,67 kayıpla 13.872,25 puana geriledi. Küresel teknoloji hisselerinde yaşanan zayıflama ve ABD'de açıklanacak istihdam verileri öncesinde yatırımcıların temkinli davranması piyasalar üzerinde etkili oldu.

Haftanın son işlem gününde ise satışlar hız kazandı. BIST 100 endeksi yüzde 1,28 düşüşle 13.694,19 puana inerken, VİOP'ta BIST 30 endeksine dayalı yakın vadeli kontratlar da yüzde 2,04 değer kaybetti. ABD'de beklentilerin üzerinde gelen tarım dışı istihdam verisi, ABD Merkez Bankası'nın faiz indirimlerinde daha yavaş hareket edebileceği beklentisini güçlendirdi. Bu gelişme küresel risk iştahını azaltırken gelişmekte olan ülke piyasalarını da baskıladı.

Yurt içinde haftanın en önemli verisi mayıs ayı enflasyon rakamları oldu. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre TÜFE mayısta aylık yüzde 1,71, yıllık bazda yüzde 32,61 artış gösterdi. Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi ise aylık yüzde 2,75, yıllık bazda yüzde 28,93 yükseldi. Açıklanan veriler, enflasyondaki düşüş eğiliminin sürdüğüne işaret etti.

Borsa İstanbul'da hafta boyunca günlük işlem hacimleri yüksek seviyelerde gerçekleşti. Beş işlem gününde toplam işlem hacmi yaklaşık 1,48 trilyon liraya ulaşırken, yatırımcıların yoğun ilgisi devam etti.

Piyasaların gelecek haftaki gündeminde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın faiz kararı, sanayi üretimi verileri, cari denge rakamları ve TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi yer alacak. Küresel tarafta ise Avrupa Merkez Bankası'nın faiz kararı, Çin enflasyon verileri ve ABD dış ticaret dengesi piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.

Gemi trafiğinin, Boğaz'da Türkiye Yelken Federasyonu sorumluluğunda düzenlenen "41. Yıl Amiral Kupası Yarışı" dolayısıyla askıya alındığı öğrenildi. Yarışların saat 17.00'ye kadar sürmesi öngörülüyor.

İran lideri Ayetullah Ali Hamaney'in de hayatını kaybettiği saldırılardan sonraki ilk işlem günü olan 2 Mart'ta jeopolitik endişelerle Brent petrol varil fiyatı 82,37 dolara kadar yükseldi.

Savaşın ilk evresinde İran'ın misillemeleriyle Orta Doğu'daki enerji altyapısına yönelik risklerin artması ve Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol sevkiyatına ilişkin belirsizlikler arz güvenliği endişelerini derinleştirdi. Bu gelişmelerin etkisiyle Brent petrol 6 Mart'ta 90 dolar bandını aşarken, haftayı 92,69 dolardan tamamladı. Böylece petrol fiyatları haftalık bazda yaklaşık yüzde 27,9 artışla Nisan 2020'den sonraki en hızlı yükselişini kaydetti.

Mart ayının ikinci haftasında fiyat dalgalanmaları daha da arttı. Brent petrolün varil fiyatı 9 Mart'ta 119,5 dolara kadar yükselerek son yılların en yüksek seviyelerini test ederken, stratejik petrol rezervlerine yönelik adımlar ve çatışmanın kısa sürede sona erebileceğine ilişkin açıklamaların etkisiyle sert geri çekilmeler yaşandı. Takip eden günde satış baskısının derinleştiği piyasalarda Brent petrolün varil fiyatı gün içinde 81,16 dolara kadar gerilese de Hürmüz Boğazı'na ilişkin güvenlik endişeleri düşüşü sınırladı. Brent petrol mart ayında 75 ila 119 dolar aralığında sert dalgalanmalar kaydetti.

ABD ile İran arasında 8 Nisan'da sağlanan iki haftalık geçici ateşkes kararı, petrol fiyatlarında sert düşüşü beraberinde getirdi. Brent petrolün varil fiyatı, önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 17,3 gerileyerek gün içinde 90,40 dolara kadar düştü. Ateşkese rağmen bölgedeki çatışma riskinin tamamen ortadan kalkmaması ve deniz taşımacılığına ilişkin belirsizlikler fiyatlarda yeniden yukarı yönlü hareketi destekledi.

Bu dönemde, devam eden müzakere çabalarına rağmen ABD ile İran'dan gelen karşılıklı sert açıklamalar bölgedeki gerilimin süreceği ve küresel petrol arzındaki daralmanın devam edeceği yönündeki beklentileri güçlendirdi. Brent petrolün varil fiyatı, ABD ve İran arasındaki müzakerelerin tıkanması ve ABD Başkanı Donald Trump'ın yeni askeri seçenekleri değerlendirdiğine dair haberlerin ardından 30 Nisan'da 126,41 dolara çıkarak savaşın başından beri en yüksek seviyesini test etti. Bu fiyat yaklaşık son 4 yılın en yüksek seviyesi olarak kayıtlara geçti.

Brent petrolün varil fiyatı, nisan ayı boyunca müzakere ve bölgesel gerilim haberleri arasında 86 ila 126 dolar aralığında keskin hareketlilik yaşadı.

Taraflar arasında Hürmüz Boğazı'na ilişkin gerilimin sürdüğü bir dönemde, 6 Mayıs'ta ABD'nin İran ile savaşı sona erdirmeye ve nükleer müzakereleri genişletmeye yönelik tek sayfalık bir mutabakat zaptı imzalamaya yakın olduğuna dair haber akışı, petrol fiyatlarında kısa süreli bir gevşemeye yol açtı ve Brent petrolün varil fiyatının 100 doların altına gerilemesini sağladı.

Diplomatik temaslara yönelik beklentilerin güçlenmesi fiyatlamalarda aşağı yönlü baskı oluştururken, müzakere sürecine ilişkin çelişkili açıklamalar ve sahadan gelen haber akışının netlik kazanmaması Brent petrolde dalgalı bir seyir oluşmasına neden oldu. Mayıs ayı boyunca fiyatlar 91 ila 115 dolar aralığında hareket etti.

Bölgede süregelen saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik risklerinin tamamen ortadan kalkmaması petrol fiyatlarında kalıcı bir geri çekilmeyi sınırlıyor. Brent petrolün vadeli varil fiyatı, taraflar arasında anlaşma sağlanacağına ilişkin iyimserliğin korunmasıyla 27 Mayıs'tan bu yana yeniden 100 doların altındaki seviyelerde yön arayışına girdi.

Brent petrolün varil fiyatı bu haftanın son işlem günü olan 5 Haziran'daki 93,09 dolarlık kapanış seviyesiyle saldırı öncesine kıyasla yüzde 28,4'lük artış kaydetti.

Mevcut tabloda petrol piyasasının haber akışına yüksek duyarlılığını korurken, jeopolitik risk priminin tamamen silinmediği görülüyor. Çatışmanın seyri ve diplomatik gelişmelerin ise fiyatlamalar üzerinde belirleyici olması bekleniyor.

İran'ın ABD ve İsrail saldırılarına misilleme olarak Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi trafiğini büyük ölçüde durdurması nedeniyle küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yüzde 20'si, gübre ticaretinin yüzde 30'u, üre arzının yaklaşık yüzde 40'ı, kükürt arzının yüzde 50'si ve fosfat tedarikinin yüzde 30'u bu aksaklıktan etkilendi.

7 Haziran'da savaşın 100'üncü gününe girilirken, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol'a göre özellikle petrol ve petrol ürünlerindeki arz şoku, "tarihteki en büyük enerji krizine" yol açtı.

IEA verilerine göre, dünyanın günlük petrol tüketimi nisanda 104 milyon varil seviyesinde gerçekleşti ancak petrol arzı 95,1 milyon varilde kaldı. Hürmüz Boğazı'nda akışın durma noktasına gelmesiyle Körfez'deki petrol üreticilerinin savaş öncesine göre günlük kaybı 14,4 milyon varile ulaştı.

Arz sıkışıklığı nedeniyle Brent petrolün varil fiyatı halihazırda savaş öncesi seviyenin yüzde 30, Avrupa gaz fiyatları ise yüzde 50 üzerinde seyrediyor.

Dünya Deniz Taşımacılığı Konseyi verilerine göre, gemi yakıt maliyetleri de bu dönemde yüzde 59 artış gösterdi. Küresel taşımacılık ağındaki aksaklıklar ve yükselen yakıt maliyetleri tedarik zinciri üzerinde giderek daha fazla baskı oluşturuyor.

Fiyatlardaki ani artış, Hürmüz Boğazı'nda ticari gemilerin mahsur kalması nedeniyle küresel filonun daralması ve nakliye maliyetlerinin yükselmesi ve birçok ülkenin ihracat ve ithalat dengesinin bozulması, daha yüksek enflasyon beklentilerini güçlendirdi.

Arz kısıtına bağlı olarak tüketim zayıflaması ve şirketlerin de girdi maliyetlerini artırması, küresel ekonomi ve ticarete yönelik büyüme tahminlerin de aşağı yönlü keskin revizyonlara neden oldu.

Büyümede en az 700 milyar dolarlık potansiyel kayıp

AA muhabirinin Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nün (OECD) Ekonomik Görünüm Raporu'ndan derlediği bilgilere göre, savaşa ilişkin gelişmeler ve savaşın süresi, küresel ekonomik büyüme için belirleyici olacak. Savaşın nispeten kısa sürmesi halinde küresel ekonomik büyümenin 2025'teki yüzde 3,4 seviyesinden bu yıl yüzde 2,8'e düşeceği ve 2027'de yeniden yüzde 3,1 seviyesine yükseleceği öngörülüyor.

Dünya ekonomisinin halihazırda yaklaşık 118 trilyon dolar büyüklüğünde olduğu dikkate alındığında, büyümenin 0,6 puan zayıflaması küresel ekonomi açısından en az 700 milyar dolarlık potansiyel kayıp anlamına geliyor.

Ancak savaş ve ticaret akışındaki aksaklıkların daha uzun sürmesi halinde dünya ekonomisindeki büyüme bu yıl yüzde 2,1 ve 2027'de yüzde 1,8 seviyesine kadar zayıflayabilir.

Petrol stokları gelecek 2 ayda daha fazla azalabilir

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings ise savaşın tetiklediği petrol krizi nedeniyle bu yıla ilişkin küresel ekonomik büyüme tahminini 0,2 puan aşağı çekerek yüzde 2,4'e indirdi. Ancak petrol şokunun küresel ekonomik aktivite üzerindeki etkisi, yapay zekayla bağlantılı teknoloji yatırımlarındaki beklenenden güçlü ivme sayesinde kısmen dengeleniyor. Bu durum da dünya ticaretindeki büyümeyi ve Asya ülkelerinin ihracatını destekliyor.

Fitch Ratings, ticaretin 14 haftadır durma noktasında olduğu Hürmüz Boğazı'nın temmuza kadar yeniden açılmayacağını öngörüyor.

Boğazdan akışın kısa sürede normale dönemeyeceği göz önünde bulundurulduğunda, petrol piyasalarının gelecek 2 ayda stokların azalması nedeniyle daha da sıkılaşması bekleniyor.

Ticaret büyümesinde yavaşlama

OECD, küresel ticaretteki büyümenin de 2025'teki yüzde 5 seviyesinden bu yıl yüzde 3,1'e ve 2027'de yüzde 2,9'a düşeceğini öngörüyor. Bu yıl özellikle Körfez ekonomileriyle yapılan ticaretteki keskin düşüşün yanı sıra artan enerji ve taşımacılık maliyetlerinin etkisiyle ticaretteki toplam büyümenin yılın ikinci ve üçüncü çeyreğinde zayıflaması bekleniyor.

Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) verilerine göre, 2025'te yüzde 4,6 büyüyen küresel ticarette bu oranın bu yıl yüzde 1,9'a ve 2027'de yüzde 2,6'ya düşeceği tahmin ediliyor. Enerji şokunun etkisi ağır olmasına rağmen yapay zekayla bağlantılı ürünlerdeki güçlü talep artışı zayıflamayı kısmen dengeliyor.

Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD), küresel ekonomik büyümenin bu yıl yüzde 2,6 seviyesine yavaşlayacağını tahmin ederken, dünya ekonomisinin daha kırılgan bir döneme ilerlediği uyarısında bulundu.

Gelişmekte olan petrol ithalatçısı ülkelere 20 milyar dolar ek fatura

UNCTAD'a göre, özellikle petrol ithalatına bağımlı gelişmekte olan ülkeler için ekonomik zorluklar giderek ağırlaşıyor. Ekonomik zorluklar karşısında kırılgan durumda olan 75 ülkeden 65'i net petrol ithalatçısı ve bu ülkelerde bir milyar insan bulunuyor. Bu nüfusun yüzde 30'undan fazlası günlük 3 doların altında bir gelirle yaşıyor.

Ancak mevcut ithalat seviyeleri dikkate alındığında, petrol fiyatındaki artışın ithal yakıta bağımlı bu ekonomilerin yıllık ithalat faturalarına 20 milyar dolardan fazla ek yük getirebileceği hesaplanıyor.

ABD mayıs ayı tarım dışı istihdam verisi 172 bin ile piyasa beklentilerinin üzerinde geldi. Söz konusu verinin ardından Fed'in faiz indirimlerinde daha temkinli hareket edebileceğine yönelik fiyatlamalar güçlendi, dolar endeksi yukarı yönlü hareket etti ve ABD 10 yıllık tahvil getirileri yüzde 4,5 seviyesinin üzerine çıktı.

Güçlü istihdam verisi, ABD ekonomisinin yüksek faiz ortamına rağmen dirençli kalmayı sürdürdüğüne işaret ederken, para politikasında gevşeme beklentilerini öteledi. Bu görünüm, değerli metaller başta olmak üzere dolar cinsinden fiyatlanan emtialar üzerinde baskı oluşturdu.

Öte yandan, ABD-İran hattında müzakere sürecine ilişkin belirsizlikler piyasalardaki temkinli seyri beraberinde getirdi. Hürmüz Boğazı üzerinden geçen enerji arzına yönelik risk algısı, petrol fiyatlarını desteklerken aynı zamanda enerji maliyetleri kanalıyla küresel enflasyon görünümüne ilişkin endişeleri artırdı.

Küresel pay piyasalarında da haftanın son işlem gününde satış baskısı öne çıkarken, yatırımcıların odağı Fed'in gelecek dönemde vereceği para politikası mesajlarına çevrildi.

Gelecek haftaya ilişkin para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tutacağına kesin gözüyle bakılırken, enerji maliyetlerindeki yüksek seyrin enflasyonist baskıları beslemesi, bu yılki faiz indirimi beklentilerinin ötelenmesinde belirleyici rol oynuyor.

Değerli metallerde güçlü dolar ve şahin Fed beklentisi baskı yarattı

Değerli metaller, tamamlanan haftayı güçlü ABD istihdam verisinin tetiklediği yükselen dolar endeksi ve reel tahvil getirilerinin baskısıyla negatif bir seyirde tamamladı.

Değerli metallerin uzun süreli yüksek faiz beklentisi karşısında cazibesini yitirmesi fiyatlar üzerinde baskı yaratırken, Hürmüz Boğazı kaynaklı jeopolitik risklerin enerji enflasyonunu beslemesi, büyük merkez bankalarının faiz indiriminde temkinli hareket edebileceği öngörüsünü pekiştirdi.

Analistler, jeopolitik gerilimlerin sürdüğü ortamda altına yönelik klasik güvenli liman talebinin enflasyon ve faiz kanalıyla baskılandığını belirterek, yüksek tahvil getirileri ile güçlü dolar endeksinin altının alternatif maliyetini artırdığını, talep üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti.

Bu gelişmelerle değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 9,8, paladyumda yüzde 9,4, platinde yüzde 7,4 ve altında yüzde 4,7 geriledi.

Baz metallerde Çin verileri ve dolar baskısı satışı derinleştirdi

Baz metallerde de güçlü dolar endeksi ve yükselen ABD tahvil getirileri genel satış baskısını oluştururken, Çin ekonomisine yönelik karışık sinyaller fiyatlamalarda belirleyici rol oynadı.

Çin'de mayıs ayına ilişkin açıklanan resmi imalat PMI verisi 50 ile genişleme-daralma sınırında kaldı.

Güçlenen doların da dolar cinsinden fiyatlanan metalleri diğer para birimlerini kullanan alıcılar için pahalılaştırması satış baskısını artıran bir diğer unsur oldu.

Hafta başında bazı baz metallerde Hürmüz Boğazı ve tedarik zinciri riskleri nedeniyle arz endişeleri öne çıksa da haftanın ilerleyen bölümünde güçlü ABD verileri sonrası makro görünüm fiyatlamalarda daha baskın hale geldi.

Bakırda Çin talebine ilişkin zayıf sinyaller ve küresel büyüme görünümündeki belirsizlikler satış baskısını artırdı. Alüminyumda hafta başında Hürmüz kaynaklı arz riskleri fiyatları desteklese de haftanın ilerleyen bölümünde güçlü istihdam verisinin ardından dolar ve tahvil faizlerindeki yükselişle kazanımlar geri verildi. Nikelde ise Endonezya kaynaklı arz görünümü ve piyasadaki arz fazlası beklentileri fiyatlar üzerinde baskı yaratmaya devam etti.

Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar alüminyumda yüzde 2,4, nikelde yüzde 2,2, bakırda yüzde 2 ve kurşunda yüzde 0,7 gerilerken, çinko yatay seyretti.

Brent petrolde arz endişeleri fiyatları destekledi, doğal gazda iç dinamikler öne çıktı

Enerji piyasasında tamamlanan haftada, Hürmüz Boğazı kaynaklı arz endişeleri ve ABD-İran müzakerelerine ilişkin haber akışı fiyatlamalarda belirleyici oldu.

Boğaz'ın küresel petrol ve LNG taşımacılığı açısından kritik öneme sahip olması, piyasalarda arz güvenliği hassasiyetini canlı tuttu. Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin küresel petrol arzında kesinti ihtimalini gündemde tutması, Brent petrol fiyatlarının diğer emtia gruplarına göre daha dirençli kalmasını sağladı.

OPEC+'ın üretim politikasına ilişkin beklentiler, ABD petrol stoklarındaki düşüş ve yaz aylarında talebin artabileceğine yönelik öngörüler petrol fiyatlarını destekledi. Hafta ortasında müzakere sürecinin yeniden başlayabileceğine dair açıklamalar fiyatlarda sınırlı bir gevşeme yaratsa da hafta genelinde arz kaygıları fiyatlamalardaki yüksek seyrin korunmasına neden oldu.

Bununla birlikte ABD'de ham petrol stoklarında düşüş görülmesi de petrol fiyatlarını destekleyen unsurlar arasında yer aldı. Buna karşın Çin talebine ilişkin soru işaretleri ve diplomatik temaslara yönelik haber akışı, Brent petroldeki yükselişi sınırladı.

ABD doğal gaz piyasasında ise petrol piyasasından farklı olarak iç dinamikler öne çıktı. Haftalık depolama miktarının beklentilerin altında kalmasına karşın, hava tahminlerinde soğutma talebinin önceki beklentilere göre zayıflayabileceğine işaret eden görünüm ve kar satışları fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.

Bununla birlikte haftalık bazda doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 1,9 gerilerken, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,7 arttı.

Tarım emtialarında arz beklentileri ve güçlü dolar fiyatları baskıladı

Tarım emtialarında ise ABD'de elverişli hava koşulları, yüksek rekolte beklentileri ve güçlü dolar endeksi fiyatlamalar üzerinde baskı oluşturan ana unsurlar oldu.

Tahıl grubunda ekim alanlarındaki hızlı ilerleme ve mevsim normallerine yakın seyreden yağışlar rekolte beklentilerini güçlendirirken, güçlenen dolar endeksinin ABD kaynaklı tahılları uluslararası alıcılar için pahalılaştırması ihracat rekabetçiliğini olumsuz etkiledi.

Mısır ve soyada ABD'de ekim ilerlemesinin beş yıllık ortalamaların üzerinde seyretmesi, arz tarafında rahatlama beklentilerini artırdı.

Buğdayda ise küresel arz görünümü ve Karadeniz Bölgesi'nden ihracat kapasitesine ilişkin beklentiler fiyatlamalar üzerinde baskısını sürdürdü.

Bu gelişmelerle Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar mısırda yüzde 6,4, soya fasulyesinde yüzde 5,4, buğdayda yüzde 4,9 ve pirinçte yüzde 1,7 geriledi.

Kahve fiyatlarındaki sert gerileme dikkat çekti. Brezilya'da 2026-2027 dönemine ilişkin güçlü üretim beklentileri, küresel arz fazlası tahminleri ve üretici satışlarının artması kahve fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.

ABD'de Intercontinental Exchange'te libre bazında fiyatlar kahvede yüzde 7,1 ve pamukta yüzde 2,9 düşerken, şekerde yüzde 0,4 artış görüldü. Kakaonun ton başına fiyatı da haftayı yüzde 4,6 düşüşle tamamladı.

Trump dönemi yetkilileri, büyük bankaların olası zararlara karşı tampon olarak tutmaları gereken sermaye miktarını gevşetmek, denetim kapsamını daraltmak ve geleneksel kredi kuruluşlarının özel kredi devleriyle daha iyi rekabet edebilmeleri için bir yol haritası çizmek dahil, Wall Street kredi kuruluşlarına yönelik kuralları gevşetmek için değişiklikler yaptı.

Barr, daha zayıf sermaye kuralları, likidite gereklilikleri ve denetimin bankaların stres riskini artırabileceği konusunda uyarıda bulundu.

Barr, “Uygun banka düzenlemesi ve denetimini sağlamak bir denge meselesidir. Bankaların, kredileri ekonomideki inovasyonu ve hedefleri destekleyebilmesi için büyüme alanına ihtiyacı vardır. Aynı zamanda, uzun yıllara dayanan deneyimler, uygun önlemler alınmadığında, daha yüksek kâr elde etmek için inovasyona yönelen bankaların aşırı risk alabileceğini göstermiştir” dedi.

Barr, bankalar zor duruma düştüğünde, çöküşlerinin işletmeleri ve hane halklarını tehdit ettiğini ve ekonomiyi riske atabileceğini kaydetti. Barr, bankacılık denetim kurumlarına, kırılganlıkları azaltmak için adımlar atmalarını tavsiye etti.

Barr, “Sağlam sermaye ve istikrarlı finansman kaynakları ile hem bireysel bankalar hem de bankacılık sistemi bir bütün olarak, beklenmedik kayıplar gibi çok çeşitli şokları absorbe edebilir ve aynı zamanda kredi vermeye devam edebilir” dedi.

İlk 5 maddesi kabul edilen teklife göre, il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşları, köy tüzel kişilikleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, su yapılarından kaynaklanabilecek kaza ve kayıpların önlenmesi için kendi görev ve sorumlulukları dahilinde gereken koruyucu güvenlik tedbirlerini alacak ve bu konuda DSİ'yi bilgilendirecek.

Hidroelektrik enerji üretim tesisinin, DSİ tarafından belirlenen işletme talimat ve programına uymaması veya eksiklikleri gidermemesi halinde şirkete toplam ceza tutarı 250 bin liradan az, 5 milyon liradan çok olmamak üzere tesisin hidrolik kurulu gücüne bağlı olarak megavat başına 50 bin lira ile 100 bin lira arasında idari para cezası uygulanacak.

Alkollü içkileri üreten, ithal eden veya pazarlayanlar, her ne surette olursa olsun hiçbir etkinliğe veya her türlü mecrada yapılacak yayın ve paylaşımlara ticaret unvanlarıyla, ürünlerinin marka, amblem, logolarıyla, ürünlerin arz ambalajında yer alan ifade, şekil, isim, işaret ve görselleri kullanarak destek olamayacak.

Orman Genel Müdürlüğünce, küresel iklim değişikliğiyle mücadeleye katkı sağlamak ve ormanların sera gazı tutum kapasitesini artırmak için karbon yutak ormanları kurulacak.

Lisans almaksızın Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce yapılan veya yaptırılmakta olan ikili işbirliği anlaşmaları kapsamında yer alan projeler ve önceki yıllar yatırım programlarındaki projeler için belirlenen süre 31 Aralık 2025'ten 31 Aralık 2040'a uzatılacak.

Orman Kanunu'nun 2/B hükmüne göre uygulamaların gerçekleştirildiği yerlerde Orman Genel Müdürlüğünce yürütülecek inceleme sonucunda, bu uygulamaların hükmen iptal edildiği yerler ile 2/B uygulamalarına ait orman kadastrosu tutanaklarında, bu uygulamaların tamamlandığı veya başkaca uygulama yapılacak sahanın bulunmadığının yazılı olup olmadığına bakılmaksızın 2/B hükmünün şartlarını taşımadığı açıkça belirtilen yerler dışında kaldığı tespit edilen alanlarda 2/B uygulamaları yapılabilecek.

Şeker pancarı fiyatları, her yıl şeker fabrikası işleten gerçek ve tüzel kişiler ile üreticiler ve/veya temsilcileri arasında varılan mutabakata göre belirlenecek.

İzin alınmadan yapılmış her türlü yapı ve tesise, ilgili idareler, kurum ve kuruluşlar tarafından elektrik, su ve doğal gaz bağlantısı ve abonelikleri tesis edilmeyecek. Bu hükme aykırı davranan idare, kurum ve kuruluşlara her abone başına 100 bin lira idari para cezası verilecek.

Canlı hayvan ve hayvansal ürünlerin sevklerinde Tarım ve Orman Bakanlığınca belirlenen belgeleri bulundurmayan canlı hayvan ve hayvansal ürün sahiplerine sığır cinsi hayvanlar için hayvan başına 7 bin 863 lira, koyun ve keçi türü hayvanlar için hayvan başına 1204 lira idari para cezası uygulanacak.

Komisyonların gündemleri

Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta okullarda meydana gelen olaylar ile çocukların dijital ortamlarda karşılaştıkları riskler ve olumsuz etkilerin tüm yönleriyle ele alınarak araştırılması, çözüm önerileri geliştirilmesi ve benzer olayların önlenmesi için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla kurulan Meclis Araştırma Komisyonu toplanacak.

İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Hükümlü ve Tutuklu Haklarını İnceleme Alt Komisyonu gündemindeki konuları görüşmek üzere toplanacak.

Salı ve çarşamba günleri, Meclis'te grubu bulunan siyasi partilerin grup toplantıları gerçekleştirilecek. Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, partisinin TBMM Grup Toplantısı'nda milletvekillerine hitap edecek.

44. dakikada milli takım eşitliği yakaladı. Arda Güler sağ kanattan kazanılan kornerde topun başına geçti. Arda'nın doğrudan kaleye gönderdiği topu savunma son anda önledi, boşta kalan topu Barış Alper Yılmaz ağlara yolladı: 1-1.

Mücadelenin ilk yarısı 1-1 sona erdi.

54. dakikada milli takım öne geçti. Arda Güler'in pasını kontrol eden Yunus, ceza sahası dışında önünde seken topu çok iyi bir şutla ağlara yolladı: 1-2.

Kalan dakikalarda başka gol olmadı ve milli takım mücadeleyi 2-1 kazandı.

A Milli Futbol Takımı, Dünya Kupası öncesinde oynadığı ilk hazırlık maçında da İstanbul'da Kuzey Makedonya'yı 4-0 yenmişti.

Bu karşılaşmayla Miami'deki hazırlıklarını tamamlayan ay-yıldızlı ekip, özel uçakla Dünya Kupası için ana kamp merkezi olan Arizona'nın Mesa kasabasına geçecek.

2026 FIFA Dünya Kupası hazırlıkları kapsamında Miami'de oynanan özel maçta Venezuela'yı 2-1 mağlup eden A Milli Futbol Takımı'nın teknik direktörü Vincenzo Montella, seviyesi yüksek bir maç olduğunu ve kazandıkları için mutlu olduğunu söyledi.

Montella, Inter Miami FC Stadı'nda oynanan maçın ardından düzenlenen basın toplantısında yaptığı açıklamada, "Zorlayıcı bir maç oldu, seviyesi yüksek bir maçtı. Rakip Güney Amerikalı olduğunu gösterdi. Onlar biraz kurnazlıklarla bilinirler ama maça baktığınızda oldukça pozitif notlar vardı, sonuç pozitifti. Seviyeyi şu şekilde yükseltmemiz gerekiyor, bloklar arasındaki mesafeyi daha iyi ayarlayabilirdik." diye konuştu.

İtalyan teknik adam, tedavileri süren oyuncular hakkında ise "Sakatlıklarla alakalı şunları söyleyebilirim, Kerem birkaç dakika fazladan oynayabildi, normalde Ferdi de oynayabilecek durumdaydı ama riske girmek istemedim. Hakan birkaç dakika fazla oynayabildi, objektif olmak gerekirse şu an 90 dakikayı çıkarmaları zor, adım adım ilerlemek gerek." ifadelerini kullandı.

İki takımın da açık bir futbol ortaya koyduğunu aktaran Vincenzo Montella, şöyle devam etti:

“Pozisyon üretebilmek maçı kazanacağımız anlamına gelmiyor, her zaman böyle olmaz. Bloklar arasındaki mesafe ve kompakt oyun daha fazla önemli hale geliyor. Çok çalışacağız, eksiklerimizi gidereceğiz. Bugün Zeki kaptan olarak sahaya çıktı, Zeki bugün kaptanlık pazu bandıyla çok önemli bir performans sergiledi. Sonrasında kaptanımız Hakan Çalhanoğlu oyuna girdi. O oynadığında sanki mıknatıs varmış gibi bütün toplar onu çekiyormuş gibi performans sergiliyor. Gerçekten ikisi için de çok mutluyum.”

Montella, "Oyuncularla ilgili transfer haberleri çıkıyor. Bu, oyuncuları etkiliyor mu?" sorusuna, "Tüm dünya ve Avrupa şampiyonalarında zamanlama transfer dönemi oluyor, bunlar çok normal, alışığız, oyuncularımın da alışık olduğunu biliyorum." yanıtını verdi.

Montella, Dünya Kupası'ndaki ilk rakipleri Avustralya'nın hazırlık maçını seyrettiğini belirterek, "Farklı özellikleri barındıran özellikte bir takım, kendi performansımızı artırarak kendi oyunumuzu oynamalıyız. Hava sıcak ama adapte olmamız gerekiyor. Arkamızda duran bir ekip var, herkes yoğun bir şekilde bu şartlara adapte olmak için çalışıyor. Dünya Kupası herkes için yorucudur, mesafeler de uzak oluyor, hava şartları farklı olabiliyor. Kim çabuk adapte olursa avantaj elde eder, bahanelere sığınmanın anlamı yok, milli takım burası, en iyi performansı göstermek zorundasınız." şeklinde konuştu.

Venezuela'nın teknik direktörü Oswaldo Vizcarrondo, dengeli bir maç olduğunu ancak maçı kaybettiklerini söyledi.

Vizcarrondo, Inter Miami FC Stadı'nda oynanan maçın ardından düzenlenen basın toplantısında yaptığı açıklamada, "Genel olarak dengeli bir maçtı, bize oyunumuzu geliştirme adına katkısı olan bir mücadele oldu. Geri dönüşlerde biraz ağır kaldık. Fizik gücümüz biraz daha yüksek olabilirdi. Türkler de yorgun gözüktü ama onlar Dünya Kupası'na gidecek. Miami'deki nem futbolcuları çok zorladı ama oyuncularım ellerinden geleni yaptılar." ifadelerini kullandı.

Beraberlik için yeterli şansı yakaladıklarını dile getiren Vizcarrondo, ancak bunları kullanamadıklarını sözlerine ekledi.

2026 FIFA Dünya Kupası hazırlıkları kapsamında Miami'de oynanan özel maçta Venezuela'yı 2-1 mağlup eden A Milli Futbol Takımı'nın oyuncuları Zeki Çelik ve Ozan Kabak, Dünya Kupası'na hazır olduklarını söyledi.

Inter Miami FC Stadı'nda oynanan maçın ardından basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Zeki Çelik, "Bugün rakibimiz gerçekten iyi ve sert oynayan bir takımdı. Hava sıcak, saha şartları istediğimiz gibi değildi ama rakip için de aynı şartlar vardı, eksik yanlarımız var ama bunları gidereceğiz. Dünya Kupası'na en iyi şekilde hazırlanacağız." dedi.

Zeki Çelik, A Milli Takım'da ilk kez kaptanlık pazu bandıyla sahaya çıkması hakkında ise "Çocukluğumdan bu yana hayal ettiğim bir andı. Bugün kaptanlık pazu bandını taktım, çok mutluyum. Hayallerimden birini gerçekleştirdim, güzel bir andı." diye konuştu.

Milli futbolcu, maç içinde gole birkaç kez yaklaşması hakkında da "Gole yaklaşıyorum ama bunları atmam gerek, inşallah Dünya Kupası'nda bir tane atarım. 2002'de 4-5 yaşındaydım, çok hatırlamıyorum, çok güzel duygular yaşattılar, inşallah biz de onlar gibi iyi bir başarı yakalarız. Tabii ki gruptan en iyi şekilde çıkmaya çalışacağız, hedefimiz bu." ifadelerini kullandı.

Zeki Çelik, milli takımın kamp yerindeki sıcak havanın kendilerini beklediği yönündeki bir soruyu, "Antrenmanlarımız akşam olacak burası da orası da sıcak, hiç sıkıntı yok. Her şarta alışıp en iyi performansımızı göstermemiz gerek." yanıtını verdi.

Zeki, Türkiye'nin turnuvanın sürprizleri arasında gösterilmesi hakkında ise "Ülkemiz her katıldığı turnuvada çok iyi başarılar yakaladığı için bizi öyle görüyorlar, ben de öyle olacağına inanıyorum." şeklinde konuştu.

Milli futbolcu Ozan Kabak da galibiyetle Dünya Kupası öncesinde moral bulduklarını belirterek, "Dünya Kupası öncesinde son provaydı, galibiyet çok önemliydi belki en iyi oyunumuzu oynamadık, hazırlık maçı eksiklerimizi gördük. Dünya Kupası'na en iyi şekilde hazır olacağız, hazırlık maçları turnuva maçları gibi olmuyor, zemin iyi değildi, rakip sert oynuyordu ama turnuva maçları çok daha farklı geçecektir." dedi.

Ozan Kabak, Dünya Kupası'na galibiyetle başlamanın öneminin farkında olduklarına vurgu yaparak, "Turnuvalarda ilk maç, kaybetmemek, üç puan çok önemli, umarım çok güzel bir maç geçirip 3 puanla turnuvaya başlarız ve sonrasında da her şey çok güzel devam eder. 24 yıldır katılmadığımız için göz ardı ediliyor olabiliriz ama herkes kalitemizin farkında, inşallah çok güzel bir turnuva geçiririz." diye konuştu.

Buna göre, ülkenin döviz rezervleri, mayıs sonunda, bir önceki aya göre 31,7 milyar dolar artarak 3 trilyon 442 milyar dolara çıktı.

Rezervlerin değeri, nisana kıyasla yüzde 0,93 artış kaydetti.

Kurumdan yapılan açıklamada, mayısta ABD doları endeksinin yükseldiği, küresel finansal varlıkların fiyatlarının genel olarak arttığı, döviz rezervlerindeki artışın, takas işlemleri ile varlık fiyatlarındaki değişimin bileşik etkisinden kaynaklandığı belirtildi.

CENTCOM'un sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, ABD ordusunun İran'a ait olduğu belirtilen 2 "tek yönlü saldırı" İHA'sını etkisiz hale getirdiği bildirildi.

Açıklamada, söz konusu İHA'ların Hürmüz Boğazı'ndaki uluslararası deniz trafiğine yönelik tehdit oluşturduğu ifade edildi.

CENTCOM ayrıca, ABD ordusunun bölgedeki gelişmeleri yakından takip etmeyi sürdüreceğini ve "İran'ın saldırganlığına karşı teyakkuzda olmaya devam edeceğini" vurguladı.

Beyaz fosfor bombasının belirgin duman izlerinin, en son 30 Mayıs'ta yaklaşık 40 bin nüfuslu Nebatiye şehrinde, İsrail ordusunun bölgedeki önemli bir yapı olan Beaufort Kalesi'ni ele geçirdiği sırada çekilen ve NYT tarafından doğrulanan sosyal medya görüntülerinde tespit edildiği savunuldu.

Gazetenin haberinde, İsrail ile Hizbullah arasında martta yeniden başlayan çatışmalar sonrasında "sahil kenti Sur'un yanı sıra El-Kuleyha, Hıyam ve Yohmor adlı 3 küçük kasaba yakınlarında beyaz fosfor kullanıldığı" ortaya konuldu.

Haberde, "Beyaz fosfor havaya maruz kaldığında kendiliğinden tutuşur ve söndürülmesi son derece zordur. Genellikle ordular tarafından savaş sırasında yangın çıkarmak ve duman perdesi oluşturmak için kullanılan beyaz fosfor, kendi başına yasa dışı değildir ancak sivillere karşı veya sivillerin yaşadığı bir bölgede kasıtlı olarak kullanılması uluslararası savaş hukukunu ihlal eder." ifadeleri kullanıldı.

Lübnan'ın 4 ayrı bölgesinde beyaz fosfor kullanımıyla ilgili koordinatlarını belirterek, İsrail'e sorular yöneltildiği ancak cevap alınamadığı aktarılan haberde, söz konusu görüntülerin, Lübnan'da havada patlayan top mermilerini gösterdiği ve aşağıya doğru yanan beyaz fosfor akıntıları yaydığı, bunun da İsrail'in daha önce Amerikan M825A1 mermilerini kullanmasıyla tutarlı olduğu kaydedildi.

Anadolu Ajansının (AA) Aralık 2023'te yayımladığı "Kanıt" kitabı, İsrail'in Gazze'de sivil yerleşim yerlerinde beyaz fosforlu bomba kullandığını fotoğraflar ve delillerle belgelemişti. Kanıt'ta, İsrail ordusu tarafından birçok kez kullanılan fosfor bombalarının fotoğrafları AA foto muhabirleri tarafından görüntülenmiş, bu görsellerin 2024'te İngiltere'de açılan soruşturmalarda delil olarak kullanılacağı bildirilmişti.

Öte yandan İnsan Hakları İzleme Örgütünün 2024 tarihli bir raporu, bu tür mühimmatın Lübnan'da yaygın olarak kullanıldığını belgeledi ve gerekliliğini sorgulayarak, İsrail ordusunun 2024'te kullandığı bildirilen M150 mühimmatı gibi daha güvenli alternatiflerin bulunduğuna dikkat çekmişti.

İsrail'in, 2009'da Gazze'de ve 1982-2006 dönemindeki Lübnan çatışmalarında da beyaz fosfor kullandığı, İsrail ordusunun Ekim 2023 sonrasında Lübnan'a aynı bombayı 200'den fazla attığı bilgileri uluslararası haber organlarında yer almıştı.

Lübnan hükümeti, Ekim 2023'ten bu yana İsrail'in beyaz fosfor kullanımına ilişkin endişelerini Birleşmiş Milletler ve BM Güvenlik Konseyi'ne 4 mektup iletmiş, Konsey'e iletilen 3 Temmuz 2024 tarihli mektupta, hükümet verilerine göre Lübnan'ın güneyinde beyaz fosfor kullanımı sonucu 600'den fazla yangın çıktığı belirtilmişti. Dünya Sağlık Örgütüne göre, beyaz fosfor etle temas ettiğinde ciddi yanıklara neden oluyor ve solunması halinde solunum ve göz yaralanmalarına da yol açabiliyor.

Ağa, burada yaptığı konuşmada, "Geçen sene İstanbul'da sizinle bir aradayken bir sözümüz vardı. Allah'ın izniyle 2026 senesinde, 102 sene sonra 'Kerkük'e Türkmen bir valinin atanması için elimizden geleni yaparız' demiştik. Bugün böyle bir başarı gerçekleştiği için hem gururluyum hem heyecanlıyım." dedi.

Kerkük'te Türkmenlerin başarısının milletin oylarının yanı sıra şehitlerin sayesinde olduğunu belirten Ağa, "Aziz milletimiz Irak Türkmen Cephesi'ne vefalı kalmasaydı, destek olmasaydı bugün bu başarı olmazdı." diye konuştu.

Ağa, babasının rahatsız olduğunu, Ankara'da yanında kalmak istediğini dile getirerek, "Bana (babam) 'devlet işi, millet işi aksatılmaz sen git ziyaretini yap' dedi." ifadesini kullandı.

Irak Türkmenlerinin siyasi mücadelesi, Kerkük'teki yeni yönetim yapısı ve gelecek dönem hedeflerine ilişkin değerlendirmede bulunan Ağa, Türkmenlerin, yüzyıllardır bulundukları topraklarda tüm milletlerle ortak paydada, hak, hukuk ve adalet çerçevesinde bir arada yaşadığını söyledi.

Ağa, Türkmenlerin Kerkük'te varoluş mücadelesi verdiğini, elde edilen başarıda en büyük payın Türkmen halkı ve şehitlerinin olduğunu ifade etti.

Seçim sürecinin ardından Irak'taki Şii, Sünni, Kürt ve Hristiyan tüm gruplarla müzakereler yürüttüklerini anlatan Ağa, Kerkük'teki yönetim paylaşımına ilişkin, "Zor bir müzakere yaptık. Biz valiliği aldık mı? Aldık. Zinciri kırdık mı? kırdık. Bundan sonra hedefimiz, her 4 senede en az 1 veya 1,5 sene Türkmen bir valinin görev yapmasıdır." dedi.

Valilik süresinin paylaşımla belirlendiğini dile getiren Ağa, Arap ve Kürt unsurlarla uzlaşı içinde yönetimde rol aldıklarını, devletin diğer kademelerinde de görevlerinin olduğunu söyledi.

Ağa, ITC Başkanı olarak valilik görevini üstlenmesindeki temel amacın millete hizmet etmek olduğunu vurgulayarak, "Türkmen'e yakışan bir vali olalım. Türkmen, adaletten yanadır. Biz adaletli bir toplumuz. Bütün herkese adil şekilde davranacağım." diye konuştu.

Irak'ta yaşanan su sıkıntısının çözümü için Türkiye ile görüşerek çözüm sağladıklarını belirten Ağa, "Biz Ankara ile Bağdat arasında bir köprü olmaya çalıştık. Ülkemiz olan Irak'a, memleketimiz olan Tekmeneli'mize ve Kerkük'ümüze elimizden geldiğince faydalı olmaya çalıştık." dedi.

Ağa, Irak eski Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani'nin su sorununun çözümündeki çabalarını takdir ettiğini dile getirerek, Irak'ın istikrarı, egemenliği ve silahın tek bir devlet elinde toplanması yönünde atılan adımları desteklediklerini ifade etti.

Irak'ta "düşman emperyalist güçlerin fitne çıkardığını" söyleyen Ağa, Türkiye'nin "devletin ali menfaatlerini küçük menfaatlerin üzerinde tuttuğunu" ve bunu Iraklı siyasilere örnek olarak gösterdiğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı görüşmeye değinen Ağa, Erdoğan'ın yeni Irak Başbakanı Ali ez-Zeydi'yi tebrik ettiğini, ITC ve Türkmenler için bir bakanlık istediğini aktardı.

Ağa, "Türk, devletine bağlı kalır, egemenliğine bağlı kalır, coğrafyasına bağlı kalır, bayrağına bağlı kalır ve hiçbir Türk, devletini bölmez, böldürmez. Bağdat'ta son temaslarımız sonrası yeni kurulacak hükümette bir bakanlık göreceksiniz inşallah." diye konuştu.

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi bünyesinde kurulacak yeni hükümette de bir bakanlık almak için mücadele ettiklerini söyleyen Ağa, bu konuda da ellerinden geleni yapacaklarını ifade etti.

Kerkük'ün tarihi ve kültürel mirasına sahip çıkacaklarını vurgulayan Ağa, Osmanlı Köprüsü, Kerkük Kalesi ve kışlanın restore edilmesi için projelerini hazırladıklarını, büyük pazar yeri ve millet parkı gibi çalışmaların keşif raporlarını imzaladığını söyledi.

Ağa, Türkiye'de belediyeler, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı, ASELSAN, Türkiye Müteahhitler Birliği ve Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu gibi kurumlarla temas halinde olduklarını dile getirdi.

Türkiye ile soy bağını en iyi şekilde değerlendirmek istediklerini belirten Ağa, "Türkiye'den belediyeler gelsin, şirketler gelsin. Kerkük'e hizmet edelim, bütün köylerimizi ayağa kaldıralım. O zaman Kerkük örnek bir şehir olur." dedi.

Programa, Türkmeneli Kadınlar Derneği Başkanı Fevziye Hasasu, Orta Doğu İşadamları Derneği Başkanı Ömer Köprülü, Irak Türkleri Altınköprü Derneği Başkanı Amir Köprülü, ITC Türkiye Temsilcisi Kutluhan Xayçili, Kerkük Vakfı Başkanı Erşed Hürmüzlü, Türkmeneli İnsan Hakları Derneği Başkanı Savaş Avcı, Irak Türkleri Kültür ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Eyüp Keremoğlu ve Irak Türkleri Adalet ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Mithat İbrahim katıldı.

Ailesinin yaşadığı evin çatısındaki çadırda kısıtlı imkanlarla da olsa yeni bir yuva kurmaya çalışan Muhenned, İsrail'in bugün sabaha karşı düzenlediği saldırının kurbanı oldu.

Muhenned'den ve onun hayallerinden geriye düğün için aldığı damatlığı, etrafa saçılmış eşyalar ve çiçekler kaldı. Muhenned, dünyaevi yerine kara toprağa girdi.

"Oğlum, cennette damat oldu"

Anne Münire Fervane, mürüvvetini görmeyi beklerken kaybettiği oğlunun acısıyla gözyaşı döktü.

Elinde oğlunun damatlığını taşıyan anne Münire, "Eşyalarını hazırlamıştı. Biz de bu günü büyük bir heyecanla bekliyorduk. Büyük oğlum, ilk göz ağrım evlenecek diye çok sevinçliydik. Mutluluğumuzun yasa dönüşeceğini bilmiyorduk." dedi.

Oğlunun hayatının en mutlu gününde öldürüldüğünü kaydeden anne, "O inşallah cennette damat oldu." diyerek kendi kendini teselli etti.

Oğlunun düğünden bir gün önce akşam arkadaşlarıyla bir eğlence düzenlediğini ve çok eğlendiklerini kaydeden Münire, daha sonra evin çatısına çıktığını ve çok geçmeden de saldırı düzenlendiğini söyledi.

Herkes tarafından çok sevilen oğlunun arkadaşlarıyla geçirdiği eğlenceye ait videoları gösteren anne, "İsrail bunu bize neden yapıyor. Ateşkes var, diyorlar ama saldırılar hiç durmuyor. Biz Sarı Hat'a yakın da değiliz. Kimseye bir zararımız da yok. Neden bu şekilde saldırıyorlar." diye konuştu.

"İsrail mutlu olmamızı istemiyor"

Muhenned'in eniştesi Muhammed el-Kudra ise kayınbiraderinin yeni hayatına hazırlanırken İsrail'in onu ve onunla birlikte tüm ailenin mutluluğunu öldürdüğünü dile getirdi.

Evleneceği gün cenazesi kaldırılan Muhenned'in amcası Hasan Fervane ise yaşadıkları şoku ve hüznü şu ifadelerle dile getirdi:

"Dün mutluyduk, düğünün yaklaşmasını kutladık. Muhenned, sabırsızlıkla düğün gününü bekliyordu. Gazzelilerin kaderi bu. İsrail mutlu olmamızı istemiyor."

Amca Hasan, ateşkese rağmen her gün saldırıların devam ettiğini, ateşkesin gerçek hayatta bir karşılığı olmadığını dile getirdi.

TRT’nin resmi iletişim sponsoru olduğu, Atatürk Havalimanı'nda düzenlenen festivale ilişkin açıklamalarda bulunan Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, "Festivalimize katılanların sayısı bugün itibarıyla 400 bini geçti, bu gece 500 bini geçmesini hedefliyoruz ve yarın da büyük bir katılım olacağını öngörüyoruz. Sıfır Atık Forumu'muza da 183 ülkeden katılım var, iyi bir katılımla hem forumumuzu, hem festivalimizi icra ediyoruz." dedi.

Ağırbaş, Emine Erdoğan'ın himayelerinde yürütülen sıfır atık çalışmalarının uluslararası düzeyde ilgi gördüğünü belirterek, "Sayın Emine Erdoğan'ın davetiyle 183 ülkeden insanlar geldi. Bakanlar, eski devlet başkanları ve uluslararası kuruluş temsilcileri Sıfır Atık Forumu çatısı altında dünyanın geleceğini tartışıyor." diye konuştu.

Festival alanında vatandaşların aileleriyle keyifli vakit geçirebilecekleri güvenli bir alan oluşturduklarını belirten Ağırbaş, İstanbul Valiliği iş birliğiyle ilan edilen İstanbul Sıfır Atık Haftası kapsamında 1500'den fazla etkinlik düzenlendiği bilgisini verdi.

İstanbul Sıfır Atık Haftası'nın yarın sona ereceğini hatırlatan Ağırbaş, "Bu bağlamda 5 milyondan fazla vatandaşımız etkinliklerimize katılmış olacak. 16 milyon İstanbullu iyi bir sinerji yakaladı. Bu sinerjinin devam etmesini ve burada başlayan hareketin dünyanın geleceğine etki etmesini istiyoruz." ifadelerini kullandı.

"Türkiye'de ihtiyaçlarını yenilenebilir enerjiden karşılayan ilk festival oldu"

Festivalin organizasyon sürecinde sürdürülebilirlik ilkelerinin esas alındığını vurgulayan Ağırbaş, şöyle devam etti:

"Biz Sıfır Atık Festivali'ni tamamen atıktan arındırılmış, dönüştürülmüş ve tüm enerji ihtiyacını yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılayan bir festival olarak inşa ettik. Türkiye'de ihtiyaçlarını yenilenebilir enerjiden karşılayan ilk festival oldu. Buradaki bütün enerjimizi yenilenebilir enerji kaynaklarından aldık. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığımızla iş birliği içerisinde bu festivali inşa ettik. Bu kapsamda kendilerine teşekkür ediyorum, şükranlarımı sunuyorum. Türkiye'nin enerji dönüşümünde önemli çalışmaları bulunuyor."

Yenilenebilir enerjiyle gerçekleştirilen festival modelinin yaygınlaştırılması için de çalışmalar yürüttüklerini kaydeden Ağırbaş, Sıfır Atık Vakfı olarak hem Türkiye'de hem de dünyanın farklı bölgelerinde danışmanlık yaptıklarını, bu kapsamda ilerleyen dönemde düzenlenecek festivallerde enerji ihtiyacının yenilenebilir kaynaklardan karşılanmasını teşvik edeceklerini dile getirdi.

Sıfır Atık Festivali alanında oluşan atıkların yerel yönetimlerin de desteğiyle yerinde ayrıştırıldığını aktaran Ağırbaş, organik atıkların komposta dönüştürüldüğünü, diğer atık türlerinin ise yerinde ayrıştırılarak geri dönüşüm tesislerine gönderildiğini anlattı.

PET şişe kullanılmadı, ziyaretçilere termos dağıtıldı

Festivalde PET şişe kullanımına yer verilmediğinin altını çizen Ağırbaş, "Ziyaretçilere cam termos dağıtıldı. Vatandaşlarımız su ihtiyaçlarını bu termoslarla karşıladı. Bu uygulamalarla sınırlı kalmayacağız. Önümüzdeki dönemde yürüteceğimiz tüm çalışmalarda bu sistemi yaygınlaştırmayı hedefliyoruz. Bunun Türkiye'ye ve dünyaya örnek olmasını umuyoruz." şeklinde konuştu.

Ağırbaş, Sıfır Atık Festivali'ni ve Sıfır Atık Forumu'nu 500'den fazla paydaşla birlikte organize ettiklerini sözlerine ekledi.

Türkiye ekonomisinde iki tane önemli unsur olduğunu ve bunların çözülmesi halinde Türkiye'nin tüm sorunlarının üstesinden gelebileceğini dile getiren Bayraktar, "Türkiye sanayisinde ihracatın katma değerli hale gelmesi lazım. Türkiye bugün 270 milyar dolar üzerinde ihracat yapıyor. Çok önemli bir üretim ülkesi, çok önemli bir üretim kabiliyeti, güçlü bir teşebbüsümüz var. Daha katma değerli üretmiyor sanayimiz. İşte, Ankara bunun için önemli çünkü burası savunma sanayinin ve yazılım sektörünün merkezi." diye konuştu.

Bayraktar, ikinci unsurun enerji olduğunu ve enerjide bağımsızlığın sağlanması için Türkiye'nin her alanda çalışmalarını hız kesmeden devam ettirdiğini ve önemli adımlar attığını bildirdi.

Enerji bağımsızlığının milli güvenliğin ayrılmaz bir parçası olduğunu aktaran Bayraktar, şöyle konuştu:

"2022'de ülke olarak yaklaşık 100 milyar dolarlık bir fatura ödedik enerji ithalatına. Ekonominin çarklarının dönmesi için artan ihtiyaçların karşılanması için enerjisiz bir hayat düşünülemiyor. Özellikle 2026'da yüksek enerji fiyatlarının yaşandığı böyle bir süreçte, bütçenin üzerinden bu yükü kaldırmak hakikaten ekonominin bağımsızlığı ve milli güvenlik açısından önemli. Enerji ihtiyacımız artıyor, sanayimiz büyüyor, nüfusumuz artıyor, şehirleşme artıyor. Türkiye Mavi Vatan'da kendi denizlerimizde doğal gaz ve petrol arıyor. Yıllardır terör olan coğrafyasında şimdi Türkiye'nin en kaliteli petrolü üretiliyor. Gabar'da petrol arıyor, petrol üretiyor. Terörsüz Türkiye'nin nasıl bir felsefe olduğunu, Türkiye'ye neler katabileceğini göstermesi açısından bunlar çok önemli."

Bayraktar, Karadeniz'de yapılan doğal gaz keşfiyle bugün dört milyon hanenin doğal gaz ihtiyacının karşılandığını ifade etti.

Mevcut üretimin bu yıl iki katına, 2028'de dört katına çıkacağını vurgulayan Bayraktar, "Ama bunlar yetmez. Şimdi Türkiye artık kendi sahalarının dışında da petrol doğal gaz arayan bir ülke haline geldi. Türkiye, Somali'de sondaj faaliyeti gerçekleştirebilecek bir ülke haline geldi." dedi.

Bayraktar, enerji bağımsızlığı için Türkiye'nin tüm kaynaklarını kullandığına işaret ederek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Yenilenebilir enerji kaynakları da en üst düzeyde kullanan bir ürün olmak zorunda. Sadece 3-4 gün önce Külliye'de Sayın Cumhurbaşkanımızın himayelerinde, geçtiğimiz yıl Türkiye'de yapılan yenilenebilir enerji projelerinin açılış piyasasını yaptık. 8 bin megavatın üzerinde neredeyse 6 milyar dolarlık yatırımı hayata geçirdik. Ayrıca, 70 yıllık rüyası Akkuyu Nükleer Santrali'ni hayata geçirerek, yenilenebilir enerji kaynaklarını kullanarak, Türkiye ve dünyada petrol ve doğal gaz arayarak, enerjideki bağımsızlık hikayesini Türkiye Vizyonu'na yazmış olacağız. Biz bu uğurda çalışmaya devam ediyoruz.”

"Ankara, Türkiye'nin ekonomisine güç katmaya devam edecek"

Bayraktar, Ankara'nın Türkiye'nin ekonomisine, gücüne güç katan, enerjisine enerji katan bir merkez olmaya devam edeceğini belirterek, şunları kaydetti:

"Mayasında vefanın, dayanışmanın olduğu, mayasında yiğitliğin, mertliğin olduğu, mayasında vatanperverliğin olduğu bir şehir Ankara. Tam da seğmenlik ruhu dediğimiz şey işte bu. Dolayısıyla bu özel şehirde Türkiye'nin milli iradesinin tecelli ettiği, demokrasimizin merkezi olan bu şehirde çok önemli bir dernek ve çok önemli bir görev ifa eden Ankaralılar Derneği'nin kuruluş yıl dönümü vesilesiyle bir aradayız. O seğmenlik ruhu ki İstiklal Savaşı'nda ülkemizin tekrar ayağa kalkmasına kararlılık yapmış. O ruh ile Türkiye Cumhuriyeti'nin temelleri buradan atılmış ve o günden beri de çok sağlam, çok güçlü bir şekilde büyük Türkiye olma yolunda hızla ilerliyor. O seğmenlik ruhu 10. yılını idrak edeceğimiz 15 Temmuz'da yine dirilmiş ve destanını yazmış. Bu şehre hizmet edebilmekten dolayı büyük bir iftihar duruyorum."

Ülkesinde 21 Haziran'da düzenlenecek cumhurbaşkanı seçiminin ikinci turu öncesi Kolombiyalılara çağrıda bulunan Petro, şunları ifade etti:

“Kolombiyalılar, özellikle de yaşamı koruyan kadınlar, oy vermeden önce sonuçlarını iyi düşünün. Adli bilişim uzmanları tarafından doğrulanan kayıtlar bunu kanıtlıyor: Gazze'de bebeklerin soykırımcısı (İsrail Başbakanı Binyamin) Netanyahu'nun parası, ABD makamlarının, müttefiklerinin ve uyuşturucu kaçakçılarının yardımıyla, Kolombiya'da soykırımcıları savunacak bir adayın seçilmesi için oy satın almak amacıyla şu anda ülkeye akıyor.”

Ulusal basındaki haberlere göre, Kolombiya'da 31 Mayıs'ta yapılan cumhurbaşkanı seçiminin ilk turunu önde tamamlayan aşırı sağcı aday Abelardo de la Espriella, seçimi kazanması halinde İsrail ile bozulan diplomatik ilişkileri hızla yeniden tesis edeceğini ve Kolombiya'nın Tel Aviv Büyükelçiliğini Kudüs'e taşımayı değerlendireceğini açıklamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın "tam" destek verdiği De la Espriella, 21 Haziran'daki cumhurbaşkanı seçiminde, iktidar partisi Tarihsel İttifak'ın (Pacto Historico) sol görüşlü adayı Ivan Cepeda ile yarışacak.

Filistin Sağlık Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, İsrail askerlerinin El Halil'in güneyindeki Tel Rumeyda bölgesinde ateş açtığı araçta bulunan ve ağır yaralanan 7 aylık Sam Fehd Ebu Heykel'in yaşamını yitirdiği belirtilmişti.

Saldırıda, Ebu Heykel'in annesi ile babasının orta derecede yaralandığı bilgisi verilmişti.

Koç Topluluğu'nun 100 yıldır ülkenin kalkınma hamlesinde önemli sorumluluklar üstlendiğini belirten Bahçeli, topluluğun, istihdama katkı sağlayan "güzide" yatırımlarının yanı sıra Türkiye'nin milli hedeflerini sahiplenerek Cumhuriyet'in yüksek bir seviyeye erişmesi hedefinde de her zaman sorumlu bir anlayışla hareket ettiğini belirtti.

Devlet Bahçeli, açıklamasında şunları kaydetti:

"Tam da 100. kuruluş yıl dönümünü başarılı ve görkemli bir şekilde kutladığı dönemde yine aynı topluluğa ait olan İzmir'deki bir hastane açılışında Sayın Rahmi Koç'un, samimi bir sohbet ortamında yaptığı bir latife üzerinden kendisine yönelik soruşturma başlatılması yanlıştır. 95 yıllık ömründe aldığı aile terbiyesi ve duruşuyla Türkiye'ye hizmet etme arzusu taşıyan değerli bir iş insanının kabul edilemez tabirlerle hedef alınmasını doğru bulmuyoruz."

Çorum'da 2022'de Sahipsiz Sokak Hayvanları Birliğini kurduklarını belirten Çiftçi, Türkiye'de birçok ilde henüz hazırlık yokken Çorum Belediyesi, İl Özel İdaresi, ilçe belediyeleri ve iki belde belediyesi ile bir araya gelerek sahipsiz hayvanları toplayıp kısırlaştırma çalışmalarına en erken başlayan illerden olduklarını anlattı.

Kahramanmaraş'ta 2023 yılındaki depremlerin ardından Afşin ilçesiyle kardeş kent olduklarını dile getiren Çiftçi, "Valiliğimizin, Özel İdarenin, belediyelerimizin, sivil toplum kuruluşlarımızın ve Çorumluların yardımları yağmur gibi yağdırmaları neticesinde orada afetin yaralarını sardık. Afşin Belediyesi bir caddeye 'Çorum' ismini verdi. Çorum Belediye Başkanımızla bana fahri hemşehrilik beratı takdim ettiler. Bu, tamamen Çorumluların hayırseverliği sayesinde oldu." diye konuştu.

Valilik görevinin yaklaşık 4 ay önce sona erdiğini hatırlatan Çiftçi, şöyle devam etti:

"Sayın Cumhurbaşkanımızın tensipleriyle İçişleri Bakanlığı görevine getirildim ancak Çorum benim ilk göz ağrım, burayı iki valilik olarak kabul ettiğim için her fırsatta gelip sizlerle gönül bağımızı tazelemek istiyorum. Çorum'un bütün ilçelerini tarayıp hükümet konakları ile ilgili eksikliklerin giderilmesi talimatını verdim. Aynı çalışmayı emniyet ve jandarma binaları için de yapacağız. Çorumspor'un Süper Lig'e çıkmasıyla emniyet personeli sayımızı da artıracağız. Uyuşturucuyla mücadele konusunda hem Çorum'da hem Türkiye'de kararlıyız, gençlerimizi zehir tacirlerinin insafına bırakmayacağız."

Çiftçi, "Türkiye, son 200 yılın en güçlü dönemini yaşıyor. Cumhurbaşkanımızın liderliğinde memleketimizin daha da güçlenip bölgesel güçten küresel güce dönüşeceğine inancım tamdır. Gece gündüz demeden mazlum coğrafyaların da yükünü taşıdığına bizzat şahit oluyorum." ifadelerini kullandı.

Törende konuşmaların ardından Belediye Başkanı Halil İbrahim Aşgın, Çiftçi'ye Çorum'un fahri hemşehrilik beratını takdim etti.