Strazburg’da gerçekleştirilen AP Genel Kurul oturumunda, AB-ABD ticaret anlaşmasının uygulanmasına ilişkin düzenlemeler ele alındı.

AP milletvekilleri, AB-ABD ticaret anlaşması kapsamında AB'nin gümrük tarifesi taahhütlerini uygulamaya koyan iki yasa tasarısını oy çokluğuyla kabul etti.

ABD sanayi malları üzerindeki gümrük vergilerini kaldıran ve geniş bir yelpazedeki ABD deniz ürünleri ve tarım ürünleri için tercihli pazar erişimi sağlayan düzenleme 440 "evet" oyuyla onaylandı.

AP tarafından kabul edilen AB mevzuatı, 2029 yılı sonuna kadar geçerli olacak ve ABD'nin anlaşma şartlarını ihlal etmesi halinde AB'nin verdiği tavizleri askıya almasına olanak tanıyan bir dizi güvence hükmü içeriyor.

AB ile ABD arasındaki ticaret anlaşması görüşmeleri, Temmuz 2025'te İskoçya'daki ABD Başkanı Donald Trump'a ait Turnberry golf sahasında tamamlanmıştı.

Anlaşma kapsamında, AB ülkeleri ABD ürünlerine gümrük tarifesi uygulamamayı kabul etmiş, buna karşılık ABD'nin AB ürünlerine yüzde 15 tarife uygulayacağı açıklanmıştı.

AB tarafının uzun süre yapılan anlaşmanın onay sürecini tamamlayamaması ABD'nin tepkisini çekmişti.

Trump, 1 Mayıs'ta ticaret anlaşmasına uymadığı gerekçesiyle AB menşeli otomobil ve kamyonlara uygulanan gümrük vergisi oranının yüzde 25'e çıkarılacağını duyurmuştu. AB'ye ticaret anlaşmasındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi için 4 Temmuz'a kadar süre tanıyan Trump, aksi takdirde AB'ye yönelik tarifelerin daha yüksek seviyelere çıkarılacağını bildirmişti.

AB ülkelerinin büyük kısmı Trump'ın tehdidinin ardından anlaşmanın hızla yasalaştırılarak yürürlüğe konulmasını isterken AP temsilcileri, metne ABD tarafının anlaşmayı ihlal etmesi durumunda doğrudan yürürlüğe girecek çeşitli tedbir maddeleri eklenmesini talep ediyordu. AB kurumları uzun müzakerelerin ardından ortak bir metin üzerinde uzlaşı sağlamıştı.

Fransa'nın Evian-les-Bains kentinde Şeyh Temim bin Hamed Al Sani ile görüşen Trump, İran ile yapılan anlaşmayı “adil ve güçlü bir mutabakat” olarak nitelendirirken, ABD'nin anlaşma kapsamında Tahran'a herhangi bir mali destek sağlamayacağını vurguladı.

Trump, anlaşmanın temel amacının İran'ın nükleer silah sahibi olmasının önüne geçmek olduğunu belirterek, “İran nükleer silaha sahip olursa Orta Doğu'nun istikrarı tamamen bozulur” ifadelerini kullandı.

Öte yandan Trump, İsrail'in Lübnan'a yönelik son saldırılarından rahatsızlık duyduğunu da dile getirdi. Beyrut'a düzenlenen saldırının anlaşmanın imzalanmasından kısa süre önce gerçekleştiğini hatırlatan Trump, bu durumun İran ile varılan mutabakata gölge düşürdüğünü söyledi.

Suriye konusunda da dikkat çeken açıklamalarda bulunan Trump, Ahmed Şara yönetiminin Hizbullah'a karşı etkili bir mücadele yürüttüğünü savunarak, İsrail'e Hizbullah meselesinin çözümünde Suriye'ye daha fazla alan tanınmasını önerdi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ilişkilerinin güçlü olduğunu belirten Trump, buna rağmen Netanyahu'nun özellikle Lübnan konusunda daha sorumlu davranması gerektiğini ifade etti.

Trump ayrıca G7 Zirvesi kapsamında Volodimir Zelenskiy ile görüştüğünü, ilerleyen saatlerde yeniden bir araya geleceklerini açıkladı. Rusya-Ukrayna savaşının sona ermesi gerektiğini vurgulayan Trump, iki tarafın son dönemde ağır kayıplar verdiğini belirterek diplomatik çözüm çağrısını yineledi.

Burada konuşan Tekin, platformun hayata geçmesinde emeği geçenlere teşekkür ederek, hayırlar getirmesini diledi.

İçinden geçilen dönemin insanlık tarihinin sayılı eşiklerinden biri olduğuna işaret eden Tekin, yapay zekanın önce basit ve sıradan bir teknoloji uygulaması olarak hayata girdiğini, bugün ulaştığı kudretin ise onu sıradan bir araç olmaktan çıkardığını söyledi.

Gücü elinde tutan kitlelerin yapay zekayı kendi değerlerini ve kendi dünya tasavvurunu yaymak için kullandığına birçok kez şahit olduklarını dile getiren Tekin, yeni çağda da o eğilimin değişmiş olmasını beklemenin yanıltabileceğini kaydetti.

Çocukların eline aldığı ekranların hiçbirinin masum olmadığını, arkasında işleyen bir aklın bulunduğunu ifade eden Tekin, "Her aklın olduğu gibi onun da bir dili, kültürü, önceliği, terbiyesi ve hepsinden önemli belki bir ideolojisi var. O aklı kim kurdu? O içeriği kimin eli üretti? Çocuklarımızdan toplanan o veriler hangi sınırların ötesine akmaktadır ve nerede saklanıp, hangi amaçlar için kullanılmaktadır? Bir milletin geleceğini düşünen herkesin üzerine eğilmesi gereken ana sorular kanaatimce bunlar." diye konuştu.

Bakan Tekin, geçmişte bir milletin bağımsızlığını, coğrafi sınırlarını, bayrağını ve ordusunu tayin ettiğini, bunların bugün de en kıymetli emanetler olduğunu ancak yeni yüzyılda bu emanetlere yeni kavramlar eklendiğini söyledi.

"En temel ihtiyaçların büyük çoğunluğunu geride bıraktık"

Bir milletin hür olup olmadığının kendi verisine sahip çıkabilmesiyle, çocuklarının zihnine ulaşan içeriğin denetlenebilmesiyle ve ihtiyaç duyduğu teknolojiyi başkasının insafına kalmadan, kendi eliyle üretebilmesiyle anlaşıldığına işaret eden Tekin, bağımsızlık kavramının form değiştirdiğini kaydetti.

Bu meselelere derinlikle bakan bir ekip olarak çalıştıklarını vurgulayan Tekin, şöyle konuştu:

"Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde AK Parti hükümetleri olarak 20 yılı aşkın bir süredir bu ülkenin eğitim altyapısını adım adım, sabırla inşa etmeye çaba sarf ettik. Hamdolsun bir zamanlar derdimiz olan en temel ihtiyaçların büyük çoğunluğunu geride bıraktık. Dört bir yana modern okullar, donanımlı derslikler kazandırdık. Öğretmenlerimizin sayısını ve niteliğini artırdık. Her öğrencimizin kitabını ücretsiz eline ulaştırmaya başladık. FATİH projesinden EBA'ya uzanan dijital altyapıyı kurduk ve eğitimi ülkenin en ücra köşesine kadar taşıdık. Kimi kesimlerce yeterince anlaşılmadığını düşündüğüm için de hatırlatmaktan geri durmayacağım. Çünkü bu birikim sayesinde Milli Eğitim Bakanlığı temel eksikliklerini çoktan geride bıraktı. Çağın yeni meydan okumalarını gündemine alıp gecikmeden aksiyon üretebilen bir kapasiteye ulaştı."

"Eğitimde Yapay Zeka Politika Belgesi ve Eylem Planı"nın yayımlandığını anımsatan Tekin, DİLİM ile belgede taahhüt edilen adımlardan birini hayata geçirdiklerini belirtti.

"Biz üçüncü ve zor olan bir yolu seçtik"

Bakan Tekin, kendi teknolojisini üretmeyen bir milletin başkalarının ürettiği teknolojinin kurallarına, değerlerine ve çıkarlarına boyun eğmek zorunda kaldığını çok açık gördüklerini dile getirdi.

Teknolojiyi üretebilmenin, yönlendirebilmenin ve denetleyebilmenin önemine işaret eden Tekin, şunları kaydetti:

"Gelişen her yeniliği kendi değer terazimizde tartmadan, kendi pedagojimizden geçirmeden çocuğumuzun önüne koymak bu anlayışla çelişir. Önce bakarız, süzeriz, bize ait olanı alır, bizi biz yapan dokuya yabancı düşene kapılarımızı kapatırız. Yapay zekayı da bu iradeyle karşıladık. Onu bir tehdit olarak görüp kenara itmek de bütün tehlikelerine gözümüzü kapatıp olduğu gibi kucaklamak da bir kolaycılıktı. Biz üçüncü ve zor olan bir yolu seçtik. Yapay zekayı kendi değerlerimizin, kendi pedagojimizin ve kendi milli menfaatlerimizin süzgecinden geçirerek eğitim hizmetimize sunmaya çaba sarf ettik."

Yönetim süreçlerini yapay zeka destekli sistemlerle güçlendirdiklerini, karar alma mekanizmalarını veriyle beslediklerini aktaran Tekin, öğretmenlerin ve idarecilerin işini kolaylaştıran akıllı yeni çözümler geliştirdiklerini vurguladı.

"Türkçeyi belirleyici ana bir ders mertebesine yükselttik"

Tekin, DİLİM Platformu'nun Bakanlığın dile bakışını baştan sona değiştiren, uzun bir yürüyüşün vardığı yeni bir durak olduğunu belirterek, bu yürüyüşün Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile başladığını hatırlattı.

Modeli inşa ederken eğitimin kalbine "köklerden geleceğe" diyen bir anlayışı yerleştirmek istediklerini dile getiren Tekin, "Bu anlayışın gereği olarak her şeyden önce ana dilimize, güzel Türkçemize hak ettiği itibarı vermemiz gerekirdi. Türkçe öğretimini ezberin ve kuralın dar kalıplarından çıkardık. Onu, dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerilerinin tamamını kuşatan canlı bir bütün haline getirdik. Türkçeyi okullarımızda belirleyici ana bir ders mertebesine yükselttik ve ana dildeki yetkinliği bir evladımızın eğitim yolculuğunda göz ardı edilemeyecek ana parametre haline getirdik." dedi.

Ana dilinde derinleşemeyen, kendi dilinin imkanlarıyla düşünemeyen bir zihnin hiçbir yabancı dilde hakiki manada yeşeremeyeceğinin altını çizen Tekin, ana dilde sağlam zemini tesis ettikten sonra yabancı dil öğretilmesine ağırlık verdiklerini ifade etti.

"Gereğini yapmakta bir an bile tereddüt etmedik"

Tekin, çocukların yabancı dil öğrenmek niyetiyle eline bir ekran aldığında sınır tanımayan, hiçbir otoriteye hesap vermeyen küresel uygulamalarla karşı karşıya kaldıklarına dikkati çekerek, şöyle konuştu:

"Bu uygulamaların tamamını peşinen mahkum etmek tabii ki mümkün değil. Fakat hiçbirinin bizim çocuğumuz, değer dünyamız, pedagojik ilkelerimiz ve mahremiyet hassasiyetimizden, milli değerlerimizden bakmasını da bekleyemeyiz. Bir kelime öğrensin diye o ekranı açan çocuklarımızın yaşına uygun olmayan görüntülerle, bizim hayat tasavvurumuza yabancı temalarla, kendi değerlerimizle bağdaşmayan içeriklerle bir anda yüz yüze gelmesi mümkün. Bu yalnız bizim derdimiz değil. Kendi kültürünü ve evladını korumak isteyen bütün milletlerin ortak çilesi. Meselenin asıl çetin tarafı ise o küresel uygulamaların muhtevasına dışarıdan bir filtre koymak, klasik usullerle bir denetim getirmek mümkün olmuyor.

Böyle bir içeriği denetleyebilmek, ayıklayabilmek ve milli değerlere uygun hale getirebilmek ancak ona denk bir teknolojiyi, kendi yapay zekanızı elinizde bulundurmakla mümkün. Biz de bu sabırlı hazırlığın ardından bu kapasiteye ulaştığımız ilk anda gereğini yapmakta bir an bile tereddüt etmedik. DİLİM, bu kararlılığın, bu milli refleksin somut bir tezahürüdür. Bu platformda evlatlarımızın karşısına çıkan her bir cümle, görsel ve diyalog Genel Müdürlüğümüzün çatısı altında görev yapan öğretmenlerimizin elinden, kendi uzmanlarımızın pedagojik ve ahlaki süzgecinden geçerek çıkmıştır."

DİLİM Platformu'nun içeriğine ilişkin bilgiler veren Tekin, bütün sürecin dünyanın kabul ettiği ortak ölçü olan Avrupa Dilleri Ortak Çerçevesi (CEFR) esas alınarak tasarlandığını aktardı.

"Önümüzde yeni diller, beceriler, ufuklar var"

Bakan Tekin, şunları ifade etti:

"DİLİM, bir yazılım, bir uygulamanın çok ötesinde bir manaya sahip. Kendi aklıyla düşünen, kendi teknolojisini üreten, çocuklarını koruyan, verisine sahip çıkan, köklerinden aldığı güçle geleceğe yürüyen bir Türkiye'nin eseridir. Biz bu eserle evlatlarımıza kendi kimliğiyle dünyaya bakmayı, kendi değerleriyle çağı kucaklamayı, hem bu toprağın çocuğu hem de bütün bir dünyanın insanı olabilmeyi öğretiyoruz. Bu yolculuk uzundur ve biz daha henüz ilk duraklardayız. Önümüzde yeni diller, yeni beceriler, yeni ufuklar var. DİLİM'i her geçen gün daha da geliştirerek milletimizin hizmetine sunmaya devam edeceğiz."

Konuşmasının ardından Tekin, platformda emeği geçenlerle hatıra fotoğrafı çektirdi.

MEB Yenilik ve Eğitim Teknolojileri (YEĞİTEK) Genel Müdürü Mustafa Canlı'nın da bir konuşma yaptığı programda, Ankara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesi Güzel Sanatlar Lisesi öğrencileri müzik dinletisi sundu.

Fidan, "Hürmüz Boğazı'nın savaş öncesinde olduğu gibi serbest ve kesintisiz geçişe açık tutulması hayati önemde" açıklamasında bulundu.

Borsa İstanbul'da Yıllık Getirisi En Yüksek Sektörler

Şirket ve sektör değerlemelerinde önemli bir gösterge olan Fiyat/Kazanç (FK) oranları (*) verilerine göre, en düşük F/K oranına sahip sektörler 3,25 ile girişim sermayesi yatırım ortaklığı, 3,54 ile gayrimenkul ve 3,59 ile aracı kurum olarak sıralandı.

Matriks Haber tarafından derlenen verilere göre, en yüksek F/K oranına sahip sektörler ise 255,29 ile büro yönetimi, 56,45 ile faktoring ve 53,44 ile ana metal oldu.

Fiyat Kazanç Oranına Göre En Düşük Değerlemeler

Fiyat Kazanç Oranına Göre En Yüksek Değerlemeler

(*) F/K (Fiyat/Kazanç) Oranı: Bir şirketin veya sektörün piyasa değerinin elde ettiği kâra oranını gösteren değerleme göstergesidir. Düşük F/K oranı görece daha düşük değerlemeye, yüksek F/K oranı ise daha yüksek değerlemeye işaret edebilir.

Günün ilk yarısında yükseliş eğiliminde hareket eden BIST 100 endeksi, saat 13.00 itibarıyla önceki kapanışa göre 86,44 puan ve yüzde 0,60 yükselişle 14.532,86 puana çıktı.

Toplam işlem hacmi 89,6 milyar lira oldu. Bankacılık endeksi yüzde 0,34, holding endeksi yüzde 0,28 değer kazandı.

Endeks, günün ilk yarısında en düşük 14.459,35 puanı, en yüksek 14.540,78 puanı gördü.

Önceki kapanışa kıyasla günün ilk yarısında BIST 100 endeksine dahil hisselerden 59'u yükselirken 39'u geriledi, 2'si yatay seyretti. En çok işlem gören hisse senetleri Astor Enerji, Türk Hava Yolları, ASELSAN, Sasa Polyester ve Akbank oldu.

Sektör endekslerinden en çok yükselen yüzde 2,59 ile madencilik, en fazla kaybeden ise yüzde 1,05 ile turizm oldu.

Günün ilk yarısında mali endeks yüzde 0,10 değer kaybederken, hizmetler endeksi yüzde 0,38, sanayi endeksi yüzde 0,64 ve teknoloji endeksi yüzde 1,70 değer kazandı.

Küresel piyasalar, ABD-İran anlaşmasına ilişkin ayrıntıların henüz netleşmemesi nedeniyle karışık bir seyir izliyor.

Hürmüz Boğazı'ndan transit geçişe yeniden başlanmasına ilişkin güven ortamının tesis edilmesinin haftalar sürebileceğine yönelik tahminler, piyasalarda temkinli görünümün sürmesine neden oluyor.

Analistler, günün geri kalanında ABD'de konut başlangıçları ve inşaat izinleri verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.400 ve 14.300 puan seviyelerinin destek konumunda olduğunu ifade etti.

Altının ons fiyatı 4 bin 340 dolar

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören gösterge kağıdı 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin saat 13.00 itibarıyla basit getirisi yüzde 38,19, bileşik getirisi yüzde 41,83 seviyesinde gerçekleşti.

Uluslararası piyasalarda saat 13.00 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1600, sterlin/dolar paritesi 1,3420 ve dolar/yen paritesi 160,3 düzeyinde seyrediyor.

İstanbul serbest piyasada dolar 46,3000 liradan, avro 53,7590 liradan satılıyor.

Uluslararası piyasalarda altının onsu yüzde 0,8 artışla 4 bin 340 dolardan, Londra Brent tipi ham petrolün varili ise yüzde 2,3 azalışla 81 dolardan işlem görüyor.

New York Eyaleti Kings Yüksek Mahkemesi, FETÖ ile iltisaklı olduğu belirtilen Brooklyn Amity School'un kredi borcunu faiziyle birlikte ödemesine hükmetti.

Davanın konusu, Bank Asya tarafından 2011'de okul binası alımı ve tadilat çalışmaları için kullandırılan toplam 15,5 milyon dolarlık kredi olurken 5 ayrı parça halinde verilen kredilerin bankacılık sektöründe ender rastlanan şekilde 19 yıl vadeli ve 4 yıl geri ödemesiz olarak tahsis edildiği belirtildi.

Dosyadaki bilgilere göre, söz konusu krediler, dönemin Banka Denetim Kurulu Üyesi ve A grubu hissedarlarından Ali Akbulut'un referansı ile kullandırıldı.

15 Temmuz darbe girişiminin ardından kredi ödemelerini durduran okul yönetimi, ABD'deki davada Bank Asya'nın iflasının siyasi nedenlerle gerçekleştiğini ileri sürerek kredi geri ödeme yükümlülüğünün ortadan kalktığını savundu ancak New York Eyaleti Kings Yüksek Mahkemesi, 1 Haziran 2026 tarihli kararında bu iddiaları esastan reddederek, alacağın faizleriyle birlikte tahsil edilmesine karar verdi.

Öte yandan, kredilere ilişkin düzenlenen BDDK raporlarında, borçlu hakkında yeterli mali inceleme yapılmadan yüksek tutarlı ve uzun süre geri ödemesiz kredi tahsis edildiğinin tespit edildiği belirtildi. Söz konusu kredi süreçlerinde görev alan bazı banka yöneticileri hakkında Türkiye'de mali sorumluluk ve zimmet davalarının da sürdüğü öğrenildi.

Kararla birlikte TMSF'nin, yıllardır devam eden uluslararası alacak takibinde önemli bir hukuki kazanım elde ettiği değerlendiriliyor.

Son iki gündür bölgede temkinli bir iyimserlik için nedenler bulunduğunu ifade eden Kallas, ABD ile İran arasında savaşın sona erdirilmesi ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yönelik mutabakatın bir dönüm noktası olabileceğini dile getirdi.

Kallas, mutabakatın İran'ın nükleer programı ve bölgesel istikrar gibi konularda daha kapsamlı görüşmeler için zemin hazırlama potansiyeli taşıdığını ve küresel enerji piyasaları üzerindeki baskıyı da azaltabileceğini belirtti.

Yüksek Temsilci, "Herhangi bir çözümün sürdürülebilir olabilmesi için uluslararası hukukla tamamen uyumlu olması ve uygulanmasının doğrulanabilir olması gerekiyor. Hürmüz Boğazı yeniden açılmalı ve serbest geçişe imkan tanımalıdır." dedi.

Umman, Suudi Arabistan, Türkiye ve Mısır'ın yapıcı katkılarının yanı sıra Pakistan ve Katar'ın öncülüğündeki arabuluculuk çabalarını takdir ettiğini söyleyen Kallas, bu girişimlerin daha geniş çaplı bir savaşın önlenmesinde ve anlaşmaya varılmasında önemli rol oynadığını vurguladı.

Kallas, AB'nin sürecin sonraki aşamalarına ekonomik araçlar ve teknik uzmanlık dahil çeşitli alanlarda katkı sağlamaya hazır olduğunu ancak en zorlu aşamaya henüz gelindiğini anlattı.

AB'nin Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığına ilave maliyet getirecek her türlü tedbire karşı olduğunun altını çizen Kallas, seyrüsefer özgürlüğünü kısıtlayacak girişimlere karşı uluslararası ortaklarla koordinasyon içinde çalıştıklarını aktardı.

Kallas, Kızıldeniz ve Aden Körfezi'nde faaliyet gösteren AB'nin Aspides deniz operasyonunun ticari gemilerin güvenliğini sağlamayı sürdürdüğünü, Yemen'deki Husilerin deniz taşımacılığına yönelik tehditlerinin devam ettiğini ve bölgede rekor sayıda geminin devriye görevi yürüttüğünü ifade etti.

Lübnan ile İsrail arasındaki ateşkesin sürdürülmesinin önemine işaret eden Kallas, Lübnanlı yetkililerin özellikle Hizbullah'ın silahsızlandırılmasına yönelik çabalarını desteklemeye devam edeceklerini söyledi.

İsrail'e yaptırımlar

Gazze ve Batı Şeria'daki gelişmelere de değinen Kallas, İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşim faaliyetlerini genişletme planlarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu yineledi.

AB'ye üye ülkelerin bu konuda somut adımlar talep ettiğini belirten Kallas, AB Komisyonu'ndan yasa dışı yerleşimlerden kaynaklanan ithalatı engellemeyi amaçlayan tedbirler dahil, çeşitli ticari seçenekler hazırlamasını isteyeceğini kaydetti.

Kallas, AB'nin İsrail-Filistin ihtilafında iki devletli çözüme desteğinin sürdüğünü vurgulayarak, Gazze'ye derhal ve engelsiz insani yardım ulaştırılması çağrısında bulundu.

Yüksek Temsilci, kapsamlı barış planı çerçevesinde Hamas'ın silah bırakması ve sınır kapılarının tamamen açılması gerektiğini sözlerine ekledi.

Kallas kendisine yönelik eleştirilere yanıt verdi

Oturumda özellikle İsrail politikası olmak üzere dış politika yapımı konusunda milletvekillerinin sert eleştirilerine maruz kalan Kallas, yeniden söz aldığında İran'a yönelik yaptırımların devam edeceğini söyledi.

Hem Rusya hem de Orta Doğu politikasında AB'nin birleşik pozisyona sahip olduğunu savunan Kallas, "Her zaman Avrupa'nın pozisyonunu temsil ettim." diye konuştu.

Kallas, Orta Doğu'da barış konusunda şunları kaydetti:

"Temel sorunun İsrail-Filistin sorunu olduğu konusunda kesinlikle hemfikirim, bu nedenle diğer tüm savaşların bununla ilgili olduğu doğrudur. Bu konuda bir anlaşmaya varamazsak veya bu süreci normalleştiremezsek, bu savaşlar tekrar tekrar yaşanacaktır ve bu konuda da hemfikirim."

ABD öncülüğündeki barış planının hesap verebilirlik ve mülteciler konularını ele almadığını belirten Kallas, "Ailenize yapılan haksızlıktan sorumlu tutulan kimseyi görmezseniz, intikam ve misilleme arayışına gireceksiniz ve bu kısır döngü devam edecek. Diğer sorun ise mülteciler. Batı Şeria'dan sürülen ve gidecek hiçbir yeri olmayan tüm o insanlar. Yani, gerçekten de bu da ele alınmalı." ifadelerini kullandı.

İnfaz düzenlemesine ilişkin çalışma olup olmadığı yönündeki soru üzerine Gürlek, yalnızca suça sürüklenen çocuklara ilişkin bazı değerlendirme ve önerilerin Türkiye Büyük Millet Meclisine iletildiğini ifade ederek, "Çocukların cezalarının infazına ilişkin bazı önerilerimiz var. Bu konuda kurulan komisyonun raporu bekleniyor." diye konuştu.

Gürlek, 12. Yargı Paketi'nde "Terörsüz Türkiye" sürecine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunup bulunmadığıyla ilgili soruya, "Terörsüz Türkiye sürecini Meclis yürütüyor. 12. Yargı Paketi'ne son şeklini vermek üzere Meclis'te yoğun bir hazırlık süreci devam ediyor. Bu çalışmalar birbirinden bağımsız ilerliyor. Ülkemizin farklı sorunlarını çözmeye yönelik çok önemli çalışmalar yürütülüyor." yanıtını verdi.

Avrupa Parlamentosu raportörünün kendisiyle ilgili değerlendirmelerinin sorulması üzerine ise Bakan Gürlek, söz konusu raporun bağlayıcılığının bulunmadığını ifade etti.

Gürlek, görevlerini hukuk çerçevesinde yerine getirmeye devam ettiklerini belirterek, "Biz görevimizi yaptık, yapmaya da devam ediyoruz. Zaten o şahsın ideolojik yaklaşımı farklı. Marjinal örgütlerle irtibatları da biliniyor. Hazırlanan rapor da tavsiye kararı." değerlendirmesinde bulundu.

Avrupa Birliği'nde (AB) saatlik iş gücü maliyeti, bu yılın ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,6 yükseldi.

Avrupa İstatistik Ofisi, AB ülkelerinde 2026 yılı birinci çeyrek döneminde saatlik işçi maliyetlerine ilişkin verileri açıkladı.

Buna göre, Avro Bölgesi'nde saatlik iş gücü maliyetleri, ilk çeyrekte geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,2 artış gösterdi.

AB üyesi 27 ülkede ise saatlik iş gücü maliyeti ortalaması, bu yılın ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,6 yükseldi.

AB'de sektörel bazda bakıldığında saatlik iş gücü sanayide yüzde 3,6, inşaatta yüzde 4,2, hizmetlerde yüzde 3,4 arttı.

AB ülkeleri arasında ilk çeyrekte işçi maliyetleri en fazla artış gösteren ülkeler, yüzde 16,4 ile Macaristan, yüzde 13,2 ile Bulgaristan, yüzde 9,2 ile Hırvatistan, yüzde 8,6 ile Litvanya ve yüzde 7,2 ile Polonya oldu.

Söz konusu maliyetler Almanya'da yüzde 3,4, Fransa'da yüzde 1,8, İtalya'da yüzde 2,8 ve İspanya'da yüzde 5,1 yükseldi.

ZEW'in açıklamasına göre finans piyasası uzmanları, İran kaynaklı çatışmaların sona ermek üzere olduğu ve küresel ekonomik görünüm üzerindeki baskının hafifleyeceği beklentisiyle ekonomik beklentilerini yukarı yönlü revize etti.

Euro Bölgesi ZEW Ekonomik Beklentiler Endeksi Haziran ayında eksi 9,1 seviyesinden artış göstererek 9,5'e yükseldi. Böylece gösterge yeniden pozitif bölgeye geçerken, yatırımcı güveninde belirgin toparlanmaya işaret etti.

Buna karşın Almanya'nın mevcut ekonomik koşullarına ilişkin değerlendirmeler zayıf kalmayı sürdürdü. Almanya'da ZEW Cari Koşullar Endeksi Haziran ayında eksi 81,0 seviyesine gerileyerek piyasa beklentisi olan eksi 78,0'ın altında gerçekleşti. Bir önceki ay endeks eksi 77,8 seviyesinde bulunuyordu.

Öte yandan Euro Bölgesi'nde ücret artışları ve işgücü maliyetleri ekonomik aktivite açısından yakından izlenmeye devam ediyor. Bölgenin ücret ve gelirler endeksi yılın ilk çeyreğinde yüzde 3,4 artarak önceki dönemdeki yüzde 3,0 seviyesinin üzerine çıktı. İşgücü maliyet endeksi ise aynı dönemde yüzde 3,2 artış kaydederek önceki çeyrekteki yüzde 3,3'lük artışın hafif altında gerçekleşti.

Veriler, Euro Bölgesi'nde ekonomik beklentilerin jeopolitik risklerdeki azalma beklentisiyle toparlandığını ancak özellikle Almanya'da mevcut ekonomik koşulların halen zayıf seyrini koruduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, beklentilerdeki iyileşmenin kalıcı hale gelmesi için büyüme ve sanayi üretimi göstergelerinde de güçlenme görülmesi gerektiğine dikkat çekiyor.

Banka, artan jeopolitik riskler ve yatırımcı talebinin etkisiyle altın fiyatlarına yönelik beklentilerini yukarı yönlü revize ederken, Orta Doğu'da tansiyonun düşeceği beklentisiyle petrol fiyat tahminlerini aşağı çekti.

Citi'nin yayımladığı son analiz notuna göre banka, önümüzdeki 0-3 aylık dönem için altın fiyatı tahminini ons başına 4.000 dolardan 4.500 dolara yükseltti. Aynı dönemde gümüş fiyatı beklentisi de 60 dolardan 70 dolara çıkarıldı.

Banka, piyasalarda yüksek oynaklık riskinin sürdüğüne dikkat çekerken, altın için 6-12 aylık dönemdeki yükseliş beklentisini ise değiştirmedi. Citi, uzun vadeli boğa senaryosunda altının ons fiyatının 5.000 dolara ulaşabileceği öngörüsünü korudu.

Analistler, risk iştahındaki toparlanmaya rağmen güvenli liman talebinin güçlü kalacağını ve bunun değerli metalleri desteklemeyi sürdüreceğini değerlendirdi.

Petrolde Tahminler Aşağı Çekildi

Altın tarafında iyimserliğini artıran Citi, petrol piyasasında ise daha temkinli bir görünüm ortaya koydu. Banka, ABD ile İran arasında sağlanan mutabakatın ardından Hürmüz Boğazı'ndaki enerji akışının normale döneceği beklentisiyle Brent petrolü fiyat tahminlerini aşağı yönlü revize etti.

Buna göre Citi, 2026 yılının üçüncü çeyreği için Brent petrolü ortalama fiyat tahminini 75 dolara, dördüncü çeyreği için ise 70 dolara indirdi. Daha önce 80 dolar olarak öngörülen 2027 yılı Brent petrolü beklentisi de 65 dolara düşürüldü.

Banka, yeni baz senaryosunda Hürmüz Boğazı'ndan petrol akışının yaz aylarında büyük ölçüde normalleşmesini bekliyor. Analistlere göre piyasa şu aşamada mutabakat haberini fiyatlıyor ancak enerji arz güvenliğinin orta vadede kalıcı şekilde sağlanmasının etkileri henüz fiyatlara tam olarak yansımış değil.

Citi, mevcut gelişmelerin petrol arzına ilişkin endişeleri azaltabileceğini ve bu nedenle yaz aylarında yaşanabilecek olası petrol rallilerinin satış fırsatı olarak değerlendirilebileceğini belirtti.

Emtialarda Ayrışma Derinleşiyor

Citi'nin güncellenen tahminleri, emtia piyasalarında altın ile petrol arasındaki ayrışmanın belirginleştiğine işaret ediyor. Banka, jeopolitik belirsizliklerin ve güvenli liman talebinin altını desteklemeye devam edeceğini öngörürken, enerji arzına ilişkin risklerin azalmasının petrol fiyatları üzerinde baskı oluşturabileceğini değerlendiriyor.

Bu görünüm, yatırımcıların önümüzdeki dönemde değerli metaller ile enerji piyasalarını farklı dinamikler üzerinden fiyatlamaya devam edeceğine işaret ediyor.

BIST Banka Endeksi (XBANK) son bir haftada yüzde 5,45, son bir ayda yüzde 17,50 yükselirken, yılbaşından bu yana getirisi yüzde 10,11 olarak gerçekleşti. Endeksin son 5 yıldaki yüzde 1.368,07'lik getirisi ise bankacılık sektörünün uzun vadede yatırımcısına sağladığı güçlü performansı ortaya koydu.

Bankacılık endeksinde ağırlığın büyük kısmını oluşturan Akbank, Yapı Kredi ve İş Bankası hisseleri endeks hareketlerinde belirleyici rol oynuyor. Endekste yaklaşık yüzde 32 ağırlığa sahip Akbank ilk sırada yer alırken, Yapı Kredi yüzde 20 ve İş Bankası yüzde 18 payla takip ediyor. Böylece üç büyük banka, endeks ağırlığının yaklaşık yüzde 70'ini oluşturuyor.

Kısa Vadede Kazandıranlar

Yılbaşından bu yana performanslara bakıldığında bankacılık sektöründe en güçlü yükselişin yüzde 88,09 ile Şekerbank'ta gerçekleştiği görülüyor. Onu yüzde 56,95 ile ICBC Turkey ve yüzde 31,48 ile Halkbank izliyor.

BIST Banka Endeksi'nin aynı dönemdeki getirisi yüzde 10,11 olurken, Akbank yüzde 14,37, Yapı Kredi yüzde 11,76 ve İş Bankası yüzde 10,41 yükseliş kaydetti. Endeks ağırlığı yüksek bu üç hisse yılbaşından bu yana endeks performansına yakın bir görünüm sergiledi.

Özellikle Şekerbank'ın yıl içinde 7,33 liradan 14,56 liraya yükselmesi sektördeki en dikkat çekici performanslardan biri olarak öne çıktı.

Uzun Vadede Endeksi Geçen Bankalar

Beş yıllık performanslar incelendiğinde ise tablo önemli ölçüde değişiyor.

Bankacılık endeksinin son 5 yıldaki getirisi yüzde 1.368,07 olurken, endeksin ağır topları bu performansın üzerine çıkmayı başardı.

• Yapı Kredi: %1.995,59
• Garanti BBVA: %1.971,63
• İş Bankası: %1.783,71
• Akbank: %1.662,63
• Şekerbank: %1.590,55

Bu veriler, son beş yılda özellikle özel sermayeli büyük bankaların yatırımcısına endeks ortalamasının üzerinde getiri sağladığını gösteriyor.

Yapı Kredi'nin yaklaşık yüzde 2.000'e yaklaşan getirisi dikkat çekerken, Garanti BBVA ve İş Bankası da uzun vadeli yatırımcıların yüzünü güldüren hisseler arasında yer aldı.

Buna karşılık ICBC Turkey'nin yüzde 260,70'lik beş yıllık performansı sektör ortalamasının oldukça altında kaldı.

Zirvelere Ne Kadar Yakınlar?

Yatırımcıların yakından takip ettiği bir diğer gösterge ise hisselerin yıl içi zirvelerine olan uzaklığı.

Akbank yıl içerisinde 90,60 lirayı görmesine rağmen halen 77,35 lira seviyesinde işlem görüyor. Benzer şekilde Garanti BBVA 163,11 liralık zirvesinin, İş Bankası ise 17,46 liralık tepesinin altında bulunuyor.

Yapı Kredi hissesi 44,50 liralık yıl içi zirvesine karşılık 40,48 liradan işlem görürken, Halkbank 52,50 liralık zirvesine oldukça yakın seyrediyor.

Bu görünüm, bankacılık hisselerinde yılın ilk yarısında görülen güçlü rallinin ardından kâr realizasyonlarının etkili olduğunu ancak hisselerin önemli bölümünün halen yıl içi dip seviyelerinin oldukça üzerinde kaldığını ortaya koyuyor.

Endeksin Yönünü Büyük Bankalar Belirliyor

Borsa İstanbul'un en önemli sektör göstergelerinden biri olan bankacılık endeksi, yüksek işlem hacmi ve piyasa değeri nedeniyle genel piyasa yönü açısından kritik önem taşıyor. Endeks ağırlığının yaklaşık yüzde 70'ini oluşturan Akbank, Yapı Kredi ve İş Bankası'ndaki hareketler yalnızca bankacılık hisselerini değil, BIST 100'ün genel performansını da doğrudan etkiliyor.

Son veriler, kısa vadede orta ölçekli bankaların daha yüksek getiri sağladığını, uzun vadede ise büyük ölçekli özel bankaların yatırımcılarına endeks ortalamasının üzerinde kazanç sunduğunu gösteriyor. Bankacılık hisselerinin güçlü bilanço yapıları ve yüksek endeks ağırlıkları nedeniyle önümüzdeki dönemde de Borsa İstanbul'un lokomotifi olmayı sürdürmesi bekleniyor.

Borsa İstanbul’un Lokomotifi Bankacılık Hisselerinde Görünüm

Bu içerik Matriks'den alınan veriler ile hazırlanmıştır.