Açıklamaya göre, Cem Zeytin A.Ş. (CEMZY) paylarının fiyatında, iç kaynaklardan bedelsiz sermaye artırımı nedeniyle düzeltme yapıldı.

Borsa İstanbul A.Ş.’nin KAP’a ilettiği açıklamanın detayları şu şekilde:

Cem Zeytin A.Ş. (CEMZY)

• % 472,1393 İç Kaynaklardan Bedelsiz Sermaye Artırımı
• Bölünme Sonrası Teorik Fiyat: 14,053 TL
• (Teorik fiyat, fiyat adımına yuvarlanmamıştır.)

Açıklamaya göre, Katılımevim Tasarruf Finansman A.Ş. (KTLEV), Mistral Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. (MSGYO) ve Osmanlı Yatırım Menkul Değerler A.Ş. (OSMEN) paylarının fiyatlarında, temettü ödemeleri nedeniyle düzeltme yapıldı.

Borsa İstanbul A.Ş.’nin KAP’a ilettiği açıklamanın detayları şu şekilde:

Katılımevim Tasarruf Finansman A.Ş. (KTLEV)

• Pay Başına Brüt Temettü: 0,0966183 TL
• Pay Başına Net Temettü: 0,0821255 TL
• Temettü Ödemesi Sonrası Teorik Fiyat: 105,503 TL
  (Teorik fiyat, fiyat adımına yuvarlanmamıştır.)

Mistral Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. (MSGYO)

• Pay Başına Brüt Temettü: 0,4257419 TL
• Pay Başına Net Temettü: 0,4257419 TL (Şirket Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı statüsünde olduğundan gelir vergisi stopaj oranı sıfırdır.)
• Temettü Ödemesi Sonrası Teorik Fiyat: 8,104 TL
  (Teorik fiyat, fiyat adımına yuvarlanmamıştır.)

Osmanlı Yatırım Menkul Değerler A.Ş. (OSMEN)

• Pay Başına Brüt Temettü: 0,0498242 TL
• Pay Başına Net Temettü: 0,0423505 TL
• Temettü Ödemesi Sonrası Teorik Fiyat: 7,74 TL
  (Teorik fiyat, fiyat adımına yuvarlanmamıştır.)

AGROT – Agross Mağazacılık’ın Zeytinburnu’na mağaza açtığı belirtildi.

AVHOL – Alsancak Holding tarafından 3.000.000 adet payın, pay başına 36,60 TL fiyattan iki alıcıya TAS’ta satışının gerçekleştiği açıklandı.

BVSAN – Şirket kayıtlı sermaye tavanının 150 milyon TL’den 1 milyar TL’ye yükseltilmesi kapsamında SPK’ya başvuru yapıldığı açıklandı.

BIGTK – 500.000 dolara kadar Yönetici Sorumluluk Sigortasının yenilendiği açıklandı.

BESTE – Bakanlık tarafından yürütülen özelleştirme süreci kapsamında araç muayene istasyonlarının yapım, bakım ve işletme imtiyazının MOI Ortak Girişim Grubu’na verildiği, imtiyazın 20 yıl süreyle şirket grup bünyesindeki TURKA veya iştirakleri tarafından kullanılmasının planlandığı, bu kapsamda şirketin TURKA ile yapılan görüşmeler sonucunda Eskişehir ve Bilecik’te araç muayene istasyonlarına yönelik alt işletici faaliyetlerinde bulunmak üzere ön protokol imzalama kararı aldığı açıklandı.

CONSE – Sermaye artırımından elde edilmesi beklenen fonun tamamının finansal borç geri ödemelerinde kullanılmasının planlandığı açıklandı.

EKGYO – İstanbul Eyüpsultan Kemerburgaz 1. Etap Arsa Satışı Karşılığı Gelir Paylaşımı İşi'nin sözleşmesinin Kayasan -Fibey -Biroğlu Adi Ortaklığı ile imzalandığı, arsa satışı karşılığı satış toplam gelirinin 31,2 milyar TL olduğu açıklandı.

EKGYO – Yurt dışında 650 milyon dolara kadar sukuk ihracı için SPK’ya ihraç tavanı başvuru yapıldığı, ihracın Emlak Konut Varlık Kiralama tarafından gerçekleştirileceği açıklandı.

FRMPL – Tekirdağ Çerkezköy’de bulunan arsa üzerine 16.000 m ² ’lik Metal fabrika binası ve deposu inşaat çalışmalarına başlandığı açıklandı.

FZLGY – Şirketin, %47,33 oranında pay sahibi olduğu Başakşehir İkitelli’deki arsanın tamamını almak amacıyla açılan ortaklığın giderilmesi davası kapsamında yapılan elektronik ihaleye katıldığı ve en yüksek teklifin verildiği açıklandı.

GEREL – Gersan Electrik unvanlı şirketin kuruluş işlemlerinin tamamlandığı açıklandı.

GENIL – Şirket ile SGK arasında şirketin distribütörü olduğu Biomarin International tarafından üretilen ilaçların tedarikine Alternatif Geri Ödeme Sözleşmesi imzalandığı ve 15 aylık ciro katkısının 70,8 milyon euro olmasının beklendiği açıklandı.

GLCVY – Denizbank tarafından gerçekleştirilen tahsili gecikmiş alacak satışında 198,6 milyon TL’lik portföyün ihalesinin kazanılması sonrasında devir ve temlik işlemlerinin tamamlandığı açıklandı.

GZNMI – Şirket bağlı ortaklığı Bizzcar Filo’nun halka arzı kapsamında yapılan başvuru SPK tarafından olumsuz karşılandı.

ISGYO – Şirketin, Kartal Manzara Adalar E Blok Ofis Binası'nın Teknoloji Geliştirme Merkezine dönüştürülerek 10 yıl süre ile kiralanmasına karar verdiği açıklandı.

ISGYO – 172 gün vadeli 1 milyar TL tutarında bono ihraç edildi.

KAREL – JCR Eurasia tarafından şirketin uzun vadeli ulusal kurum kredi rating notunun teyit edildiği açıklandı.

KMPUR – Şirketin, Gebze ve Düzce üretim tesisleri için ISCC Plus sertifikası alındığı açıklandı.

KFEIN – Şirket kayıtlı sermaye tavanının 200 milyon TL’den 400 milyon TL’ye yükseltilmesi Genel Kurul’da da onaylandı.

KARTN – VBTS kapsamında şirket paylarına 26 Mayıs’a kadar kredili işlem yasağı getirildi.

MPARK – JCR Eurasia tarafından şirketin uzun vadeli ulusal kurum kredi rating notunun teyit edildiği açıklandı.

MACKO – 26 Nisanda şirket uygulamalarında 6,37 milyon ile tüm zamanların en yüksek Günlük Uygulama Kullanıcı Sayısına ulaşıldığı açıklandı.

MOBTL – Şirket kayıtlı sermaye tavanının 3 milyar TL’den 10 milyar TL’ye yükseltilmesi

MEYSU – Şirketin, Kayseri Valiliği tarafından gerçekleştirilen 7,8 milyon TL bedelli İncesu Subaşı Doğal Mineralli Su İşletme Ruhsatlı Saha ihalesine katılım sağladığı açıklandı.

MEPET – Şirket unvanının Break Mola olarak değiştirilmesine karar verildiği açıklandı.

NUGYO – JCR Eurasia tarafından şirketin uzun vadeli ulusal kurum kredi rating notunun teyit edildiği açıklandı.

NIBAS – Şirketin Niğde’deki fabrikasının 120,3 milyon TL bedelle Işıklar İnşaat’a satmasına, fabrikanın Işıklar İnşaat’tan aylık 510.000 TL’ye kiralanmasına karar verildiği açıklandı.

NIBAS – Şirketin Niğde’deki fabrikasının makine ve teçhizatlarını 17,9 milyon TL bedelle Işıklar İnşaat’a satmasına, makine ve teçhizatların Işıklar İnşaat’tan yıllık 1,5 milyon TL’ye kiralanmasına karar verildiği açıklandı.

OZYSR – Özyaşar Tel Güneş Enerjisi Santrali’nin Malatya’da kurulduğu, GES maliyetinin arsa alımı için yapılan harcamalar hariç 6 milyon dolar olduğu, yatırımın geri dönüş süresinin 6 – 7 yıl olmasının hedeflendiği açıklandı.

PAHOL – ORCAY’ın tahsisli sermaye artırımına katılım sağlanacağı açıklandı.

PLTUR – Şirket kayıtlı sermaye tavanının 1 milyar TL’den 5 milyar TL’ye yükseltilmesi kapsamında SPK’ya başvuru yapıldığı açıklandı.

TTKOM – Fitch tarafından şirketin not görünümünün Pozitif’ten Durağan’a revize edildiği açıklandı.

PRDGS – Şirket kayıtlı sermaye tavanının 600 milyon TL’den 5 milyar TL’ye yükseltilmesine karar verildiği açıklandı.

TAVHL – Şirketin, 2026 yılı beklentileri aşağıdaki gibi açıklandı.

ULUFA – 300 milyon TL’ye kadar borçlanma aracı ihracı kapsamında SPK’ya başvuru yapıldığı açıklandı.

SERMAYE ARTIRIMLARI

ALARK – Şirket sermayesi yarın 435 milyon TL’den %4,1 oranında 18 milyon TL azalışla 417 milyon TL’ye düşecek.

CEMZY – Şirket sermayesi bugün 402 milyon TL’den %472,14 oranında bedelsiz olarak 1,9 milyar TL artışla 2,3 milyar TL’ye yükseltilecek olup, düzeltilmiş pay fiyatı 14,05 TL’ye denk gelmekte.

CONSE – Şirket sermayesinin 771 milyon TL’den %100 oranında bedelli olarak 771 milyon TL nakden artışla 1,5 miyar TL’ye yükseltilmesi kapsamında SPK’ya başvuru yapıldı.

ORCAY – Tahsisli sermaye artırımı yapılmasına karar verildiği açıklandı (Planlanan toplam satış hasılatı 500 milyon TL).

VSNMD – Şirket sermayesinin 117 milyon TL’den %55 oranında kar payından bedelsiz olarak 64,3 milyon TL artışla 181,4 milyon TL’ye yükseltilmesi Genel Kurul’da onaylandı.

NAKİT TEMETTÜ ÖDEYECEK ŞİRKETLER

BUGÜN GENEL KURULU OLAN ŞİRKETLER

AKFYE - Akfen Yenilenebilir Enerji A.Ş. (Genel Kurul Saati: 10:00 - Olağan)

BRLSM - Birleşim Mühendislik Isıtma Soğutma Havalandırma Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 10:00 - Olağan)

MEKAG - Meka Global Makine İmalat Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 10:00 - Olağan)

MPARK - Mlp Sağlık Hizmetleri A.Ş. (Genel Kurul Saati: 10:00 - Olağan)

DOFER - Dofer Yapı Malzemeleri Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 11:00 - Olağan)

GENTS - Gentaş Dekoratif Yüzeyler Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 11:00 - Olağan)

HUBVC - Hub Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 11:00 - Olağan)

EUYO - Euro Menkul Kıymet Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 12:00 - Olağan)

ETYAT - Euro Trend Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 13:00 - Olağan)

SKTAS - Söktaş Tekstil Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 13:00 - Olağan)

BRSAN - Borusan Birleşik Boru Fabrikaları Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 14:00 - Olağan)

ELITE - Elite Naturel Organik Gıda Sanayi Ve Ticaret A.Ş. (Genel Kurul Saati: 14:00 - Olağan)

EUKYO - Euro Kapital Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 14:00 - Olağan)

GOZDE - Gözde Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 14:00 - Olağan)

YKSLN - Yükselen Çelik A.Ş. (Genel Kurul Saati: 14:00 - Olağan)

ALGYO - Alarko Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. (Genel Kurul Saati: 15:00 - Olağan)

BIGEN - Birleşim Grup Enerji Yatırımları A.Ş. (Genel Kurul Saati: 15:00 - Olağan)

AVPGY – Yönetim Kurulu Başkanı Süleyman Çetinsaya tarafından 57,85 – 58,35 TL fiyat aralığından 20.000 adet pay alınırken şirket sermayesindeki payı %24,49’a yükseldi.

AHGAZ – Şirket paylarının geri alınması kapsamında 200.000 adet pay 27,86 – 28,00 TL fiyat aralığından geri alındı.

EMKEL – Bank of America Corporation tarafından 27,89 – 28,74 TL fiyat aralığından 6.707.432 adet alış ve 8.219.935 adet satış yapılırken, şirket sermayesindeki payı %4,23’e geriledi.

GOKNR – Turkey Juİce Company tarafından 22,00 TL fiyattan 5.031.772 adet pay satılırken, şirket sermayesindeki payı %5,65’e geriledi.

GSDHO – Şirket paylarının geri alınması kapsamında 11.500.000 adet pay 4,98 – 5,04 TL fiyat aralığından geri alındı.

IZFAS – Geri alınan 19.509 adet pay, pay başına 70,20 TL fiyattan satılırken, satış sonucunda 1,3 milyon TL gelir elde edildi.

KARTN – Pak Gıda tarafından 114,15 TL fiyattan 250.000 adet pay satılırken, şirket sermayesindeki payı %18,36’ya geriledi.

KGYO – Yönetim Kurulu Başkanı Orhun Kartal tarafından 11,54 TL fiyattan 10.000.000 adet pay satılırken, şirket sermayesindeki payı %56,63’e geriledi.

KGYO – Hedef Portföy tarafından 10.150.000 adet pay alınırken, şirket sermayesindeki payı %15,68’e yükseldi.

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, dün günü yüzde 1,28 artışla 14.594 puandan tamamlayarak tarihi zirve seviyelerinde seyretmeye devam etti. Endekste teknik olarak 14.621 puan seviyesi tüm zamanların en yüksek gün içi seviyesi olarak takip ediliyor.

Piyasalarda bugün Akbank’ın 2026 yılı ilk çeyrek finansal sonuçları yakından izlenecek. Bankanın açıklayacağı bilanço, bankacılık sektörünün karlılık görünümü açısından önem taşıyor. Tüpraş tarafında ise paylar dün günü yüzde 1,86 yükselişle 274,00 liradan tamamlarken, teknik görünümde 281 lira ve 288 lira seviyeleri direnç olarak öne çıkıyor. Şirketin ilk çeyrek bilançosunu 6 Mayıs’ta açıklaması bekleniyor.

Yurt içinde ekonomi gündeminde, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında saat 10.00’da toplanan Ekonomi Koordinasyon Kurulu da öne çıktı. Kurulda Orta Vadeli Program ve yapısal reform başlıklarının değerlendirilmesi bekleniyor. Türkiye’nin finansman imkanlarını artırmak ve fiyat şeffaflığı sağlamak amacıyla İstanbul Finans Merkezi merkezli yeni bir Maden Borsası kurulmasına yönelik çalışmalar da piyasa gündeminde yer alıyor.

Küresel tarafta ise ABD Başkanı Donald Trump’ın ulusal güvenlik ekibiyle İran gündemli bir toplantı gerçekleştirmesi ve İran havayollarıyla iş yapanlara yönelik yaptırım tehditleri risk iştahını baskılayan unsurlar arasında bulunuyor. ABD’nin Hürmüz Boğazı için koalisyon çağrısı yapması ve bölgedeki petrol tankerlerinin durumu, enerji fiyatları üzerinde belirleyici olmayı sürdürüyor.

Orta Doğu’da Lübnan-İsrail hattında geçici ateşkes sonrası gelişmeler ve Gazze’deki insani durum da uluslararası diplomasi trafiğinin merkezinde kalmaya devam ediyor. Analistler, bölgeden gelecek haber akışının petrol, altın ve küresel pay piyasalarının yönü üzerinde etkili olabileceğini belirtiyor.

Makroekonomik tarafta ise IMF’nin Nisan 2026 “Dünya Ekonomik Görünümü” raporunda küresel büyümenin yavaşlayacağı ve savunma harcamalarındaki artışın bütçeler üzerinde baskı oluşturacağı öngörüldü. Bu çerçevede, merkez bankalarının para politikası adımları, enerji fiyatları ve jeopolitik risklerin piyasaların ana gündem maddeleri olmayı sürdüreceği ifade ediliyor.

Brezilya’nın başardığını biz neden başaramıyoruz? Sonuçta yeni teknoloji üretmekten, verimliliği artırmaktan falan söz etmiyorum. Onlar zorlu işler. Alt tarafı enflasyonu düşürmek söz konusu olan. Ne kompleks bir teori ne de kompleks bir ekonomi programı tasarımı ve uygulaması gerektiriyor. Üstelik 2001 krizi sonrasının deneyimi de var. Çok zor bir iş değil. Yeter ki niyet olsun.

Dünya futbol şampiyonasının başlamasına az kaldı sayılır. Kesin bilgi: Finalde Brezilya ile karşılaşacağız. Bu vesileyle final karşılaşmasından önce bu iki ülkenin enflasyon serüvenine bakmak istiyorum. Ama önce izninizle neden “finalde Brezilya ile karşılaşacağımızı tahmin ediyorum” ya da “muhtemelen Brezilya…” ya da “içime doğdu (doğamaz mı?) finalde Brezilya ile karşılaşacağız” demediğimi açıklamak isterim.

Yıllar önce mülga Devlet Planlama Teşkilatı’nda (DPT) çalışıyordum. İktisadi Planlama Dairesi’nde makine ve tarım araçları imalat sektörlerinden sorumluydum. Kaçıncı beş yıllık olduğunu hatırlamadığım bir planın taslak metni bitmiş; o metnin ilgili bölümünün uzmanları yöneticileri ile birlikte başbakan yardımcısı ve ilgili bakanlardan oluşan bir heyete (ANAP dönemi) küçük bir odada sunum yapıyorlardı. Odaya ikide bir girip çıkılmasın, dikkatler dağılmasın diye, birkaç farklı bölümün uzmanı birlikte giriyordu. İşgücü-ücret bölümünün uzmanı sunumunu yaparken, bir bakan “geçen yıl Türkiye’de ortalama ücret artışı ne oldu?” diye sordu. Sunumu yapan uzman dışındaki DPT uzmanları birbirimize baktık. Yayımlanan bir ücret verisi yoktu çünkü. Bu soru sayesinde belki bundan sonra ücret verisini toplamaya başlar ilgili kurum diye düşünürken, birden ilgili uzmandan yanıt geldi: “Yüzde 10,5.” Kulaklarımıza inanmadık: Veri yok ama üstelik küsuratlı bir sayı söylüyor uzman. Toplantıdan çıkışta uzmanın etrafını sardık; soru şuydu: “… yahu nereden çıktı bu küsuratlı sayı?” Cevap: Oğlum, düz yüzde 10 desem inandırıcı olmaz, ama küsuratlı söylersen altını deşmezler”. Şimdi neden ‘muhtemelen’ ya da ‘içime doğdu’ diyeyim? Yakışır mı bu köşenin yazarına? (Not: Sayının küsuratlı olduğunu hatırlıyorum ama 10 küsur mu yoksa 30 küsur mu onu hatırlamıyorum).

Ama unutmadan önce o arkadaşın sonra önemli bir kurumun başına geldiğini belirteyim. Artık hangi kurum diye sormayın lütfen. Neyse, eski günahları bir tarafa bırakayım. Brezilya-Türkiye enflasyon karşılaştırması için Aralık 1980-Mart 2026 dönemini ele alıyorum. Her ülke için iki ayrı grafik var. İlki Aralık 1980-Aralık 1996 dönemi için. İkincisi ise Ocak 1997-Mart 2026 dönemindeki enflasyon gelişmelerini gösteriyor. Dönemi ikiye ayırmamın nedeni, ilk dönemin bir kısmında Brezilya’da gözlenen hiperenflasyon. Tek bir grafik olsaydı, kalan yılların enflasyon değerlerinin seyri neredeyse düz bir çizgi olarak algılanacaktı. Neyse. Enflasyonlar bir yıl öncesinin aynı ayına göre, yani yıllık oranlar.

Hiperenflasyonu düşürmek, 2 haneli inatçı enflasyonu düşürmekten daha kolay

Dikey eksenlerin ölçeklerine dikkat lütfen. Brezilya’da ilk dönemde yüzde 7000’e varan enflasyon oranları var. Nisan 1990’da enflasyon tam yüzde 6821. Sonra keskin bir düşüş görüyorsunuz. Ama düştüğü düzey yüzde 372 (Haziran 1991. Sonra yine ‘delice’ yükseliyor ve Temmuz 1994’te yüzde 4923 oluyor. Bundan sonra baş aşağıya gidiyor ve 1996 yılını yüzde 11 ile kapatıyor. Aynı dönemde Türkiye’de gözlenen en yüksek enflasyon ise yüzde 131 ile Ocak 1995’te. Çok sayı verdim; hoşlanmıyorum ama ne yapayım çok çarpıcı ayrıntılar var. Bu dönemin ortalama enflasyonu Brezilya için yüzde 817, Türkiye için yüzde 60. Ama dönemin son bir buçuk yılında enflasyon açısından Brezilya durumu toparlarken, biz ‘eski tas eski hamam’ devam ediyor ve dönemi yüzde 80 ile kapatıyoruz.

Bunun bir nedeni şu: Hiperenflasyonu düşürmek iki haneli yüksek ve inatçı bir enflasyonu düşürmekten çok daha kolay. Birinci Dünya Savaşı’ndan bu yana yaşanan hiperenflasyonlar genellikle çok kısa sürmüş. Elbette enflasyonu düşürücü bir program uygulanmıyorsa kısa sürmesini beklemek saflık olur ama çoğu hiperenflasyonlu ülkede, işler zıvanadan çıkınca, ekonomi politikası tasarlayanlar çözüm üretmeye mecbur kalıyorlar. Ve yine elbette genellememek gerekiyor; daha ayrıntılı bir incelemeye gerek var.

Türkiye’de ilk dönemde enflasyonun yüzde 100’ün üzerine çıktığı ay sayısı 12. Tamam, ‘az değil’ diyebilirsiniz ama 193 aylık bir dönemden söz ettiğimi hatırlatırım. Dönemin yüzde 94’ünde enflasyon yüksek iki haneli düzeylerde ‘salınıyor’. Aslında Türkiye’nin grafikte yer alan birinci döneminde önemli bir ‘ayrıntı’ var: 29 Kasım 1987’de genel seçim yapılıyor. Seçimin önemli bir özelliği 1980 askeri darbesinin cunta yönetiminin siyaset yapmalarını yasakladığı Demirel, Ecevit, Erbakan ve Türkeş’in katıldıkları ilk genel seçim olması. Seçim öncesinde iktidarda olan ANAP ve lideri Özal, güçlü liderler ve partileriyle rekabet etmek zorunda. Elbette şiddetli bir seçim ekonomisi uygulanıyor. O nedenle yıllık enflasyonda bir kırılma yaşanıyor. 1994 krizi ile başlayan yukarıda sözünü ettiğim on iki aylık üç haneli enflasyon dönemini dışarıda bırakayım. Aralık 1987-Aralık 1996 enflasyon ortalaması yüzde 71 oluyor. Üstelik bu ortalama etrafında bir aşağıya bir yukarıya çarpıcı bir iniş çıkış göstermeden salınıyor enflasyon. Oysa seçim öncesinin ortalama enflasyonu yüzde 38. İkisi de katı ama ikincisi çok daha yüksek.

Benzerlik ortadan kalkıyor

Toparlarsam, Brezilya’da uzun süreli hiperenflasyon, Türkiye’de ise inatçı iki haneli enflasyon var. Dönemin sonuna doğru Brezilya enflasyonu bayağı düşürüyor, Türkiye ise aynı biçimde yola devam ediyor. Oysa ikinci dönemde durum farklılaşıyor. Bu dönemde Breziya’da enflasyonun aldığı en yüksek değer yüzde 17, dönem ortalaması ise yüzde 6,1. Türkiye’de ise ilk dönemdeki yüksek enflasyonun beli 2001 krizinden sonra uygulanmaya başlanan ‘Güçlü Ekonomiye Geçiş’ programı ile kırılıyor. Ocak 2004 -Aralık 2017 döneminin ortalama enflasyonu yüzde 8,3. Genellikle bu ortalama etrafında salınıyor enflasyon. Dolayısıyla, Brezilya ile bir benzerlik söz konusu. Oysa Brezilya’da tek haneli enflasyon kalıcı olurken, Türkiye enflasyonu yeniden yüksek iki haneli düzeye sıçratmayı ‘başarıyor.’ Benzerlik ortadan kalkıyor.

Soru şu: Brezilya’nın başardığını biz neden başaramıyoruz? Sonuçta yeni teknoloji üretmekten, verimliliği artırmaktan falan söz etmiyorum. Onlar zorlu işler. Alt tarafı enflasyonu düşürmek söz konusu olan. Ne kompleks bir teori ne de kompleks bir ekonomi programı tasarımı ve uygulaması gerektiriyor. Üstelik 2001 krizi sonrasının deneyimi de var. Çok zor bir iş değil. Yeter ki niyet olsun.

Önümüzdeki maçlara bakacağız artık...

Peki, finale çıkıp Brezilya ile oynar mıyız? Bilmiyorum. Ama ufak bir sorun var. Mevcut enflasyon oranları dikkate alındığında, biz oynasak oynasak basketbol finali, Brezilya ise futbol finali oynar. İyi de neden enflasyon oranlarını dikkate alarak finale ilişkin bir sonuca ulaşalım ki? Her şeyin hayırlısı, önümüzdeki maçlara bakacağız artık...

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr’nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

“Kur ve enflasyon beklentileriniz ışığında, şu anda yatırım yapabileceğiniz nakit varlığınız olsa aşağıdakilerden hangisini yapardınız?”

Sonra da vatandaşa seçenekler sunuluyor ve tercihlerini bildirmeleri isteniyor.

İşte bu tercihler başlıkta vurguladığım gerçeği ortaya koyuyor:

Son anketin yapıldığı nisan ayındaki verilere göre vatandaşın tam yüzde 82’si “Altın ve ev-dükkan-arsa alırım” diyor. Bu oran ocak ayında yüzde 84 düzeyindeydi, altın alacağını söyleyenlerin oranı biraz düştü, gayrimenkul diyenlerin oranı ise bir miktar arttı. Ama yine ortada yüzde 82 gibi çok büyük bir oran var.

“Vadeli mevduatı tercih ederim, araba alırım, paramı borsaya yatırırım, döviz alırım, TL ve dövize dayalı yatırım fonunu tercih ederim, beyaz eşya alırım ya da bütün bunların dışındaki araçlara yönelirim” diyenlerin toplamı yalnızca yüzde 18 düzeyinde.

Ekonomiye katkısı olmayan tasarruf!

Tasarruf, ekonomiye katkıda bulunuyorsa önemlidir, değerlidir.

Örneğin, tasarruf mevduat olur ki, finansal sistem için kaynak oluştursun.

Tasarruf borsaya girer ve şirketlere kaynak oluşturur ki yeni üretime katkıda bulunsun.

Oysa Türk halkının tercihi ekonomiye katkı verecek bir tasarruf şekli değil, tam tersi.

Hele hele en çok tercih edileceği belirtilen araç, yani altın Türkiye’nin daha çok ithalat yapması, daha çok döviz harcaması sonucunu doğuruyor. Tam bir ölü yatırımdan söz ediyoruz. Ama tercihini altından yana kullanıyor diye vatandaşı eleştirmek tabii ki doğru değil.

Vatandaşı altını tercih etmek durumunda bırakanların hiç mi suçu yok. Ya da daha doğru bir ifadeyle asıl sorumlu vatandaşı bu tercihe yöneltenler.

Ya yastık altı ya beton!

Yatırım tercihinde ikinci sırada bulunan ev, dükkan ve arsadaki durum da altınla hemen hemen aynı.

Hemen hemen, çünkü burada inşaat sektörünü destekleyen bir tercihten söz ediyoruz.

İnşaat sektörünün de bir dizi sanayi alt sektörü için sürükleyici olduğu bir gerçek.

Dolayısıyla vatandaşın gayrimenkule olan ilgisinin tümüyle ölü bir yatırım olduğu söylenemez.

“Bilgi tedavisi” etkili olmuyor!

Bu arada vatandaşa enflasyon beklentisini sorarken önce son oran hakkında bilgi veren, kendi ifadesiyle vatandaşa “bilgi tedavisi” uygulayan Merkez Bankası bu tedaviden istediği sonucu yine de alamamışa benziyor.

Ocak ve şubat aylarında bir yıl sonrasının enflasyonunu yüzde 48,8 düzeyinde tahmin ettiğini belirten hanehalkı, martta yüzde 49,9’a çıkardığı tahminini nisanda biraz daha artırarak yüzde 51,6’ya yükseltti.

Ancak mart ve nisanda önceki aylara göre yaşanan artış aslında az bile. Savaşın etkisiyle çok daha hızlı bir artış tahmininde bulunulması şaşırtıcı olmazdı.

Dile getirilen oranlarda aydan aya olan yükselme çok fazla değilse de hanehalkının enflasyon tahmini hâlâ çok yüksek. Türkiye bir yıl sonra yüzde 50 dolayında enflasyon herhalde yaşamayacaktır. Ama vatandaşın tahmini bu yönde ve ekonomi yönetiminin hiç olmazsa arada bir “Biz nerede hata yapıyoruz ki hem mevcut oranın, hem resmi hedeflerin böylesine üstünde bir tahminde bulunuluyor” diye düşünmesi gerekir.

Ya diğer tahminler?

Hanehalkının mart ayında yüzde 49,9 düzeyinde tahmin ettiği bir yıl sonrasına ilişkin enflasyon tahminini yüzde 51,6’ya yükselttiğini belirttim.

Tahminini yukarı çeken yalnızca vatandaş değil.

Piyasa katılımcıları martta yüzde 22,2 olan yıllık enflasyon tahminlerini nisanda yüzde 23,4’e, reel sektör ise martta yüzde 32,9 olan tahmini nisanda yüzde 33,7’ye çıkardı.

Bu koşullarda 16’da ısrar edilir mi?

Bu köşede daha önce de değindim. Merkez Bankası savaş gibi “şahane” bir gerekçe ortaya çıkmışken ve gerçekleşmesi zaten hiç mi hiç mümkün görünmüyorken yüzde 16 olan enflasyon hedefinde ısrar etmeyecektir, etmemelidir.

Tahminimi bir kez daha yazayım; Merkez Bankası 14 Mayıs’ta açıklayacağı yılın ikinci enflasyon raporunda 2026’nın enflasyon tahmin aralığını yüzde 18-24, hedefini ise yüzde 19 olarak revize edebilir.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr’nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Kapanışta Dow Jones endeksi yüzde 0,13 azalışla 49.167,79 puana geriledi.

S&P 500 endeksi yüzde 0,12 artışla 7.173,91 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 0,20 artarak 24.887,10 puana çıktı. S&P 500 ve Nasdaq endeksleri kapanışta rekor tazeledi.

Orta Doğu'daki gerilime ilişkin haber akışı yatırımcıların gündemindeki yerini korurken, pay piyasalarında haftanın ilk işlem gününde karışık bir seyir izlendi.

Geçen hafta ABD ile İran arasında barış görüşmelerinin yeniden başlayabileceğine dair iyimserlik piyasaları desteklerken, ABD Başkanı Donald Trump'ın hafta sonu yaptığı açıklamalar iki ülke arasındaki temasların çıkmaza girdiğine işaret etti.

Trump, 25 Nisan'da İran'la müzakere yürütmek üzere İslamabad'a gitmeye hazırlanan ABD heyetinin uçuşunu iptal ettiğini açıklamıştı.

Görüşmeler için "uzun ve maliyetli" bir yolculuğa gerek görmediğini belirten Trump, bu kararın ardından İran'dan "çok daha iyi bir teklif" aldığını öne sürmüş ve görüşmelerin telefonla sürdürülebileceğini ifade etmişti.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, bugün düzenlediği basın brifinginde, Başkan Trump'ın İran gündemine ilişkin ulusal güvenlik ekibini topladığını açıkladı.

Axios haber platformunda yer alan bir haberde ise İran'ın Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için ABD'ye yeni teklif sunduğu, nükleer programa yönelik müzakerelerin sonraki aşamaya bırakılmasını önerdiği iddia edildi.

Hürmüz Boğazı’na ilişkin gerilim petrol fiyatlarını yukarı taşımayı sürdürürken, Brent petrolün vadeli varil fiyatı TSİ 23.00 itibarıyla yüzde 2,75 artışla 108,2 dolar olurken aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili yüzde 2,1 artarak 96,4 dolardan alıcı buldu.

Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra yoğunlaşan bilanço sezonu da yatırımcıların odağında yer alırken, başta Amazon, Meta, Alphabet, Microsoft ve Apple olmak üzere büyük teknoloji şirketlerinin bu hafta açıklanması beklenen bilançoları yakından takip edilecek.

Ayrıca, yatırımcıların dikkati çarşamba günü Fed'in Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısından çıkacak kararlara çevrilirken, bankanın bu haftaki toplantısında politika faizini sabit tutmasına kesin gözüyle bakılıyor.

Resmi görev süresi 15 Mayıs'ta dolacak olan Jerome Powell'ın başkanlık edeceği son FOMC toplantısı olması beklenen bu toplantının ardından açıklamaları yakından izlenecek.

• Rainbow Polikarbonat Sanayi Ticaret A.Ş. (RNPOL)
• Garanti Yatırım Ortaklığı A.Ş. (GRNYO)
• Marmara Holding A.Ş. (MARMR)
• Erciyas Çelik Boru Sanayi A.Ş. (ERCB)
• Çemaş Döküm Sanayi A.Ş. (CEMAS)
• Hedef Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş. (HDFGS)
• Hedef Holding A.Ş. (HEDEF)
• Kalyon Güneş Teknolojileri Üretim A.Ş. (KLYPV)

şirketleri yer aldı.

Temettü Açıklayan Şirketler

Bazı şirketler ise yatırımcılarına nakit temettü dağıtma kararı aldı:

• Kafein Yazılım (KFEIN):
  Hisse başına brüt 0,0202531 TL (net 0,0172151 TL) temettü ödenecek. Ödeme tarihi 4 Mayıs olarak açıklandı.
• Kuzey Boru (KBORU):
  Hisse başına brüt 0,020818 TL (net 0,0176953 TL) temettü dağıtılacak. Ödeme tarihi 10 Kasım.
• Oyak Yatırım (OYYAT):
  Dikkat çeken yüksek temettü kararıyla hisse başına brüt 3,7742886 TL (net 3,2081453 TL) ödeme yapılacak. Tarih henüz açıklanmadı.

Bedelsiz Pay Kararı Dikkat Çekti

Vişne Madencilik Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş. (VSNMD) ise nakit temettü yerine farklı bir yol izledi. Şirket, kâr payından karşılanmak üzere yatırımcılara %55 oranında bedelsiz pay verilmesini kararlaştırdı.

Sarı-lacivertliler, RAMS Park'ta oynanan müsabakadan 3-0'lık yenilgiyle ayrılmıştı.

Fenerbahçe Yönetimi, derbi mağlubiyeti ve zirvenin 7 puan gerisinde kalınmasının ardından olağanüstü toplantı kararı almıştı.

İlk olarak saat 14.00'te toplanan yönetim, bu toplantının ardından Samandıra'da teknik heyet ve futbolcularla bir araya geldi.

İki toplantının sona ermesiyle birlikte Fenerbahçe'de alınan kararlar açıklandı. Fenerbahçe Teknik Direktörü Domenico Tedesco ile yollar ayrıldı. Ayrıca futbol direktörü Devin Özek'in de görevine son verildiği açıklandı.

Kulüpten yapılan bildiride şu ifadeler yer aldı:

"Yönetim kurulumuzun yapmış olduğu toplantıda alınan kararlar doğrultusunda; Teknik Direktörümüz Domenico Tedesco ve teknik heyeti ile yollarımız ayrılmıştır.

Sportif Direktörümüz Devin Özek ve Futbol Koordinatörümüz Berke Çelebi ile de yollarımızın ayrılması kararlaştırılmıştır. Kendilerine kulübümüze yaptıkları katkılardan dolayı teşekkür eder; bundan sonraki kariyerlerinde başarılar dileriz.

Yardımcı Antrenörümüz Zeki Murat Göle, sezonun kalan maçlarında takımımızın başında sahaya çıkacaktır."

Kamuyu Aydınlatma Platformu’na (Kamuyu Aydınlatma Platformu - KAP) bildirilen güncellemeler;

• BIST Katılım Tüm
• BIST Katılım 100
• BIST Katılım 50
• BIST Katılım 30
• BIST Katılım Sürdürülebilirlik
• BIST Katılım Temettü

endekslerini kapsıyor.

Söz konusu değişikliklerin, 1 Mayıs – 30 Eylül 2026 tarihleri arasında geçerli olacağı belirtildi.

AB yetkilileri, Rusya’nın uluslararası yaptırımları aşmak için giderek daha fazla kripto paralar kullandığını vurguladı. Yapılan açıklamalarda, bu nedenle Rusya bağlantılı kripto altyapısının doğrudan hedef alındığı ifade edildi.

Yeni paket kapsamında sadece platformlar değil, Rusya Merkez Bankası tarafından geliştirilen dijital ruble ile rubleye endeksli RUBx adlı sabit coin de yaptırım listesine dahil edildi.

Yaptırımlar finans sektörünü de kapsıyor. Buna göre 20 Rus bankasının yanı sıra, Rusya’nın alternatif ödeme sistemi SPFS üzerinden faaliyet gösteren ve farklı ülkelerde bulunan dört finans kuruluşu da kısıtlamalara dahil edildi. AB’nin bu hamleyle Moskova’nın alternatif bir küresel ödeme ağı oluşturma çabalarını engellemeyi amaçladığı belirtiliyor.

Liste yalnızca Rusya ile sınırlı kalmadı. Orta Asya ülkeleri, Çin ve Birleşik Arap Emirlikleri bağlantılı bazı şirketler de yaptırım kapsamına alındı. Bu çerçevede Kırgızistan merkezli TengriCoin da yasaklanan platformlar arasında yer aldı.

Öte yandan Avrupa makamları, Rusya bağlantılı kripto transferlerinde aktif rol oynayan bir ödeme ağını da tespit etti. Garantex ve Grinex üzerinden çıkan fonların aktarıldığı A7A5 adlı sistemin de yaptırımlara dahil edildiği açıklandı. Özellikle sabit coin işlemlerinde yoğun şekilde kullanıldığı belirtilen bu ağın toplam işlem hacminin 120 milyar dolara ulaştığı ifade ediliyor.

Son hamleyle birlikte şirketin elindeki toplam Bitcoin miktarı 818.334 adede ulaştı. 2020 yılından bu yana yapılan tüm alımların ortalama maliyeti 75.537 dolar seviyesinde gerçekleşirken, bugüne kadar Bitcoin için harcanan toplam tutar 61,8 milyar doları buldu. Bu son alımın finansmanı ise şirketin MSTR hisselerinin yeni ihracıyla sağlanan kaynak üzerinden karşılandı. Nitekim Strategy, geçtiğimiz hafta 255 milyon dolarlık hisse satışı gerçekleştirmişti.

Şirketin elinde tuttuğu Bitcoin’ler, dolaşımdaki toplam arzın yaklaşık %3,9’una denk geliyor. Küresel ölçekte Bitcoin rezervi tutan 196 şirket bulunurken, Strategy bu alanda açık ara lider konumda yer alıyor.

Öte yandan şirket, bir önceki hafta da dikkat çekici bir alıma imza atmış ve son 1,5 yılın en büyük işlemlerinden biriyle 34 binden fazla BTC satın almıştı.

Toplantının, su yollarının güvenliğinin “uluslararası düzenin bir sınavı haline geldiği” bir dönemde yapıldığına dikkati çeken Guterres, bugün küresel ticaretin damarlarını oluşturan deniz yollarının baskı altında olduğunu söyledi.

Guterres, “Jeopolitik gerilimler denizlere taşıyor, ticari gemiler, bir baskı aracı olarak kullanılıyor ve deniz hukukunun temel ilkeleri bağlamında seyrüsefer hakları ve özgürlükleri baltalanıyor.” ifadesini kullandı.

Mart başından beri Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemi trafiğindeki aksamanın, küresel enerji güvenliğini, gıda tedarikini ve ticareti olumsuz etkilediğini vurgulayan Guterres, bunun, Kovid-19 salgını ve Ukrayna savaşından bu yana yaşanan en kötü tedarik zinciri aksaması olduğuna işaret etti.

Guterres, “Uzun süreli aksama, küresel gıda krizini tetikleme riskini beraberinde getiriyor, özellikle Afrika ve Güney Asya'da milyonlarca insanı açlık ve yoksulluğa sürüklüyor.” dedi.

"Boğaz'ı açın, geçiş ücreti ve ayrımcılık olmadan gemilerin geçmesine izin verin"

Seyrüsefer özgürlüğündeki aksamalar nedeniyle 20 binden fazla denizci ile 2 binden fazla geminin denizde mahsur kaldığına dikkati çeken Guterres, üye devletlere "Uluslararası Denizcilik Örgütünce hazırlanan acil tahliye çerçevesini destekleme" çağrısı yaptı.

Guterres, Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer haklarına ve özgürlüklerine saygı gösterilmesi gerektiğinin altını çizerek, “Taraflara çağrıda bulunuyorum: Boğaz'ı açın, geçiş ücreti ve ayrımcılık olmadan gemilerin geçmesine izin verin, ticaretin yeniden başlamasına, küresel ekonominin nefes almasına izin verin.” dedi.

BM olarak üye tarafların ortak zemin bulması için destek olmaya hazır olduklarını belirten Guterres, Karadeniz Girişimi’ni buna örnek göstererek, "Bu, çatışmanın ortasında bile pratik işbirliğinin tıkalı bir koridoru yeniden açabileceğini, gemilerin ve temel ürünlerin hareketini sağlayabileceğini gösterdi." ifadesini kullandı.

Guterres, “Kriz anları, seçim anlarıdır.” diyerek, seyrüsefer özgürlüğü konusunda uluslararası hukuka saygı, sorunların kökenine inme nedenlerini çözme ve diyalog ile işbirliğini sürdürme çağrısı yaptı.

Zirve münasebetiyle davetlileri kıtaların buluşma noktası İstanbul'da ağırlamaktan büyük bir memnuniyet duyduğunu söyleyen Erdoğan, ülkenin dünyaya açılan cümle kapısı olan kentte böyle önemli bir zirveye ev sahipliği yapmanın gurur vesilesi olduğunu ifade etti.

Konuşmasının hemen başında bir hususun altını çizmek istediğini söyleyen Erdoğan, "Sizlerin de takip ettiği üzere dünyamız teknolojinin ve yapay zekanın öncülüğünü yaptığı keskin bir dönüşüm sürecinden geçiyor. Bu değişimin insanlığa neler kazandırdığının, neler kaybettirdiğinin hesabını elbette akademisyenlerimiz çok boyutlu bir şekilde yapmaktadır ama şunu hepimiz çok net biçimde görebiliyoruz. Önüne çıkanı sürükleyen bu değişim dalgasını durdurmak, değişime set çekmek mümkün değil fakat değişimi doğru okumak, doğru yönlendirmek ve sağlıklı bir şekilde yönetmek bizim elimizdedir. Dahası, bu biz karar alıcıların asli vazifelerinden biridir." ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile OECD arasındaki yakın işbirliğinin tezahürü olan bu zirvenin beceriler alanında küresel diyalog için güçlü bir zemin oluşturacağını düşündüğünü söyledi.

İnsanlığın ortak sınamalarına karşı, ortak çözüm yolları geliştirmenin daha önce hiç olmadığı kadar kritik olduğu bir dönemin içinde olduklarını ifade eden Erdoğan, "Özellikle istihdam alanında ezberlerin bozulduğuna şahit oluyoruz. Teknolojide yaşanan gelişime paralel olarak üretim biçimleri değişiyor, meslekler dönüşüyor, bazı işler hükmünü yitirirken yeni iş alanları ortaya çıkıyor. İçinde bulunduğumuz dönemde ülkelerin başarısını belirleyecek unsurun beşeri sermayelerin niteliği olacağı anlaşılıyor." diye konuştu.

Erdoğan, zirvenin ana temasının "Nesiller Arası Yeteneğin Ortaya Çıkarılması" olarak belirlenmesini bu bakımdan çok isabetli bulduğunu kaydetti.

Zirvenin başarılı geçmesini dileyen Erdoğan, farklı oturumlarda yapılacak değerlendirmelerin hayırlara vesile olmasını temenni etti.

“Hedefimiz gelecek 3 yılda 3 milyon gencimizi istihdama kazandırmak”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Gençliğin Üretim Çağı Güç Programı'na ilişkin, "Hedefimiz gelecek 3 yılda 3 milyon gencimizi istihdama kazandırmaktır. Projemizle çalışma hayatımıza yüzyıllardır yön veren usta-çırak ilişkisini de günümüz şartlarına adapte etmiş olacağız." dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, uluslararası araştırmaların, OECD ülkelerinin büyük bölümünde çalışma çağındaki nüfusun daraldığını gösterdiğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, nüfusun giderek yaşlandığını, iş gücü piyasalarının yeni baskılara, yeni meydan okumalara maruz kaldığını, dijital ve yeşil dönüşümün beceri talebinin niteliğini kökten değiştirdiğini kaydetti.

Bazı sektörlerde kaçınılmaz olarak iş gücü talebinin azaldığını ve yeni istihdam alanlarında çalışacak personel bulmakta zorluk çekildiğini kaydeden Erdoğan, bu durumu Türkiye de dahil tüm ekonomilerin farklı düzeylerde tecrübe ettiğini dile getirdi.

Erdoğan, bilhassa robotik teknolojilerin ve yapay zeka kullanımının yaygınlaşmasının yeni imkanlarla beraber çeşitli endişeleri de beraberinde getirdiğini vurgulayarak, "Küresel robot piyasasının şu anki 100 milyar dolar seviyesinden 2050'ye kadar 25 trilyon dolarlık bir pazara dönüşeceği öngörülüyor. Kimi ülkelerde adına 'karanlık fabrika' denilen tamamen otomasyona dayalı üretim tesisleri hızla yaygınlaşıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Yapay zekanın talimat verdiği, robotların uyguladığı ve üretim süreçlerinin neredeyse hiçbir aşamasında insan unsurunun bulunmadığı yeni durumun nasıl yönetileceğinin büyük bir muamma olarak önlerinde durduğunu kaydeden Erdoğan, "Endüstri 4.0" sürecinin bir yandan daha ucuz, hızlı ve hatasız üretim imkanı sunarken bir yandan ciddi sıkıntılara da yol açtığını kaydetti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasına şöyle devam etti:

"Sadece karanlık fabrika gerçeğine bakmak bile iş gücü açısından sanayi devrimine benzer bir değişim dalgasıyla karşı karşıya olduğumuzu görmek için fazlasıyla yeterlidir. Beceriler Zirvesi'nde ele alınacak üç konu başlığının başta iş çevrelerimiz olmak üzere hepimize farklı ufuklar kazandıracağına inanıyorum. Şüphesiz eğitim her alanda olduğu gibi bu süreçte de öncelikli meseledir. Bilginin bir ülke, bir şirket veya bir şahıs için en büyük güç kaynaklarından biri olduğunun hepimiz farkındayız. Ancak güncelliğini kaybetmiş ya da pratiğe dönüşmeyen bilgi, sahibi için yüktür. Bilgiye sahip olmak kadar onu işlemek, kullanmak, dönüştürmek ve yeni durumlara uyarlamak da büyük önem arz ediyor. Yani içeriği, araçları, uygulayıcısı ve alıcısıyla eğitimin tüm paydaşlarının çağımızın değişim hızına ayak uydurması gerekiyor."

Bu kapsamda, çarpıcı bir gerçeğe dikkat çekmek istediğini ifade eden Erdoğan, "OECD'nin yaptığı değerlendirmelere göre birçok ülkede öğrencilerin temel becerilerinde gerileme yaşanmakta, öğretmen iş gücü yaşlanmakta, eğitim sistemlerinin yeniden şekillendirilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bizler artık öğrenmenin okul sıralarında başlayıp diploma ile tamamlandığı bir dönemde yaşamıyoruz. Tam tersine günümüzde öğrenme, hayatın tamamına yayılmış dinamik bir süreci ifade ediyor." sözlerini sarf etti.

Erdoğan, toplumsal dönüşümlere dikkati çekerek, şunları söyledi:

"Nazarı dikkate alınması gereken bir diğer husus şudur. 2030'da dünya nüfusunun beşte birinin 60 yaş ve üstü kişilerden oluşacağı, 2050'de ise bu oranın dörtte biri bulacağı tahmin ediliyor. Dolayısıyla insanlar iş hayatında her geçen yıl geçmişe kıyasla daha uzun süre kalacak demektir. Bir de buna aşırı bireyselleşmeyi, geleneksel aile yapısının çözülmesini, 'Her koyun kendi bacağından asılır.' sözünde vücut bulan bencilliğin giderek daha fazla kabul görmesini eklediğimizde karşımıza ciddi bir sorun çıkıyor. Hamdolsun ülkemiz bu konuda dünyanın pek çok ülkesine kıyasla çok iyi bir yerdedir. Aile bağlarımızın halen diri olması, yardımlaşma ve dayanışma kültürünün halen güçlü olması bize önemli bir avantaj sağlamaktadır. Buna rağmen bir taraftan toplumun temeli olan aile müessesesini çeşitli projelerle güçlendirirken diğer taraftan da dünyanın en kapsamlı sosyal güvenlik sistemiyle kimseyi dışarıda bırakmamaya özen gösteriyoruz."

Üzerine titredikleri hususlardan birinin de yetişkinlerin eğitimi olduğunu söyleyen Erdoğan, yetişkinlerin becerilerini güncellemesi, yeni alanlarda yetkinlik kazanması ve değişime uyum sağlayabilmesinin herkes için kritik bir önem taşıdığını vurguladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Esnek eğitim modelleri, kariyer rehberliği mekanizmaları ve işverenlerle kurulan etkin ortaklıklar iş gücü piyasalarında belirleyici olacaktır. Daha açık bir ifadeyle hayat boyu öğrenme sadece bireylerin kariyerlerini değil, ülkelerin rekabet gücünü de belirleyecektir. Gizli kalan yeteneklerin ortaya çıkarılması ise günümüzde ekonomik bir ihtiyaç olduğu ölçüde aynı zamanda ahlaki bir sorumluluktur." ifadelerini kullandı.

Bugün pek çok ülkede kadınların, göçmenlerin ve dezavantajlı öğrenciler gibi kesimlerin potansiyellerini maalesef tam olarak kullanamadığına dikkati çeken Erdoğan, bu durumun sonuçlarının yalnızca ekonomik bir kayıp olarak görülemeyeceğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Beşeri sermayesinin önemli bir kısmını atıl bırakan hiçbir ülke gerçek anlamda güçlü bir kalkınma hamlesine girişemez. Ayrımcılık ve eşitsizlik başta olmak üzere farklı nedenlerle vatandaşlarına kendi potansiyellerini gerçekleştirme fırsatı sunamayan ülkelerde adil bir düzenin varlığından bahsedilemez. Türkiye olarak özellikle kadınlara yönelik özgün projeleri devreye alarak bu alanda 20-25 sene önce hayal dahi edilemeyen başarılara imza attık. Göreve geldiğimizde yüzde 27,9 olan kadınların iş gücüne katılım oranını yüzde 34,7'ye çıkardık. Yine aynı dönemde ülkemizde kadın istihdam oranı yüzde 25,3'ten yüzde 31,7'ye yükseldi. Kadınları sosyal hayattan, ekonomik hayattan, özellikle eğitimden yoksun bırakan her türlü bariyeri ortadan kaldırdık. Bunun neticesinde kadın kamu çalışanlarının oranı sadece son 12 yılda yüzde 34,2'den yüzde 43,38'e çıktı. Geçen hafta meclisimizde kabul edilen bir kanunla çok önemli bir kolaylığı da kadınların istifadesine sunduk. Yeni düzenlemelerle birlikte çalışan tüm annelerimizin doğum izni süresini 24 haftaya yükselttik."

Aynı şekilde gençlerin eğitimi ve istihdamı için de tüm imkanları seferber etmiş durumda olduklarını vurgulayan Erdoğan, göreve geldiklerinden bu yana her yıl bütçede aslan payını eğitime ayırdıklarını dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, demokrasinin askıya alındığı günlerde ikinci plana itilen mesleki eğitimi tekrar cazibe merkezi haline getirdiklerini ifade etti.

Çeşitli programlarla gençleri geleceğin mesleklerine hazırladıklarını, eğitim kurumlarının iş dünyasıyla irtibatını artırdıklarını belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, "6 Ocak'ta kamuoyumuzla paylaştığımız 'Gençliğin Üretim Çağı Güç Programı' bunlardan biridir. Güç Programı ile staj imkanlarından beceri kazandırmaya, mesleki yönlendirmeden ücret desteklerine kadar pek çok başlıkta gençlerimize ve işverenlerimize yeni destekler sunacağız. Hedefimiz gelecek 3 yılda 3 milyon gencimizi istihdama kazandırmaktır. Projemizle çalışma hayatımıza yüzyıllardır yön veren usta-çırak ilişkisini de günümüz şartlarına adapte etmiş olacağız." diye konuştu.

“Son 23 yılda kayıt dışı istihdamla mücadelede kayda değer başarılar elde ettik”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Türkiye Yüzyılı' vizyonumuzun merkezinde nitelikli insan kaynağı, güçlü aile yapısı, üretken ekonomi ve kapsayıcı sosyal kalkınma vardır. Ancak beceri politikaları devlet kurumlarının tek başına yürütebileceği bir alan değildir. Bu mesele kamu, özel sektör, üniversiteler, sendikalar, yerel yönetimler ve sivil toplum arasında güçlü bir işbirliğini gerektirir." dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, hükümetlerinin zirvede tartışılacak başlıklara güçlü bir siyasi irade ve uzun vadeli bir bakış açısıyla yaklaştığını söyledi.

İnsan merkezli kalkınma anlayışımız doğrultusunda eğitimden istihdama, iş gücü politikalarından sosyal korumaya kadar her alanda reformlarına hız kesmeden devam ettiklerine dikkati çeken Erdoğan, "Giderek daha fazla dijitalleşen dünyada bilinen çalışma modelleri köklü bir değişime uğramaktadır. Bu süreç bir yandan yeni iş imkanları ortaya çıkarırken diğer yandan da istihdamın kayıt dışı alanlara kayma riskini arttırmaktadır. Ama biz aldığımız tedbirler bunun sayesinde son 23 yılda kayıt dışı istihdamla mücadelede kayda değer başarılar elde ettik." diye konuştu.

Erdoğan, 2000'li yılların başında yüzde 52'nin üzerinde olan kayıt dışı istihdam oranını 2025 yılına geldiklerinde yüzde 24'e kadar düşürmeyi başardıklarını anlattı.

Bu başarıya küresel düzeyde kayıt dışılığın arttığı konjonktürde işsizlik ve istihdam oranları bakımından son 23 yılın en iyi sonuçlarını aldıkları bir dönemde imza attıklarını vurgulayan Erdoğan, "Türkiye Yüzyılı' vizyonumuzun merkezinde nitelikli insan kaynağı, güçlü aile yapısı, üretken ekonomi ve kapsayıcı sosyal kalkınma vardır. Ancak beceri politikaları devlet kurumlarının tek başına yürütebileceği bir alan değildir. Bu mesele kamu, özel sektör, üniversiteler, sendikalar, yerel yönetimler ve sivil toplum arasında güçlü bir işbirliğini gerektirir." ifadelerini kullandı.

Erdoğan, zirvede yapılacak değerlendirmelerin yalnızca sorunların tespitiyle sınırlı kalmamasını, aynı zamanda cesur, uygulanabilir ve insanı merkeze alan çözümler geliştirilmesine vesile olmasını diledi.

OECD'nin analitik kapasitesinin ve ülkeler arasında kurduğu diyalog zemininin bu noktada çok önemli bir imkan olduğuna inandığının altını çizen Erdoğan, "Küresel jeopolitik ve ekonomik dinamiklerin dönüştüğü mevcut ortamda OECD İstanbul Merkezi'nin de önemli bir rol oynadığını görüyor, bundan ayrıca memnuniyet duyuyoruz." dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, zirvenin ülkeler ve tüm insanlık için hayırlara vesile olmasını temenni ederek, zirvenin düzenlenmesinde emeği geçen Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını, Bakan Vedat Işıkhan ile ekibini, OECD Genel Sekreteri Mathias Cormann'ın şahsında bu örgütün tüm çalışanlarını gönülden tebrik etti.

Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,19 düşüşle 8.141,92 puana, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,56 azalarak 10.321,09 puana ve Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,19 gerileyerek 24.083,53 puana indi.

İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi ise pozitif ayrışarak yüzde 0,04 artışla 47.673,91 puandan günü kapattı.

Avro/dolar paritesi, TSİ 19.22 itibarıyla yüzde 0,09 yükselişle 1,173 seviyesinden işlem gördü.

ABD ve İran arasındaki barış görüşmelerinin duraksaması haftanın ilk gününde Avrupa'da endeksleri baskılayan temel unsur oldu.

Washington ve Tahran hattından resmi diplomatik sinyallerin gelmemesi üzerine Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,9 artışla 106,37 dolara yükseldi.

Analistler, yatırımcıların bir yandan İran'daki savaşın hızlı bir şekilde sona ermesine yönelik umutlarını koruduğunu, diğer yandan bu hafta gerçekleşecek olan ABD Merkez Bankası (Fed), Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve İngiltere Merkez Bankası (BoE) toplantılarına odaklandığını belirtti.

Analistler, merkez bankalarının mevcut faiz oranlarını korumasını ancak yılın geri kalanı için olası artışlara kapıyı açık bırakmasını bekliyor.

BIST 100 endeksi, güne 37,22 puan ve yüzde 0,26 artışla 14.446,29 puandan başladı.

Gün içinde en düşük 14.423,88 puanı, en yüksek 14.621,97 puanı gören BIST 100 endeksi, günü önceki kapanışa göre yüzde 1,28 değer kazanarak 14.594,01 puandan tamamladı.

BIST 30 endeksi ise 250,07 puan ve yüzde 1,51 artışla 16.785,92 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre teknoloji endeksi yüzde 4,92, sanayi endeksi yüzde 1,28, mali endeks yüzde 0,64 değer kazanırken, hizmetler endeksi yüzde 0,12 değer kaybetti.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 57'si prim yaptı, 42'si geriledi, 1'i yatay seyretti. Sasa Polyester, Türk Hava Yolları, ASELSAN, Kontrolmatik Teknoloji Enerji ve Mühendislik ile Astor Enerji en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

- Altının ons fiyatı 4 bin 675 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.30 itibarıyla 4 bin 675 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışın hemen üzerinde 6 milyon 800 bin lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 36,49, bileşik getirisi yüzde 39,82 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 44,9078, satışta 45,0877 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 44,8227, satışta 45,0023 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.30 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1740, sterlin/dolar paritesi 1,3560 ve dolar/yen paritesi 159,2 düzeyinde seyrediyor.

Londra Brent tipi ham petrolün varili, yüzde 1,8 artışla 102 dolardan işlem görüyor.